Γιάννης Νικήτας
Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό και ουσιώδες πρόγραμμα το οποίο στη παρούσα φάση βρίσκεται σε καθεστώς επιχειρησιακής ένταξης και αξιοποίησης από το ΠΝ. Το πρόγραμμα μολονότι δεν κεντρίζει το ενδιαφέρον στα θέματα αμυντικού σχεδιασμού των Ενόπλων Δυνάμεων εντούτοις αποτελεί μια εξαιρετική κρίσιμη προσθήκη ως προς τη κάλυψη των αναγκών του ΠΝ σε λειτουργίες επικοινωνιών, διοίκησης και ελέγχου καθώς και στοχοποίησης. Πρόκειται για σύστημα τηλεφωνίας και μεταφοράς δεδομένων μεταξύ πλοίων και ναυτικών παρατηρητηρίων.
Το πρόγραμμα έχει εγκατασταθεί στο σύνολο των ναυτικών παρατηρητηρίων του ΠΝ στα νησιά διευκολύνοντας την επικοινωνία, τον συντονισμό καθώς και τη στοχοποίηση. Πρακτικά αυτό συνεπάγεται έγκαιρη επίγνωση της τακτικής κατάστασης και της σύνθεσης και διάταξης των τουρκικών μονάδων επιφανείας. Τα παραπάνω έχουν επιτευχθεί μέσα από την εγκατάσταση κεραιών που λειτουργούν με τη μέθοδο των κυψελών της κινητής τηλεφωνίας στα νησιά (VHF και UHF) τα οποία διευκολύνουν την επικοινωνία μεταξύ πλοίων και παρατηρητηρίων.
Για παράδειγμα μεταξύ μιας πυραυλακάτου που βρίσκεται σε θέση απόκρυψης – αγκίστρωσης με το ναυτικό παρατηρητήριο που έχει εικόνα για τις εχθρικές απειλές. Αντίστοιχα , την επικοινωνία μεταξύ μιας φρεγάτας και ενός παρατηρητηρίου. Παράλληλα με την εγκατάσταση κεραιών στα πλοία λαμβάνει χώρα η εγκατάσταση αντίστοιχων τερματικών σε φρεγάτες ή λοιπών συστημάτων για να λειτουργούν ως μονάδες βάσης με τα άλλα πλοία.
Το πρόγραμμα ΑΙΓΕΑΣ αρχικά δεν πήρε τη πρέπουσα βαρύτητα και σημασία λόγω της ύπαρξης των δορυφορικών μέσων του HELLAS SAT. Τα τελευταία χρόνια το πρόγραμμα αναζωπυρώθηκε και τελικώς προχώρησε με μεγάλη επιτυχία για το ΠΝ.
Τα παρατηρητήρια του ΠΝ διαθέτουν ραντάρ Decca BridgeMaster E τα οποία εντοπίζουν τις τουρκικές δυνάμεις και στα πλαίσια του «ΞΙΦΙΑ» που εκτελούν οι κανονιοφόροι παρακολουθούν και καταγράφουν τις κινήσεις των εχθρικών μονάδων επιφανείας. Όλα τα ραντάρ είναι διασυνδεδεμένα δίνοντας εικόνα στο ΕΘΚΕΠΙΧ και στο κέντρο επιχειρήσεων του Αρχηγείου Στόλου.
Τα προαναφερθέντα αποτελούν μέρος της σύνθεσης τακτικής ναυτικής εικόνας που εν καιρώ επιχειρήσεων μεταφράζεται σε στοχοποίηση από τις φίλιες μονάδες προς τις εχθρικές.
Το πρόγραμμα ΑΙΓΕΑΣ ξεκίνησε στις αρχές του 2000 πλην όμως στη πορεία εγκαταλείφτηκε. Μετά το 2010 το ζήτημα ήρθε στο προσκήνιο ως μια λύση κάλυψης αναγκών διοίκησης και ελέγχου μονάδων επιφανείας. Δεδομένου ότι δεν έχουν όλες οι φρεγάτες δορυφορικά συστήματα και οι ΤΠΚ το «ΑΙΓΕΑΣ» αποτελεί μια αξιόπιστη λύση επικοινωνιών και συντονισμού. Το 2020 αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί. Ειδικότερα, δορυφορικά δεν διαθέτουν οι μη εκσυγχρονισμένες «S» (φρεγάτες «ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ», «ΚΑΝΑΡΗΣ» και «ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΦΩΚΑΣ»).
Το παρόν χρονικό διάστημα βρισκόμαστε στη φάση εγκατάστασης των τερματικών του «ΑΙΓΕΑ» στις SUPER VITA, στα Αρματαγωγά καθώς και στις Φρεγάτες. Δορυφορικά συστήματα διαθέτουν οι τρεις αρχικές SUPER VITA ενώ προβλέπεται να εγκατασταθεί και στις υπόλοιπες δυο καθώς και στις δυο που είναι σε τελική φάση παράδοσης στο ΠΝ.
Το σύστημα επίσης είναι εξαιρετικά δύσκολο να παρεμβληθεί ενώ ο έλεγχος του είναι εξ ολοκλήρου σε ελληνικά χέρια. Μια πολύ σημαντική παράμετρος είναι πως το πρόγραμμα υλοποιήθηκε μέσα από την εγχώρια αμυντική βιομηχανία και συγκεκριμένα από την INTRACOM Defense Electronics με ότι αυτό συνεπάγεται στην ασφάλεια του συστήματος που είναι σε ελληνικά χέρια. Είναι μια σαφής απόδειξη πως η ελληνική αμυντική βιομηχανία έχει δυνατότητες αρκεί να υποστηριχθεί σωστά από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας. Το πρόγραμμα «ΑΙΓΑΙΑΣ» κόστισε 25 εκατομμύρια ευρώ.
