Οι σχέσεις Τουρκίας–Ρωσίας δεν βρίσκονται στο επίπεδο του παρελθόντος, παρά τις συναντήσεις Putin – Erdogan
Balıkesir, Izmit, Μαύρη Θάλασσα. Τρία γεωγραφικά σημεία, ένας κοινός παρονομαστής: άγνωστα UAV που εμφανίζονται το ένα μετά το άλλο στον τουρκικό εναέριο χώρο, προκαλώντας έντονο προβληματισμό, στρατιωτικό συναγερμό και πολιτική ανησυχία στην Άγκυρα.
Τα ερωτήματα είναι αμείλικτα: Ποιος τα έστειλε; Γιατί δεν εντοπίστηκαν εγκαίρως; Και το κυριότερο: πρόκειται για προετοιμασία επίθεσης ή για μια επιχείρηση “μέτρησης του παλμού” της Τουρκίας;
Ο Αντιπρόεδρος της TASAM, απόστρατος ταξίαρχος και καθηγητής Dr Fahri Erenel, δίνει μια ιδιαίτερα ανησυχητική ερμηνεία:
«Αυτό μπορεί να μην είναι επίθεση. Μπορεί να είναι μια επιχείρηση δοκιμής των αντανακλαστικών της Τουρκίας, της κυβέρνησης και των πολιτών της».
UAV και UCAV: το νέο πρόσωπο του πολέμου – Και η Τουρκία στο στόχαστρο
Όπως επισημαίνει η Zeynep Dilara Akyürek στο Milliyet.com.tr, οι επενδύσεις στην αμυντική βιομηχανία παγκοσμίως δείχνουν ξεκάθαρα ότι τα UAV και τα UCAV βρίσκονται πλέον στην πρώτη γραμμή των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Μικρά, φθηνά, δύσκολα ανιχνεύσιμα, έχουν πρωταγωνιστήσει τόσο στον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας όσο και σε επιθέσεις του Ισραήλ σε τρίτες χώρες.
Κι όμως, τις τελευταίες ημέρες, άγνωστα UAV εισήλθαν στον τουρκικό εναέριο χώρο χωρίς να εντοπιστούν έγκαιρα, προκαλώντας εύλογα ερωτήματα για τα κενά αεράμυνας, ειδικά απέναντι σε χαμηλού ίχνους και χαμηλής ταχύτητας εναέρια μέσα.
Το χρονικό των ύποπτων περιστατικών
Η υπόθεση δεν είναι καινούργια. Στις 22 Ιουνίου 2022, UAV που αποδόθηκε στη Ρωσία συνετρίβη στο Gümüşhane.
Οι έρευνες έδειξαν ότι επρόκειτο για άοπλο Orlan-10, ρωσικής κατασκευής, αναγνωριστικό drone.
Ωστόσο, μετά από περίπου 3,5 χρόνια, τα περιστατικά επανήλθαν με ανησυχητική συχνότητα:
10 Δεκεμβρίου 2025: UAV με ανοιχτό αλεξίπτωτο συνετρίβη σε αγρό στο Manyas του Balıkesir και μεταφέρθηκε στην Άγκυρα για εξέταση.
16 Δεκεμβρίου: UAV που φέρεται να εισήλθε από τη Μαύρη Θάλασσα καταρρίφθηκε από τουρκικά F-16.
19 Δεκεμβρίου: άλλο UAV συνετρίβη στο Izmit.
28 Δεκεμβρίου: νέα αναφορά για άγνωστο UAV, με απογείωση F-16 από το Εσκισεχίρ, χωρίς όμως καθαρό αποτέλεσμα από τις σαρώσεις.
Η προέλευση παρέμεινε θολή. Και η ασάφεια αυτή, σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές, είναι από μόνη της μέρος του προβλήματος.
«Δεν τα πιάνουν τα ραντάρ» – Γιατί η Τουρκία έμεινε τυφλή
Ο Dr Fahri Erenel εξηγεί γιατί τα UAV αυτά δεν εντοπίστηκαν από τα ραντάρ: «Πετούν πολύ χαμηλά, κοντά στη θάλασσα, με χαμηλές ταχύτητες. Έτσι αποφεύγουν την ανίχνευση».
Και προσθέτει κάτι ακόμα πιο ανησυχητικό: «Η παρουσία τέτοιων UAV μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να προκληθεί πολιτική και κοινωνική κρίση, να κλονιστεί η εμπιστοσύνη των πολιτών προς το κράτος και τον στρατό».
Δεν πρόκειται δηλαδή μόνο για στρατιωτικό ζήτημα, αλλά για ψυχολογική επιχείρηση.
Σύμφωνα με τον Dr Fahri Erenel, το διεθνές περιβάλλον εξηγεί πολλά:
Η στενότερη συνεργασία της Τουρκίας με τις ΗΠΑ, ειδικά για τη χρήση των UAV και SİHA της Baykar στην Ουκρανία, oι ειρηνευτικές συνομιλίες Zelensky – Erdogan στην Τουρκία, η μείωση της ρωσικής επιρροής μετά τον Assad, η συμφωνία Αρμενίας–Αζερμπαϊτζάν με παρέμβαση Trump, που θεωρήθηκε πλήγμα στη ρωσική κυριαρχία στον Καύκασο, και οι εντάσεις γύρω από το θέμα των S-400 αποτελούν ένα ψηφιδωτό τρόμου.
Και όλα τα παραπάνω δείχνουν ότι οι σχέσεις Τουρκίας–Ρωσίας δεν βρίσκονται στο επίπεδο του παρελθόντος, παρά τις συναντήσεις Putin – Erdogan.
Θα μπορούσαν να εμπλέκονται Ισραήλ ή Ελλάδα; Ο Dr Fahri Erenel είναι σαφής:
Το Ισραήλ κινείται πάντα στοχευμένα, όχι με επιχειρήσεις τύπου «false flags» και προβοκάτσιες.
Η δε Ελλάδα δεν διαθέτει ούτε τις δυνατότητες ούτε το γεωγραφικό πλεονέκτημα, καθώς το Αιγαίο είναι το πιο πυκνά καλυμμένο από ραντά πεδίο της Τουρκίας. Άρα, τα UAV μπήκαν μόνο από τον Βορρά.
Η Μαύρη Θάλασσα: το πραγματικό διακύβευμα
Η Τουρκία έχει ενισχύσει θεαματικά την παρουσία της στη Μαύρη Θάλασσα, με έρευνες και γεωτρήσεις στο κοίτασμα φυσικού αερίου Sakarya, αυξημένες περιπολίες ναυτικού και αεροπορίας και σοβαρή ναυτική υπεροχή έναντι της Ρωσίας
«Σήμερα, μπορούμε να πούμε ότι η Τουρκία είναι η μοναδική κυρίαρχη δύναμη στη Μαύρη Θάλασσα. Και αυτό είναι κάτι που η Ρωσία δεν θέλει καθόλου», τονίζει ο Dr Fahri Erenel.
Η Μαύρη Θάλασσα είναι το μαλακό υπογάστριο της Ρωσίας, μετά τις σοβαρές απώλειες του ρωσικού ναυτικού από ουκρανικές επιθέσεις.
Ωστόσο, η κατάρριψη UAV από F-16 δεν είναι απλή υπόθεση: Οι πύραυλοι κοστίζουν περισσότερο από το ίδιο το drone, η απογείωση F-16 έχει υψηλό κόστος καυσίμων, τα αεροσκάφη φθείρονται, πλησιάζοντας τα όρια συντήρησης, ενώ κάθε πτήση επιβαρύνει τον κύκλο ζωής του αεροσκάφους
Όπως επισημαίνει ο Dr Fahri Erenel, ακόμη και όταν το UAV είναι άοπλο, δεν υπάρχει περιθώριο ρίσκου.
Τα άγνωστα UAV ίσως να μην μετέφεραν όπλα. Όμως μετέφεραν κάτι πιο επικίνδυνο: μήνυμα, αβεβαιότητα και δοκιμή αντοχών.
Η Τουρκία βρίσκεται μπροστά σε ένα νέο είδος απειλής, όπου ο πόλεμος δεν ξεκινά με βόμβες, αλλά με σκιές στον ουρανό. Και το ερώτημα παραμένει ανοιχτό: Ποιος πραγματικά «μετρά τον παλμό» της Άγκυρας;
www.bankingnews.gr
