Δημήτρης Μανακανάτας
Η προσθήκη στο οπλοστάσιο του Πολεμικού Ναυτικού (ΠΝ) των βλημάτων επιφανείας – επιφανείας Exocet Block 3 και η προσπάθεια να εγκατασταθούν σε όσο το δυνατό περισσότερες ΤΠΚ Super Vita, είναι ένα από τα βασικά στοιχεία ώστε να υφίσταται ακόμη ένα μικρό συγκριτικό πλεονέκτημα σε ότι αφορά το ισοζύγιο ναυτικής ισχύος στο Αιγαίο, παρά το γεγονός ότι το τουρκικό ναυτικό παραλαμβάνει συνεχώς νέες φρεγάτες κλάσης MILGEM.
Ο ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΣΚΑΦΟΥΣ – ΒΛΗΜΑΤΟΣ – ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ
Σε ότι αφορά το Block 3, με την είσοδο του σε υπηρεσία αύξησε κατακόρυφα τις επιχειρησιακές δυνατότητες των σκαφών κλάσεως Super Vita που το αξιοποιήσουν επιχειρησιακά (όχι όλες οι μονάδες), από την στιγμή που απόκτησαν για πρώτη φορά την δυνατότητα πραγματοποίησης πληγμάτων σε επίγειους ή παράκτιους στόχους, ενώ παράλληλα αύξησαν κατά πολύ τις δυνατότητες προσβολής πλοίων του αντιπάλου, από μεγάλη απόσταση. Εάν σε αυτά προστεθεί και το επιχειρησιακό δεδομένο ότι τα συγκεκριμένα σκάφη διαθέτουν και το αντιβληματικό σύστημα (CIWS) GLMS RAM το οποίο φέρει 21 κατευθυνόμενα βλήματα, γίνεται σαφές ότι μια Super Vita εξοπλισμένη με βλήματα Exocet Block 3, αφενός μπορεί να προσβάλει ένα εχθρικό στόχο σε αποστάσεις έως και 180 χιλιόμετρα και αφετέρου έχει υψηλά ποσοστά επιβίωσης σε ένα κορεσμένο περιβάλλον, εφόσον δύναται να αντιμετωπίσει μεγάλο αριθμό επερχομένων εχθρικών βλημάτων χάρη στο σύστημα RAM. Το RAM μπορεί να αντιμετωπίσει με πιθανότητα 95% πέντε επερχόμενα βλήματα.
Σε ότι αφορά τις «αρετές» του συστήματος RAM, αρκεί να αναφερθεί ότι σε σενάριο high risk του Πολεμικού Ναυτικού, το σύστημα RAM κλήθηκε να αντιμετωπίσει επερχόμενο βλήμα ΜΜ 38 Exocet. Το αντιβληματικό σύστημα εξαπέλυσε τρία βλήματα κατά του ΜΜ38 με αποτέλεσμα το ένα να καταστρέψει το βλήμα επιφανείας – επιφανείας και τα άλλα δύο τα θραύσματα. Η πλήρη επιτυχία του συστήματος αναχαίτισης επερχόμενου βλήματος στην προαναφερθείσα περίπτωση, ήταν και ο λόγος που δεν πραγματοποιήθηκαν δοκιμές αποδοχής του συστήματος.
Όσον αφορά τα νέα βλήματα, το ΠN έχει προμηθευτεί ένα ικανοποιητικό αριθμό βλημάτων και ήδη αξιοποιούνται επιχειρησιακά στα ΤΠΚ ΓΡΗΓΟΡΟΠΟΥΛΟΣ (Ρ70) και ΡΙΤΣΟΣ (Ρ71). Ωστόσο υπάρχει η δυνατότητα για την υποστήριξη του βλήματος και στα προγενέστερα σκάφη της κλάσης ΡΟΥΣΣΕΝ, με τροποποιήσεις λογισμικού και απαρτίων του ηλεκτρονικού του εξοπλισμού (Software και Hardware) του συστήματος διασύνδεσης ITL-70A που διαθέτουν ώστε να αναβαθμιστεί σε ITL-70A-B3.
ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΛΗΨΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΠΛΗΘΩΡΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ
Οι βασικές διαφορές του Block 3 σε σχέση με το Block 2 είναι η εμβέλεια του, που είναι περίπου κατά 2,5 φορές μεγαλύτερη (από τα 72 χιλιόμετρα του Block 2 στα 180 το Block 3) αλλά και το σύστημα ναυτιλίας που διαθέτει, το οποίο είναι συνδυασμός GPS και INS. Το μεγάλο πλεονέκτημα του Block 3 εκτός φυσικά της δυνατότητα προσβολής εχθρικού πλοίου από τα 180 χιλιόμετρα είναι οι δυνατότητες καταστροφής εγκαταστάσεων στην παράκτια ζώνη, όπως έργα που έχουν κατασκευαστεί για την αποτροπή αποβάσεων, ναύσταθμους, ελλιμενισμένα σκάφη και σταθερούς στόχους που βρίσκονται στην ευρύτερη περιοχή της παράκτιας ζώνης.
Μια άλλη επιχειρησιακή παράμετρος που προκύπτει για τα σκάφη που αξιοποιούν τα νέα βλήματα είναι η πλήρης υποστήριξη αποβατικών επιχειρήσεων από την στιγμή που μπορούν να προσβάλλουν εγκαταστάσεις του αντιπάλου στην παράκτια ζώνη.
Σημειώνεται ότι είναι δυνατή η χρήση του βλήματος σε κατάσταση θάλασσας έως και 6 και η εκτόξευσή του σε απόκλιση +/- 105ο. Ο φάκελος εμπλοκής κυμαίνεται μεταξύ 5-180 χλμ. και η δυνατότητα fire and forget που παρέχει, επιτρέπει στην συστοιχία την εμπλοκή πολλαπλών στόχων ταυτόχρονα. Η έκδοση Block 3 παρέχει την δυνατότητα ταυτόχρονης επίθεσης από δύο βλήματα στον ίδιο χρόνο από διαφορετικό αζιμούθιο με τον ίδιο χρόνο άφιξης αλλά και την εκδήλωση επίθεσης μέσω δεδομένων στόχων που παρέχονται από άλλη μονάδα (εναέρια ή επιφανείας) μέσω ζεύξης δεδομένων. Η κλάση Super Vita χρησιμοποιεί ζεύξη δεδομένων Link 11 MDM-2002 της Rockwell Collins που είναι ολοκληρωμένη στο σύστημα TACTICOS και μέσω της οποίας παρέχεται η δυνατότητα λήψης δεδομένων στόχων από αεροσκάφη ή Ε/Π ναυτικής συνεργασίας, τα αεροσκάφη AEW ή μεγάλες μονάδες επιφανείας του στόλου, όπως οι φρεγάτες κ.α.
Ωστόσο θα πρέπει θα αναφερθεί ότι το MM40 Block 3 δεν προορίζεται για την προσβολή χερσαίων στόχων σε μεγάλο βάθος από τις ακτές του αντιπάλου, διότι ο αισθητήρας έρευνας του ραντάρ δεν μπορεί διακρίνει ή να «ταυτοποίηση» ψηφιακά τους επίγειους στόχους όπως γίνεται με άλλες κατηγορίες βλημάτων.
