Όσο συνεχίζεται η αβεβαιότητα, θα υπάρχει ακόμα ένας χώρος για τον Ερντογάν να κάνει νέους ελιγμούς στη Λιβύη.
Η καλύτερη πηγή για όσα συνέβησαν στην διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη ήταν η εφημερίδα της Μόσχας Moskovsky Komsomolets και αν η ανάλυση των ειδήσεών της είναι ακριβής, ο μεγαλύτερος ηττημένος της συγκέντρωσης ήταν ο Ερντογάν.
Πόσο αξιόπιστη είναι η Moskovsky Komsomolets; Σχεδόν το 10% των Ρώσων και το ένα τρίτο των Μοσχοβιτών ακολουθούν την εφημερίδα, η οποία έχει φήμη για περιστασιακά εντυπωσιακά και προκλητικά νέα. Πριν από ένα μήνα, κατά την 100ή επέτειο της εφημερίδας, ο Πούτιν δήλωσε ότι η εφημερίδα “θεωρείται σωστά ηγέτης στα έντυπα μέσα ενημέρωσης στη Ρωσία”!!!
Αναφερόμενη λοιπόν στο Βερολίνο, λίγες ώρες μετά τη λήξη της συνόδου κορυφής με ένα μακροσκελές κείμενο η ανωτέρω εφημερίδα ανέφερε με πηχυαίο τίτλο «ο Ερντογάν φρικαρισμένος έφυγε από τη διάσκεψη για τη Λιβύη στο Βερολίνο».
Το έγγραφο έγραφε ότι ο Ρώσος Πρόεδρος «Βλαντιμίρ Πούτιν μπορεί να αναπνέει ελεύθερα:
Η διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη δεν υποστήριξε την πρόταση του Ερντογάν για τουρκική στρατιωτική παρέμβαση στη σύγκρουση της Λιβύης.»
“Η εφημερίδα λέει ότι αποφασίστηκε να συνεχισθεί η προσπάθεια για συμφωνία μεταξύ της κυβέρνηση υπό τον Σάρατζ και της Λιβυκή αντιπολίτευσης με επικεφαλής τον ισχυρό Χαφτάρ και η δημοσίευση συνέχισε:
“Και οποιαδήποτε στρατιωτική βοήθεια και εξωτερική παρέμβαση απαγορεύεται αυστηρά.
Ως αποτέλεσμα, ο Ερντογάν κυριολεκτικά φρικάρισε και άφησε την διάσκεψη πριν από την λήξη του μη συμμετέχοντας στο βραδινό επίσημο δείπνο. ”
Αυτές οι αναφορές έδειξαν ότι οι Ερντογάν και Πούτιν είναι πράγματι στις αντίθετες πλευρές σε ότι άφορα την Λιβύη, με τη Γερμανία και την Τουρκία να υποστηρίζουν την κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας του Σαράτζ και τον Πούτιν, τη Γαλλία, την Αίγυπτο και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα να υποστηρίζουν τον Χαφταρ.
Ο Χαφταρ φαίνεται να έχει το πάνω χέρι στο πεδίο της μάχης της Λιβύης και, ίσως περισσότερο από ολα, τις πετρελαϊκες πηγες.
Η Ελλάδα, η οποία δεν προσκλήθηκε στο Βερολίνο, μπορεί να προστεθεί σε αυτόν τον άξονα.
Παρολαυτά η Ελλάδα πρέπει να προσέξει την σχέση με τον Χαφτάρ μια και η Αίγυπτος είναι εξω φρενων μαζί του που δεν κατάφερε να κυριαρχήσει για 9 μήνες και να καταλάβει την Τρίπολη και έτσι έδωσε αφορμή στους Τούρκους να μπούνε στο παιχνίδι και να διεκδικούν ρόλο στην Λιβύη
Η εφημερίδα συνεχίζει:
“Όπως αποδείχθηκε, ο Τούρκος ηγέτης άφησε το συνέδριο πριν το τελος της, όταν κατέστη σαφές ότι οι προτάσεις του για ένοπλη παρέμβαση στη λιβυκή σύγκρουση δεν βρήκαν υποστήριξη από τους άλλους συμμετέχοντες”.
Η δημοσίευση ανέφερε ότι στο αεροδρόμιο “Ο πρόεδρος της Τουρκίας φαινόταν νευρικός και ζοφερός”.
Το έγγραφο πρόσθεσε: “Θυμηθείτε ότι την παραμονή της διάσκεψης, ο Ερντογάν δημοσίευσε ένα άρθρο που καλεί την Ευρώπη να εξουσιοδοτήσει μια στρατιωτική επιχείρηση εναντίον της αντιπολίτευσης της Λιβύης, εμπιστεύοντας τον τουρκικό στρατό”. Ο Ερντογάν είχε γράψει στο Politico:
“Έχοντας κατά νου ότι η Ευρώπη ενδιαφέρεται λιγότερο για την παροχή στρατιωτικής στήριξης στη Λιβύη, η προφανής επιλογή είναι να συνεργαστεί με την Τουρκία, η οποία έχει ήδη υποσχεθεί στρατιωτική βοήθεια. …
Η Ευρώπη μπορεί να βασιστεί στην Τουρκία – ένας παλιός φίλος και πιστός σύμμαχος – για να επιτύχει αυτόν τον στόχο”
Ο Ερντογάν περιέγραψε τον Χαφτάρ ως «πολέμαρχο που επιδιώκει να πραγματοποιήσει πραξικόπημα» στη Λιβύη, ο οποίος απολαμβάνει τη στήριξη των «αντιδημοκρατικών κυβερνήσεων της Αιγύπτου, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων».
Ειρωνικά, ο Ερντογάν έχει κατηγοριοποιήσει τις δική του αυταρχική κυβέρνηση ως ένα από τα φιλελεύθερα δημοκρατικά καθεστώτα της Ευρώπης.
“Στην Ευρώπη, το ζήτημα έχει διαιρέσει την ήπειρο και έτσι δεν υπάρχει ομοφωνία για το τι πρέπει να γίνει στη Λιβύη. Η Γερμανία από την μια μεριά υποστηρίζει τη νόμιμη κυβέρνηση της χώρας και υποστηρίζει τη διπλωματία, ενώ ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουελ Μακρόν, από την πλευρά του, αντιστέκεται σθεναρά στον ρόλο της Τουρκίας στη Λιβύη. Την ημέρα της διάσκεψης του Βερολίνου, η Agence France-Presse ανέφερε ότι ο Macron εξέφρασε τις “έντονες ανησυχίες” του για την αναφερθείσα συμμετοχή εμπλεκόμενων από την Τουρκία συριακών μαχητών στον εμφύλιο πόλεμο της Λιβύης.
“Αυτό πρέπει να τελειώσει”, αναφέρει ο Μακράν.
Μια ημέρα πριν από τη διάσκεψη, εικόνες που δείχνουν τη μεταφορά Σύριων μαχητών στη Λιβύη κυκλοφορούσαν στα διεθνή μέσα ενημέρωσης.
Η Ιταλία επίσης δεν έχει καταλήξει προς πια κατεύθυνση θα παει για να στηρίξει τα μακροπρόθεσμα σχέδια της στην Λιβύη.
Παρολαυτα το τελικό έγγραφο της διάσκεψης επικεντρώθηκε στην ανάσχεση της προμήθειας όπλων και άλλης στρατιωτικής στήριξης στα αντιμαχόμενα κομμάτια της Λιβύης. Αυτό πρέπει να αποτελεί ανησυχία για τον Ερντογάν περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον, καθώς η Τουρκία παρέχει όπλα και ισχυρή στρατιωτική υποστήριξη στην κυβέρνηση με έδρα την Τρίπολη.
Ωστόσο, οι παρατηρήσεις της Γερμανίδας καγκελαρίου Άνγκελα Μέρκελ, η οποία φιλοξένησε τη σύνοδο κορυφής, μπορεί να δώσουν στον Ερντογάν κάποιο σημείο για να σταθεί. Η Μερκελ είπε: “Συμφωνήσαμε για ένα συνολικό σχέδιο προς τα εμπρός. Μπορώ να πω ότι όλοι οι συμμετέχοντες εργάστηκαν πραγματικά εποικοδομητικά μαζί”.
Η Μέρκελ πρόσθεσε ότι οι ηγέτες που συμμετείχαν στη διάσκεψη κορυφής συμφώνησαν να συνεχίσουν να πραγματοποιούν πρόσθετες συναντήσεις για να εξασφαλίσουν ότι η διαδικασία θα συνεχιστεί έτσι ώστε “οι λαοί στη Λιβύη να αποκτήσουν το δικαίωμά τους σε μια ειρηνική ζωή”.
Αυτό σημαίνει ότι ο Ερντογάν θα παραμείνει στον διεθνή πολιτικό και διπλωματικό στιβο σε ότι αφορα την Λιβυη στο εγγύς μέλλον. Το μεγάλο ερώτημα που εξακολουθεί να μένει τώρα είναι πώς θα μπορεσει να παρέχει την στρατιωτική του στήριξη προς τον Σαρατζ.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρρες κάλεσε τις χώρες να «αποφύγουν την παρέμβαση» στη Λιβύη, λέγοντας ότι το συμπέρασμα της συνόδου κορυφής είναι σωστό ότι «δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στη σύγκρουση στη Λιβύη».
Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula Von der Leyen και ο Αντιπρόεδρος Josep Borrell ανέφεραν σε κοινή δήλωσή τους:
“Οι συμμετέχοντες έχουν δεσμευτεί να αποφύγουν οποιαδήποτε μέτρα και περαιτέρω στρατιωτική υποστήριξη στα κόμματα που θα έθεταν σε κίνδυνο την εκεχειρία”.
Ωστόσο, δεδομένου ότι στρατιωτικά το πάνω χέρι το έχει ο Χαφταρ στη Λιβύη, μια εκεχειρία μπορεί να μην είναι προς το συμφέρον του.
Ο Σαρατζ και ο Χαφταρ, παρά το γεγονός ότι ήταν στο Βερολίνο, όχι μόνο δεν συναντήθηκαν, αλλά δεν βρισκόταν καν στην αίθουσα συνεδριάσεων, ενώ η μοίρα της χώρας τους συζητήθηκε μεταξύ των ηγετών των κόσμων.
“Δεν είναι δυνατόν να υπάρξει ένας σοβαρός διαρκής διάλογος μεταξύ τους, οι διαφορές στις προσεγγίσεις τους είναι πολύ μεγάλες”, δήλωσε ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ, σημειώνοντας ότι η γνώμη του λαού της Λιβύης σχετικά με τη δήλωση του Βερολίνου δεν έχει ακόμη «μαθευτεί και ληφθεί υπόψη.”
Παραμένει να δούμε ποιοι συγκεκριμένοι μηχανισμοί κατάπαυσης του πυρός, παρακολούθησης και επιβολής θα εφαρμοστούν από τις ξένες δυνάμεις. Ακόμη και μετά το Βερολίνο, δεν είναι ακόμη γνωστό ποιες συγκεκριμένες ρυθμίσεις – αν υπάρχουν – έχουν συμφωνηθεί.
Όσο συνεχίζεται η αβεβαιότητα, θα υπάρχει ακόμα ένας χώρος για τον Ερντογάν να κάνει νέους ελιγμούς στη Λιβύη.
Ένα πράγμα που φαίνεται σίγουρο είναι ότι δεν μπορεί να καταγράψει το Βερολίνο ως μία από τις επιτυχίες του.
Πάνω σε αυτό το σημείο πρέπει να επωφεληθεί η Ελληνική Κυβέρνηση και να γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της επομένης μέρας για την Λιβύη.
Πόσο αξιόπιστη είναι η Moskovsky Komsomolets; Σχεδόν το 10% των Ρώσων και το ένα τρίτο των Μοσχοβιτών ακολουθούν την εφημερίδα, η οποία έχει φήμη για περιστασιακά εντυπωσιακά και προκλητικά νέα. Πριν από ένα μήνα, κατά την 100ή επέτειο της εφημερίδας, ο Πούτιν δήλωσε ότι η εφημερίδα “θεωρείται σωστά ηγέτης στα έντυπα μέσα ενημέρωσης στη Ρωσία”!!!
Αναφερόμενη λοιπόν στο Βερολίνο, λίγες ώρες μετά τη λήξη της συνόδου κορυφής με ένα μακροσκελές κείμενο η ανωτέρω εφημερίδα ανέφερε με πηχυαίο τίτλο «ο Ερντογάν φρικαρισμένος έφυγε από τη διάσκεψη για τη Λιβύη στο Βερολίνο».
Το έγγραφο έγραφε ότι ο Ρώσος Πρόεδρος «Βλαντιμίρ Πούτιν μπορεί να αναπνέει ελεύθερα:
Η διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη δεν υποστήριξε την πρόταση του Ερντογάν για τουρκική στρατιωτική παρέμβαση στη σύγκρουση της Λιβύης.»
“Η εφημερίδα λέει ότι αποφασίστηκε να συνεχισθεί η προσπάθεια για συμφωνία μεταξύ της κυβέρνηση υπό τον Σάρατζ και της Λιβυκή αντιπολίτευσης με επικεφαλής τον ισχυρό Χαφτάρ και η δημοσίευση συνέχισε:
“Και οποιαδήποτε στρατιωτική βοήθεια και εξωτερική παρέμβαση απαγορεύεται αυστηρά.
Ως αποτέλεσμα, ο Ερντογάν κυριολεκτικά φρικάρισε και άφησε την διάσκεψη πριν από την λήξη του μη συμμετέχοντας στο βραδινό επίσημο δείπνο. ”
Αυτές οι αναφορές έδειξαν ότι οι Ερντογάν και Πούτιν είναι πράγματι στις αντίθετες πλευρές σε ότι άφορα την Λιβύη, με τη Γερμανία και την Τουρκία να υποστηρίζουν την κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας του Σαράτζ και τον Πούτιν, τη Γαλλία, την Αίγυπτο και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα να υποστηρίζουν τον Χαφταρ.
Ο Χαφταρ φαίνεται να έχει το πάνω χέρι στο πεδίο της μάχης της Λιβύης και, ίσως περισσότερο από ολα, τις πετρελαϊκες πηγες.
Η Ελλάδα, η οποία δεν προσκλήθηκε στο Βερολίνο, μπορεί να προστεθεί σε αυτόν τον άξονα.
Παρολαυτά η Ελλάδα πρέπει να προσέξει την σχέση με τον Χαφτάρ μια και η Αίγυπτος είναι εξω φρενων μαζί του που δεν κατάφερε να κυριαρχήσει για 9 μήνες και να καταλάβει την Τρίπολη και έτσι έδωσε αφορμή στους Τούρκους να μπούνε στο παιχνίδι και να διεκδικούν ρόλο στην Λιβύη
Η εφημερίδα συνεχίζει:
“Όπως αποδείχθηκε, ο Τούρκος ηγέτης άφησε το συνέδριο πριν το τελος της, όταν κατέστη σαφές ότι οι προτάσεις του για ένοπλη παρέμβαση στη λιβυκή σύγκρουση δεν βρήκαν υποστήριξη από τους άλλους συμμετέχοντες”.
Η δημοσίευση ανέφερε ότι στο αεροδρόμιο “Ο πρόεδρος της Τουρκίας φαινόταν νευρικός και ζοφερός”.
Το έγγραφο πρόσθεσε: “Θυμηθείτε ότι την παραμονή της διάσκεψης, ο Ερντογάν δημοσίευσε ένα άρθρο που καλεί την Ευρώπη να εξουσιοδοτήσει μια στρατιωτική επιχείρηση εναντίον της αντιπολίτευσης της Λιβύης, εμπιστεύοντας τον τουρκικό στρατό”. Ο Ερντογάν είχε γράψει στο Politico:
“Έχοντας κατά νου ότι η Ευρώπη ενδιαφέρεται λιγότερο για την παροχή στρατιωτικής στήριξης στη Λιβύη, η προφανής επιλογή είναι να συνεργαστεί με την Τουρκία, η οποία έχει ήδη υποσχεθεί στρατιωτική βοήθεια. …
Η Ευρώπη μπορεί να βασιστεί στην Τουρκία – ένας παλιός φίλος και πιστός σύμμαχος – για να επιτύχει αυτόν τον στόχο”
Ο Ερντογάν περιέγραψε τον Χαφτάρ ως «πολέμαρχο που επιδιώκει να πραγματοποιήσει πραξικόπημα» στη Λιβύη, ο οποίος απολαμβάνει τη στήριξη των «αντιδημοκρατικών κυβερνήσεων της Αιγύπτου, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων».
Ειρωνικά, ο Ερντογάν έχει κατηγοριοποιήσει τις δική του αυταρχική κυβέρνηση ως ένα από τα φιλελεύθερα δημοκρατικά καθεστώτα της Ευρώπης.
“Στην Ευρώπη, το ζήτημα έχει διαιρέσει την ήπειρο και έτσι δεν υπάρχει ομοφωνία για το τι πρέπει να γίνει στη Λιβύη. Η Γερμανία από την μια μεριά υποστηρίζει τη νόμιμη κυβέρνηση της χώρας και υποστηρίζει τη διπλωματία, ενώ ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουελ Μακρόν, από την πλευρά του, αντιστέκεται σθεναρά στον ρόλο της Τουρκίας στη Λιβύη. Την ημέρα της διάσκεψης του Βερολίνου, η Agence France-Presse ανέφερε ότι ο Macron εξέφρασε τις “έντονες ανησυχίες” του για την αναφερθείσα συμμετοχή εμπλεκόμενων από την Τουρκία συριακών μαχητών στον εμφύλιο πόλεμο της Λιβύης.
“Αυτό πρέπει να τελειώσει”, αναφέρει ο Μακράν.
Μια ημέρα πριν από τη διάσκεψη, εικόνες που δείχνουν τη μεταφορά Σύριων μαχητών στη Λιβύη κυκλοφορούσαν στα διεθνή μέσα ενημέρωσης.
Η Ιταλία επίσης δεν έχει καταλήξει προς πια κατεύθυνση θα παει για να στηρίξει τα μακροπρόθεσμα σχέδια της στην Λιβύη.
Παρολαυτα το τελικό έγγραφο της διάσκεψης επικεντρώθηκε στην ανάσχεση της προμήθειας όπλων και άλλης στρατιωτικής στήριξης στα αντιμαχόμενα κομμάτια της Λιβύης. Αυτό πρέπει να αποτελεί ανησυχία για τον Ερντογάν περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον, καθώς η Τουρκία παρέχει όπλα και ισχυρή στρατιωτική υποστήριξη στην κυβέρνηση με έδρα την Τρίπολη.
Ωστόσο, οι παρατηρήσεις της Γερμανίδας καγκελαρίου Άνγκελα Μέρκελ, η οποία φιλοξένησε τη σύνοδο κορυφής, μπορεί να δώσουν στον Ερντογάν κάποιο σημείο για να σταθεί. Η Μερκελ είπε: “Συμφωνήσαμε για ένα συνολικό σχέδιο προς τα εμπρός. Μπορώ να πω ότι όλοι οι συμμετέχοντες εργάστηκαν πραγματικά εποικοδομητικά μαζί”.
Η Μέρκελ πρόσθεσε ότι οι ηγέτες που συμμετείχαν στη διάσκεψη κορυφής συμφώνησαν να συνεχίσουν να πραγματοποιούν πρόσθετες συναντήσεις για να εξασφαλίσουν ότι η διαδικασία θα συνεχιστεί έτσι ώστε “οι λαοί στη Λιβύη να αποκτήσουν το δικαίωμά τους σε μια ειρηνική ζωή”.
Αυτό σημαίνει ότι ο Ερντογάν θα παραμείνει στον διεθνή πολιτικό και διπλωματικό στιβο σε ότι αφορα την Λιβυη στο εγγύς μέλλον. Το μεγάλο ερώτημα που εξακολουθεί να μένει τώρα είναι πώς θα μπορεσει να παρέχει την στρατιωτική του στήριξη προς τον Σαρατζ.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρρες κάλεσε τις χώρες να «αποφύγουν την παρέμβαση» στη Λιβύη, λέγοντας ότι το συμπέρασμα της συνόδου κορυφής είναι σωστό ότι «δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στη σύγκρουση στη Λιβύη».
Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula Von der Leyen και ο Αντιπρόεδρος Josep Borrell ανέφεραν σε κοινή δήλωσή τους:
“Οι συμμετέχοντες έχουν δεσμευτεί να αποφύγουν οποιαδήποτε μέτρα και περαιτέρω στρατιωτική υποστήριξη στα κόμματα που θα έθεταν σε κίνδυνο την εκεχειρία”.
Ωστόσο, δεδομένου ότι στρατιωτικά το πάνω χέρι το έχει ο Χαφταρ στη Λιβύη, μια εκεχειρία μπορεί να μην είναι προς το συμφέρον του.
Ο Σαρατζ και ο Χαφταρ, παρά το γεγονός ότι ήταν στο Βερολίνο, όχι μόνο δεν συναντήθηκαν, αλλά δεν βρισκόταν καν στην αίθουσα συνεδριάσεων, ενώ η μοίρα της χώρας τους συζητήθηκε μεταξύ των ηγετών των κόσμων.
“Δεν είναι δυνατόν να υπάρξει ένας σοβαρός διαρκής διάλογος μεταξύ τους, οι διαφορές στις προσεγγίσεις τους είναι πολύ μεγάλες”, δήλωσε ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ, σημειώνοντας ότι η γνώμη του λαού της Λιβύης σχετικά με τη δήλωση του Βερολίνου δεν έχει ακόμη «μαθευτεί και ληφθεί υπόψη.”
Παραμένει να δούμε ποιοι συγκεκριμένοι μηχανισμοί κατάπαυσης του πυρός, παρακολούθησης και επιβολής θα εφαρμοστούν από τις ξένες δυνάμεις. Ακόμη και μετά το Βερολίνο, δεν είναι ακόμη γνωστό ποιες συγκεκριμένες ρυθμίσεις – αν υπάρχουν – έχουν συμφωνηθεί.
Όσο συνεχίζεται η αβεβαιότητα, θα υπάρχει ακόμα ένας χώρος για τον Ερντογάν να κάνει νέους ελιγμούς στη Λιβύη.
Ένα πράγμα που φαίνεται σίγουρο είναι ότι δεν μπορεί να καταγράψει το Βερολίνο ως μία από τις επιτυχίες του.
Πάνω σε αυτό το σημείο πρέπει να επωφεληθεί η Ελληνική Κυβέρνηση και να γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της επομένης μέρας για την Λιβύη.
Ο Ανώνυμος
