Αλέξης Ζακυνθινός
Παρά τις κυρώσεις της Δύσης, τα τρομοκρατικά χτυπήματα, την αλλαγή πολιτικής των Η.Π.Α. στη Συρία, καθώς επίσης τις μαζικές διαδηλώσεις στο εσωτερικό της, με αντικείμενο τον πλούτο που κατηγορείται πως έχει συσσωρεύσει η πολιτική της ηγεσία, η χώρα ανακάμπτει – με θετικές προοπτικές για το μέλλον της.
«Η αναπτυξιακή ώθηση στη Ρωσία μετά την κρίση του 1998 και τη χρεοκοπία της δόθηκε από τη χρήση του μη ενεργού παραγωγικού της δυναμικού, καθώς επίσης από την απασχόληση του εργατικού της δυναμικού, το οποίο είχε μείνει άνεργο – σημειώνοντας πως το παραγωγικό δυναμικό που διαθέτει η Ελλάδα σήμερα είναι επίσης αχρησιμοποίητο, ενώ η ανεργία πολύ μεγαλύτερη (στο 14% η Ρωσία το 1999, έναντι σχεδόν 24% η Ελλάδα σήμερα).
Έτσι η Ρωσία κατάφερε να πετύχει υψηλό ρυθμό ανάπτυξης (από 16% έως 17% μεταξύ των ετών 2000 και 2006), παρά τις χαμηλές επενδύσεις που διεξήχθησαν λόγω της μη δυνατότητας χρηματοδότησης της – μία προοπτική που υπάρχει μεν ακόμη στην Ελλάδα, αλλά σύντομα θα αποτελεί παρελθόν, αφού ότι μένει αχρησιμοποίητο για πολλά χρόνια «σκουριάζει» και αχρηστεύεται, ενώ οι άνεργοι Πολίτες εγκαταλείπουν τελικά μαζικά τη χώρα τους, οπότε παύουν να ανήκουν στο παραγωγικό της δυναμικό» (πηγή).
Άρθρο
Η Ρωσία έχει πολλές, εξαιρετικά τραυματικές εμπειρίες με την τρομοκρατία – αφού μέσα στα τελευταία είκοσι χρόνια έχασαν τη ζωή τους περίπου 2.700 άτομα από τρομοκρατικές επιθέσεις. Παρά τα αυστηρά μέτρα ασφαλείας δε που έχει λάβει το κράτος, ειδικά μετά τη στρατιωτική επέμβαση στη Συρία, υπέστη μία ακόμη τρομοκρατική επίθεση πρόσφατα, στην Αγία Πετρούπολη – στην οποία φυσικά δεν δόθηκε καμία σημασία από τη Δύση, σε αντίθεση με τα γεγονότα στη Στοκχόλμη.
Σύμφωνα τώρα με τα ΜΜΕ της χώρας, τα κίνητρα των τρομοκρατών ήταν αφενός μεν να διασπείρουν το φόβο σε μία πολύ σημαντική για τον τουρισμό πόλη, όπως είναι η Αγία Πετρούπολη, αφετέρου να «προβοκάρουν» τον πρόεδρο Putin – ο οποίος, θέλοντας να ανακτήσει η Ρωσία τη θέση της μεταξύ των ισχυρών δυνάμεων του πλανήτη, προσπαθεί στο εσωτερικό της να δημιουργήσει την εικόνα ενός σκληρού ηγέτη, ο οποίος εγγυάται την τάξη και την ασφάλεια στην αχανή αυτοκρατορία του.
Περαιτέρω οι επενδυτές, στους οποίους υπολογίζει πολύ ο Ρώσος πρόεδρος για να μπορέσει να ανταπεξέλθει με τις κυρώσεις της Δύσης, με τον οικονομικό πόλεμο που διεξάγεται εναντίον του, καθώς επίσης με το κόστος της επέμβασης του ρωσικού στρατού στη Συρία, δεν θεωρούν πως αποδυναμώθηκε από τα τρομοκρατικά χτυπήματα – παρά το ότι συνέβησαν στη γενέτειρα του, σε μία χρονική στιγμή που βρισκόταν και ο ίδιος εκεί. Το γεγονός αυτό συμπεραίνεται από το χρηματιστηριακό δείκτη βαρόμετρο «MSCI Russia», ο οποίος αυξήθηκε κατά 3% την εβδομάδα της επίθεσης.
Εν τούτοις η πολιτική σταθερότητα, καθώς επίσης η συνέχιση της ηγεσίας, η σταθερή παραμονή του δηλαδή στην εξουσία αποτελούν, μαζί με την εξέλιξη στις τιμές ενέργειας και των πρώτων υλών, τα σημαντικότερα κριτήρια όσον αφορά κυρίως τους ξένους επενδυτές – κάτι που γνωρίζει πολύ καλά τόσο ο κ. Putin, όσο και οι αντίπαλοι του στο εσωτερικό της χώρας, καθώς επίσης στο εξωτερικό.
Στα πλαίσια αυτά ασφαλώς ανησυχεί για την πτώση της δημοτικότητας του, κυρίως λόγω της στασιμότητας της οικονομίας της χώρας που προκαλεί απογοήτευση στον πληθυσμό της – με αποτέλεσμα να αντιδράει, ειδικά όταν έρχονται στο φως υποθέσεις που αφορούν τη διαφθορά των ισχυρών. Έτσι σημειώνονται μαζικές διαδηλώσεις, οι οποίες αποσταθεροποιούν σταδιακά την κυβέρνηση – ενώ θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε επαναστάσεις.
Συνεχίζοντας, στο στόχαστρο των πλέον βίαιων διαδηλώσεων των τελευταίων χρόνων ήταν έως τώρα ο πρωθυπουργός της Ρωσίας – ο κ. Medvedev, τον οποίο κατηγορούν οι επικριτές της κυβέρνησης ότι έχει δημιουργήσει μία αυτοκρατορία ακινήτων. Φυσικά δε σε μία χώρα, οι Πολίτες της οποίας έχουν ένα μέσο ετήσιο εισόδημα της τάξης των 11.300 €, ενώ οι συνταξιούχοι λαμβάνουν μόλις 221 € μηνιαία, τέτοιου είδους σοβαρές κατηγορίες, ειδικά όταν τεκμηριώνονται από έρευνες, προκαλούν την οργή του πληθυσμού.
Ο πρόεδρος Putin όμως αποτελεί επίσης στόχο, αφού ήδη από το 2007 η περιουσία του έχει εκτιμηθεί από έναν συμπατριώτη του (S. Belkovsky) μεταξύ 20 δις $ και 40 δις $ – ενώ από άλλους, όπως από το γνωστό επενδυτή Bill Browder (ο οποίος βρίσκεται στη μαύρη λίστα από το 2006 ως επικίνδυνος για την εθνική ασφάλεια της χώρας, παρά το ότι επί δέκα χρόνια δραστηριοποιούνταν εκεί), πολύ υψηλότερη. Συγκεκριμένα στα 200 δις $ κάτι που, εφόσον ήταν αληθές, θα τον κατέτασσε στην πρώτη θέση, όσον αφορά τους περισσότερο πλούσιους ανθρώπους στον πλανήτη.
Παρά το ότι τώρα τα πολιτικά ρίσκα αυξάνονται στη Ρωσία, οι προοπτικές της οικονομίας της φαίνονται καλύτερες – αφού το τρίτο τρίμηνο του 2016 επανήλθε σε πορεία ανάπτυξης (γράφημα), μετά την ύφεση που της είχαν προκαλέσει οι δυτικές κυρώσεις, καθώς επίσης η πτώση των τιμών του πετρελαίου (αν και δεν ήταν οι μοναδικές αιτίες).
Επεξήγηση γραφήματος: Εξέλιξη του ρυθμού ανάπτυξης της Ρωσίας
.
Ο ρυθμός ανάπτυξης του 0,3% είναι βέβαια πολύ χαμηλός για μία αναπτυσσόμενη χώρα (συγκριτικά της Ινδίας ήταν 7%), αλλά φαίνεται πως θα συνεχιστεί – διαμορφούμενος στο 1,7% κατά μέσον όρο από το 2017 έως το 2020. Ως εκ τούτου οι εταιρείες αξιολόγησης αναθεώρησαν θετικά τις εκτιμήσεις τους για την οικονομία της – ειδικά λόγω της καλυτέρευσης του χρηματοπιστωτικού της συστήματος.
Ανάλογες ήταν και οι εκτιμήσεις της κεντρικής της τράπεζας, σύμφωνα με την οποία οι εμπορικές τράπεζες μπορούν πλέον να αυξήσουν το δανεισμό των επιχειρήσεων, καθώς επίσης των νοικοκυριών της χώρας, έχοντας μία υγιή και στέρεα βάση – υπενθυμίζοντας τη μη αναμενόμενη από τους επενδυτές πρόσφατη πτώση των βασικών επιτοκίων στο 9,75%.
Παράλληλα ο πληθωρισμός μειώθηκε στο 4,3% από 7,5% το καλοκαίρι του 2016 – με το στόχο της κεντρικής τράπεζας να τοποθετείται στο 4%. Φυσικά ο μεγαλύτερος ρυθμός ανάπτυξης, σε συνδυασμό με την πτώση του πληθωρισμού, αυξάνουν την αγοραστική δύναμη των Πολιτών – οι οποίοι, παρά το ότι συνεχίζουν να είναι προσεκτικοί όσον αφορά τα έξοδα τους, έχουν αυξήσει τις δαπάνες τους στα υψηλότερα επίπεδα από το 2014.
Το γεγονός αυτό φαίνεται από τα σχέδια του ομίλου λιανικής της Ρωσίας «X5 Retail Group», ο οποίος επικεντρώνεται στα νοικοκυριά με μεσαίο και χαμηλό εισόδημα – σύμφωνα με τα οποία προγραμματίζει το άνοιγμα 2.000 νέων υποκαταστημάτων, με στόχο να αυξήσει το μερίδιο αγοράς του στο 15% το 2023, από 8% σήμερα.
Ολοκληρώνοντας, η ξαφνική αλλαγή πολιτικής εκ μέρους του προέδρου Trump στη Συρία, παρά το ότι προβλημάτισε τους επενδυτές που, μετά την εκλογή του, περίμεναν την άρση των κυρώσεων εναντίον της Ρωσίας, εξισορροπήθηκε σε κάποιο βαθμό από την αύξηση των τιμών του πετρελαίου – αφενός μεν λόγω της συμφωνίας μείωσης της ποσότητας εξόρυξης του από τον OPEC και τη Ρωσία, αφετέρου από την πυραυλική επίθεση των αμερικανών.
Με δεδομένο δε το ότι η μέση τιμή του πετρελαίου, με την οποία η Ρωσία έχει καταρτίσει τον προϋπολογισμό της είναι 40 $ ανά βαρέλι, εάν η τιμή διατηρηθεί υψηλότερα θα είναι πολύ θετικό για την οικονομία της – επίσης για το χρηματιστήριο της το οποίο, με δείκτη τιμής προς κέρδος των μετοχών μόλις στο 6,2 και με απόδοση των μερισμάτων στο 3,95% θεωρείται ως το φθηνότερο παγκοσμίως.
