Ελευθέριος Ανδρώνης
Τέσσερα ηλικιωμένα αδέρφια, παρατημένα από κράτος και κοινωνία. Αθέατα στο περιθώριο της αξιοπρέπειας. Τι και αν ζούσαν σε ένα από τα ομορφότερα μέρη της Ελλάδας, την Κόνιτσα; Εκείνοι έμεναν απομονωμένοι σε ένα κουτί. Σε ένα κοντέινερ από εκείνα που το κράτος συνηθίζει να πακετάρει ψυχές, για να μην αναλάβει ευθύνες.
Τέσσερα αδέρφια από 69 ως 85 ετών απανθρακώθηκαν σε αυτό το λαμαρινένιο φέρετρο του «πολιτισμού» μας, γιατί τους είχαν κόψει το ρεύμα και χρησιμοποιούσαν κεριά για να βλέπουν τη νύχτα. Μέσα σε 25 τετραγωνικά, τρεις γυναίκες και ένας άντρας ζούσαν σαν φαντάσματα που ντρέπονταν να «στοιχειώσουν» την περίφημη «ανάπτυξη» μας. Αν η τηλεόραση τους είχε ρεύμα, ίσως να είχαν προλάβει να ακούσουν στις ειδήσεις για πολιτικούς «σωτήρες» με 40 ακίνητα, για κερδισμένα Τζόκερ από «ΟΠΕΚΕΠΕδες», για χρέη κομμάτων δανεικά και αγύριστα.
Αλλά σε τι από όλα αυτά να δώσεις σημασία όταν ο κόσμος σου φτάνει ως εκεί που φωτίζει το κερί σου; Τώρα οι ίδιοι γίναν κομμάτι μιας θλιβερής είδησης στην τηλεόραση, και το πολύ – πολύ να κουνήσουμε για λίγο το κεφάλι από μια ντροπή που μένει πάντα ορφανή γιατί κανείς δεν θέλει να την υιοθετήσει.
Η μια αδερφή από τα τέσσερα αδέρφια, είχε θεαθεί να ψάχνει φαγητό σε σκουπιδοτενεκέδες ταβέρνας ή να καταναλώνει ακόμα και σκυλοτροφή. Το πατρικό σπίτι των αδερφιών καταστράφηκε στο σεισμό του 1996 και από τότε ζούσαν στο «κουτί», αρνούμενοι να εγκαταλείψουν τον τόπο τους, αλλά και ανήμποροι να ξαναφτιάξουν τη ζωή τους. Κομμένο ρεύμα, κομμένο νερό, γιατί τα δημόσια αγαθά έχουν γίνει γκιλοτίνες που κόβουν οριζόντια την ανημποριά του φτωχού. Για σκέψου να ζεις σε έναν τέτοιο παράδεισο που ο Θεός τα έχει δώσει όλα απλόχερα, αλλά στα γεράματα να σε υποτάσσει ένα ληγμένος λογαριασμός.
Άραγε πόση οργή Θεού συγκεντρώνει ένα κράτος που επιβάλλει πρόστιμο 270.000 για την εγκατάλειψη 9 γατιών, αλλά δεν δίνει δεκάρα τσακιστή για την εγκατάλειψη μιας τετραμελούς οικογένειας γερόντων; Ένα κράτος όπου ενεργοποιούνται εισαγγελείς από το πρώτο παραπονεμένο νιαούρισμα, αλλά κωφεύει στις κραυγές των ανθρώπων που γίνονται παρανάλωμα της φτώχειας τους. Ποια αρχή, ποιος φορέας, ποια υπηρεσία, ποια κοινωνία έχει λόγο ύπαρξης στον 21ο αιώνα, όταν άνθρωποι αποκτούν «ορατότητα» μόνο όταν καίγονται;
Και πόσο κυνικά απάνθρωπη έχει καταντήσει η προσφορά και η ζήτηση της στέγης; Γεμάτη η επαρχία με έρημα σπίτια που αγοράζουν σωρηδόν τα «κοράκια» του real estate, και κατά τα άλλα δεν μπορεί να βρεθεί μια στέγη για τους αναξιοπαθούντες ή να ψηφιστεί ένα μέτρο για να επισκευάζουν τα κατεστραμμένα σπίτια τους.
Πέρυσι στη μεγάλη φωτιά της Κερατέας, απανθρακώθηκε ένας 76χρονος που ζούσε κατάμονος σε ένα πλινθόκτιστο καλύβι, χωρίς ρεύμα από το 2007. Στο Αρκαλοχώρι εκατοντάδες άνθρωποι ζουν ακόμα σε κοντέινερ, πέντε χρόνια μετά τον σεισμό. Τα ίδια και στην πλημμυρισμένη Θεσσαλία, όπου συμπολίτες μας ζουν σε κοντέινερ, τροχόσπιτα, δομές φιλοξενίας και ημικατεστραμμένα σπίτια. Στα ίδια μέρη ορθώνονται ολόκληρες «πολιτείες» από data centers για να καταβροχθίζουν δεδομένα και φυσικούς πόρους, αλλά μερικά τετραγωνικά ανθρωπιάς δεν περισσεύουν για κανέναν.
Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για τα ματωμένα πλεονάσματα, τα Gov, τις έξυπνες κάμερες και τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, όσο οι πολίτες ζουν σε συνθήκες τρίτου κόσμου. Άνθρωποι πεθαίνουν ανέστιοι, όσο η ανθρωπιά θάβεται κάτω από πρωτόκολλα, εκθέσεις και γραφειοκρατικά τερτίπια. Ένας υπηρεσιακός λαβύρινθος όπου η κρατική πρόνοια ξεγλιστρά εντός του για να κρυφτεί. Τέσσερις άνθρωποι που αδυνατούσαν να προστατέψουν τους εαυτούς τους, έπρεπε να περάσουν από «σαράντα κύματα» αξιολογήσεων μέχρι να βοηθηθούν. Φαίνεται ότι η μόνη ελευθερία που σέβεται η Πολιτεία, είναι η «ελεύθερη» πορεία προς την εξαθλίωση. Σε μια χώρα όπου οι ηλικιωμένοι αντιμετωπίζονται ως ανεπιθύμητο βαρίδι αν δεν είναι «παραγωγικοί», δηλαδή αν δεν δουλεύουν μέχρι να πεθάνουν.
Κάποτε η «βοήθεια στο σπίτι» ήταν αυτονόητη κοινωνική αξία και όχι πρόγραμμα κάποιας υπηρεσίας. Από τότε που θεσμοποιήθηκε η καλοσύνη μας, άρχισε ο μεγάλος εκφυλισμός της. Σήμερα για πολλούς φαντάζει «λογικό» να ζει ο γείτονας τους χωρίς ρεύμα, ή να έρχεται τα χαράματα ο δικαστικός επιμελητής για να τον πετάξει από το σπίτι. Αυτήν την αγριότητα μας καλούν κάποιοι να συνηθίσουμε.
Μας πουλάνε ψηφιακά «μπιχλιμπίδια» όσο κατασπαράζουν κομμάτι – κομμάτι το δικαίωμα στη βασική επιβίωση. Στη στέγη, στην ενέργεια, στο νερό, στη θέρμανση, σε όλα αυτά τα θεμελιώδη που πάντοτε καθόριζαν την πρόοδο του ανθρώπου. Δεν ξέρω τι είναι πιο αποκαρδιωτικό, το σκοτάδι των εγκαταλελειμμένων σπιτιών στην επαρχία, το σκοτάδι των νοικοκυριών που ζουν χωρίς ρεύμα ή το σκοτάδι ενός κράτους που κοστολογεί τη ζωή λιγότερο και από την τιμή μιας κιλοβατώρας;
