Ο Προφήτης Ησαΐας ήταν υιός του Αμώς και γεννήθηκε στα Ιεροσόλυμα, περί το 774 πχ. Το όνομα Ησαΐας σημαίνει ο Θεός σώζει.
Υπήρξε ο σπουδαιότερος από τους τέσσερις ονομαζόμενους μεγάλους προφήτες. Καλείται και μεσσιανικός Προφήτης, επειδή κήρυξε για τον ερχομό του Μεσσία Ιησού Χριστού. Χαρακτηρίζεται και ως πέμπτος Ευαγγελιστής ή Ευαγγελιστής της Π. Διαθήκης, καθώς περιγράφει με λεπτομέρειες την ζωή και το έργο του Ιησού Χριστού, ιδιαίτερα τη γέννησή Του και τα Πάθη Του.
Λέγεται ότι ο Πατέρας του ήταν αδελφός του Βασιλέως των Ιουδαίων Αμασίου. Εάν αυτό αληθεύει, τότε ο Ησαίας ήταν ξάδελφος του Βασιλέα Οζία και εγγονός του Βασιλέα Ιωάς. Η δε θυγατέρα του λέγεται ότι είχε νυμφευθεί τον Βασιλέα Μανασσή. Μέσα όμως από όλες αυτές τις παραδόσεις προκύπτει η ευγενική του καταγωγή.
Ο Ησαίας κλήθηκε στην προφητική διακονία, κατά το 738 ΠΧ. Το τελευταίο έτος της Βασιλείας του Οζία και το πρώτο έτος της Βασιλείας του Ιωάθαμ. Το έργο του επεκτάθηκε επί της Βασιλείας του Ιωάθαμ, Αχαζ, Εζεκίου, ίσως και επί Μανασσή, από τον οποίον, όπως λέγεται καταδικάστηκε σε θάνατο και εκτελέστηκε με ξύλινο πριόνι, επειδή τον έλεγχε δημοσίως για την ασέβεια του.
Στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο, το οποίο αναγιγνώσκεται το βράδυο της Μ. Δευτέρας, ο Ιησούς Χριστός συζητώντας με τους Γραμματείς και Φαρισαίους ανέφερε, σχετικά με τον τρόπο που οι πρόγονοί τους είχαν μεταχειριστεί τους Προφήτες. Και λέγετε. ει ήμεν εν ταις ημέραις των πατέρων ημών, ουκ αν ημεν κοινωνοί αυτών εν τω αίματι των Προφητών. Ωστε μαρτυρείτε εαυτοίς ότι υιοί έστε των φονευσάντων τους Προφήτας. Δια τούτο εγώ αποστέλλω προς υμάς προφήτας και σοφούς και γραμματείς και εξ αυτών αποκτενείτε και σταυρώσετε και εξ αυτών μαστιγώσετε εν ταις συναγωγαίς υμών και διώξετε από πόλεως είς πόλιν, όπως έλθη εφ υμάς παν αίμα δίκαιον, εκχυνόμενον επί της γης, από του αίματος Άβελ του Δικαίου, έως του Αίματος Ζαχαρίου, υιού Βαραχίου, ον εφονεύσατε μεταξύ του ναού και του θυσιαστηρίου.
Ο Προφήτης Ησαίας, φωτιζόμενος από το Πανάγιο Πνεύμα προανήγγειλε την εκ Παρθένου Γέννηση του Λυτρωτού και το όνομα αυτού, Εμμανουήλ, το οποίον σημαίνει ο Θεός μαζί μας. Πιο συγκεκριμένα, αναφορικά με την Ανάστασιν του Κυρίου Ημών Ιησού Χριστού, αναφέρομεν τα ακόλουθα: Στην Ε Ωδή του όροθρου του Μ. Σαββάτου, ψάλλομεν το βράδυ της Μ. Παρασκευής, ως ακολούθως: Θεοφανείας σου Χριστέ της προς ημάς συμπαθώς γενομένης, Ησαίας φως ιδών ανέσπερον εκ νυκτός ορθρίσας εκραύγαζεν. Αναστήσονται οι νεκροί και εγερθήσονται οι εν τοις μνημείοις και πάντες οι εν τη γη αγαλλιάσονται. Ηταν τότε που ο Προφήτης Ησαίας είδε την έγερση πολλών κεκοιμημένων Αγίων, οι οποίοι ενεφανίσθησαν εις την Αγίαν Πόλιν, μετά τη συντριβή του κράτους του διαβόλου και την καθαίρεση του Άδου.
Το βράδυ της Αναστάσεως ο Ιερέας, κατά την Αναστάσιμη Λειτουργία, αναγιγνώσκει τον κατηχητικό Λόγο του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου και αναφέρει μεταξύ άλλων. Πάντες απολαύσατε του συμποσίου της Πίστεως. Πάντες απολαύσατε του πλούτου της Χρηστότητος. Μηδείς θρηνείτω πενίαν. Εφάνη γαρ η Κοινή Βασιλεία. Μηδείς οδυρέσθω πταίσματα. Συγνώμη γαρ εκ του τάφου ανέτειλε. Μηδείς φοβείσθω θάνατον. Ελευθέρωσε γαρ ημάς ο του Σωτήρος Θάνατος. Έσβεσεν αυτόν υπ αυτού κατεχόμενος. Εσκύλευσε τον Άδην, ο κατελθών εις τον Άδην. Επίκρανεν αυτόν, γευσάμενος της σαρκός αυτού και τούτο παραλαβών Ησαίας εβόησεν. Ο Άδης φυσίν επικράνθη, συναντήσας σοι κάτω. Επικράνθη. Και γαρ κατηργήθη.Επικράνθη και γαρ ενεπαίχθη. Επικράνθη και γαρ καθηρέθη. Επικράνθη και γαρ εδεσμεύθη. Έλαβε σώμα και Θεώ περιέτυχε. Έλαβε γη και συνήντησε Ουρανόν. Έλαβε όπερ έβλεπε και πέπτωκεν όθεν ουκ έβλεπε. Που σου θάνατε το κέντρο. Που σου Άδη το νίκος.
Ανέστη Χριστός και συ καταβέβληκες. Ανέστη Χριστός και πεπτώκασι δαίμονες.
Ανέστη Χριστός και Χαίρουσιν Άγγελοι.
Ανέστη Χριστός και ζωή πολιτεύεται.
Ανέστη Χριστός και νεκρός ουδείς εν τω μνήματι.
Χριστός γαρ εγερθείς εκ νεκρών, απαρχή των κεκοιμημένων εγένετο.
Αυτω η δοξα και το κράτος εις τους αιώνας των αιώνων ΑΜΗΝ
Βηρσαβεέ Μανιάτη
