Έρευνα- επιμέλεια, Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος, medlabnews.gr
Φέτος η Παγκόσμια Ημέρα Υγείας, η οποία έχει καθιερωθεί να είναι η 7η Απριλίου, είναι αφιερωμένη στο Διαβήτη. Το θέμα για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας 2016 είναι ο Διαβήτης, μια μη μεταδοτική ασθένεια η οποία επηρεάζει άμεσα εκατομμύρια ανθρώπων σε παγκόσμιο επίπεδο, κυρίως σε χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος χώρες.
Κάθε χώρα και κοινότητα είναι σε διαφορετικό στάδιο στην αντιμετώπιση της πρόκλησης διαβήτη, και υπάρχουν μια σειρά από δραστηριότητες που θα μπορούσαν να εξετάζονται σε εθνικό και τοπικό επίπεδο για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας 2016 που θα βοηθήσουν στην επίτευξη των στόχων για την ενίσχυση της ευαισθητοποίησης και για να ενεργοποιήσουν μια σειρά δράσεων για την αντιμετώπιση της νόσου.
Ο πιο απλός ορισμός του διαβήτη είναι: υψηλή τιμή σακχάρου στο αίμα. Με άλλα λόγια ο οργανισμός είτε δεν μπορεί να παράγει ινσουλίνη ή παράγει ινσουλίνη μεν, αλλά δεν μπορεί να την αξιοποιήσει σωστά.
Ο Σακχαρώδης διαβήτης είναι μια χρόνια πάθηση που εμφανίζεται όταν το πάγκρεας δεν παράγει αρκετή ινσουλίνη (τύπου 1) ή όταν ο οργανισμός δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει αποτελεσματικά την παραγόμενη ινσουλίνη (τύπου 2).Η ινσουλίνη είναι μια ορμόνη που επιτρέπει στα κύτταρα να πάρουν το σάκχαρο από το αίμα και να το χρησιμοποιήσουν ως πηγή ενέργειας.
Διαστάσεις επιδημίας λαμβάνει ο σακχαρώδης διαβήτης στην Ελλάδα, λόγω της παχυσαρκίας και της έλλειψης σωματικής άσκησης, με σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις στην κοινωνία και τα υγειονομικά συστήματα.
Η ασθένεια σε αριθμούς
- Σήμερα 350.000.000 παγκοσμίως έχουν διαβήτη και το 2030 υπολογίζεται θα φτάνουν τα 600.000.000
- Περίπου 1.300.000 Έλληνες έχουν διαβήτη
- Αποτελεί τη βασική αιτία θανάτου για περίπου 7.500.000 άτομα ετησίως σε παγκόσμιο επίπεδο
- Το 8,5% – 17,5% του συνόλου των θανάτων στον ελληνικό πληθυσμό σχετίζεται με έλλειψη σωστού έλεγχου του διαβήτη.
- Σχεδόν 634.000 Έλληνες έχουν διαταραγμένη ανοχή στη γλυκόζη (στάδιο προ-διαβήτη).
- Ο διαβήτης τύπου ΙΙ αποτελεί το 80%- 90% των συνολικών περιπτώσεων διαβήτη στην Ελλάδα και μειώνει το προσδόκιμο ζωής κατά 8 – 10 χρόνια.
- Το 24%-30% των ατόμων με διαβήτη τύπου ΙΙ δεν έχουν επίγνωση της ασθένειάς τους και παραμένουν αδιάγνωστοι.
- Προστίθενται κάθε χρόνο τουλάχιστον 40000 νέα περιστατικά, στην χώρα μας.
- Κάθε χρόνο προστίθενται 500 παιδιά κάτω των 16 χρονών, στα νέα περιστατικά της χώρας μας.
- Ο διαβήτης κοστίζει στο υγειονομικό σύστημα της χώρας μας περίπου 12% επί των συνολικών δαπανών για την υγεία.
- Το 25% του κόστους του διαβήτη αφορά στην αντιμετώπισή του, ενώ το 75% στις χρόνιες επιπλοκές του.
- Το ετήσιο κόστος της θεραπείας ενός ασθενή φτάνει τα 1.300 ευρώ
- Το κόστος αυξάνεται στα 2.900 ευρώ, αν συμπεριληφθούν οι επιπλοκές.
Παχυσαρκία, διαβήτης και καρδιοπάθειες, Συνέπειες της κρίσης
Ιδιαίτερη ανησυχία υπάρχει για την επίδραση της οικονομικής κρίσης στην παιδική διατροφή αλλά και για τις μελλοντικές συνέπειές της. Τα δεδομένα από προηγούμενες περιόδους κρίσης και πείνας δείχνουν ότι άτομα που εκείνη την εποχή ήταν σε εμβρυική ή βρεφική ηλικία πλήρωσαν το τίμημα της κρίσης με αυξημένη εμφάνιση παχυσαρκίας, μεταβολικού συνδρόμου, διαβήτη και καρδιοπαθειών. «Εξαιτίας αυτού του γεγονότος είμαστε ανήσυχοι σχετικά με τη σημερινή κρίση. Πολύ δε περισσότερο γιατί πρόσφατα δεδομένα, που αφορούν χώρες οι οποίες βρέθηκαν σε κρίση πριν από το 2000, καταγράφουν ότι σε διάρκεια οικονομικών κρίσεων οι διατροφικές επιλογές παύουν να είναι υγιεινές και οι άνθρωποι προκειμένου να καλύψουν τις ενεργειακές τους ανάγκες, καταφεύγουν σε υδατάνθρακες και τροφές με απλή ενεργειακή αξία παραμελώντας την ποιότητα της τροφής, δηλαδή παραμελώντας να ενισχύσουν τον οργανισμό με βιταμίνες και με μικροθρεπτικά συστατικά όπως αυτά βρίσκονται στα φρούτα τα λαχανικά».
Σημειώνεται πως ο διαβήτης αποτελεί τη βασικότερη αιτία εμφραγμάτων και αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων, την πρώτη αιτία τύφλωσης των ενηλίκων, ακρωτηριασμού των κάτω άκρων, χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας και αιμοκάθαρσης και στυτικής δυσλειτουργίας. Σύμφωνα με τους ειδικούς, η μόνη ασπίδα προστασίας έναντι των επιπλοκών είναι η έγκαιρη διενέργεια των προληπτικών εξετάσεων και η ρύθμιση της νόσου, μέσω της σωστής διατροφής, της σωματικής άσκησης, της διατήρησης χαμηλού βάρους σώματος και με τη λήψη φαρμάκων.
ΛΑΒΕΤΕ ΥΠΟΨΗ ΤΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
• Παχυσαρκία και υπερβολικό βάρος
• Έλλειψη άσκησης
• Διατροφή υψηλή σε λιπαρά και χαμηλή σε ίνες
• Προχωρημένη ηλικία
• Υψηλή πίεση και χοληστερίνη
• Συγγενείς 1ου βαθμού με διαβήτη
• Ιστορικό Διαβήτη Κύησης
Είναι σημαντικό να ελέγχονται όλα τα άτομα άνω των 45 και ιδίως οι υπέρβαροι και παχύσαρκοι. Αν το σάκχαρο είναι μέσα στα φυσιολογικά όρια θα πρέπει να επαναλαμβάνεται η εξέταση μετά από 1-3 χρόνια.
