ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑ ΤΟΥ <ΓΕΡΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ>
Ὁ Γεώργιος Παπανδρέου ἢ ἀλλοιῶς <ὁ Γέρος τῆς Δημοκρατίας> ὑπῆρξε
ἀναμφισβήτητα μία ἀπό τίς σημαντικότερες πολιτικές προσωπικότητες τῆς
μεταπολεμικῆς ἱστορίας τοῦ τόπου.
Ἐπειδή ἀνήκει πλέον στήν ἱστορία, θά ἦταν ἐνδιαφέρον νά ἀποκαλυφθοῦν
μερικές λεπτομέρειες ἀπό κρίσιμες περιόδους τῆς πολιτικῆς του
σταδιοδρομίας, ἂγνωστες στόν κόσμο, ὃπως μοῦ τίς εἶχε ἀφηγηθεῖ ὁ ἐπί
σειράν ἐτῶν γραμματέας του Ἀνδρέας Μοθωνιός, ὁ ὁποῖος ὡστόσο δέν
ἒγραψε κάποιο βιβλίο, ἀλλά περιορίσθηκε μόνο σέ ἀφηγήσεις.
Ἂκουσα πολλά ἀνέκδοτα περιστατικά ἀπό τήν ζωή τοῦ Γεωργίου Παπανδρέου,
ἀπό τά ὁποῖα σταχυολογῶ μερικά, καθώς πιστεύω ὃτι πρέπει νά τά
γνωρίζει καί ἡ κοινή γνώμη, ἀφοῦ αὐτά ἀφοροῦν δημόσιο πρόσωπο.
Κατ᾽ ἀρχάς, τό ὂνομα Παπανδρέου δέν εἶναι τό ἀρχικό τῆς οἰκογενείας. Ὁ
πατέρας τοῦ Γεωργίου Παπανδρέου ἦταν παπάς στό Καλέντζι καί λεγόταν
Ἀνδρέας Σταυρόπουλος, γενάρχης μέ τήν σύζυγό του Παγώνα τῆς
οἰκογενείας τῶν Παπανδρέου. Ἡ ἀλλαγή ὀνόματος ἒγινε τό 1901 καί
προέκυψε ἀπό τήν προσωνυμία Παπα-Ἀνδρέα Σταυροπούλου.
Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΛΙΝΤΟΝ ΤΖΟΝΣΟΝ
Τό δεύτερο σημαντικό περιστατικό τῆς πολιτικῆς σταδιοδρομίας τοῦ Γεωρ.
Παπανδρέου ὡς πρωθυπουργοῦ, ἦταν ἡ <σύγκρουση> πού εἶχε τόν Ἰούνιο τοῦ
1964 στίς ΗΠΑ μέ τόν Ἀμερικανό Πρόεδρο Λίντον Τζόνσον. Ἡ κρίση
δημιουργήθηκε ἐξ αἰτίας τοῦ σχεδίου Ἂτσεσον γιά τό Κυπριακό, ὃταν ὁ
Ἓλληνας πρωθυπουργός ἀντιστάθηκε ὑπερήφανα στήν <ἀμερικανική πίεση>
γιά συνάντηση τῶν πρωθυπουργῶν Ἑλλάδος καί Τουρκίας (Ἰσμέτ Ἰνονοῦ).
Ὁ Λίντον Τζόνσον δέν ἦταν ὑπόδειγμα διπλωματικῆς ἁβρότητας, καί ὃσοι
ξένοι συναντήθηκαν μαζί του, αἰσθάνθηκαν ἀπό ἀμήχανοι ὡς
προσβεβλημένοι.
Ὃπως μοῦ ἀφηγήθηκε ὁ Ἀνδρέας Μοθωνιός πού ἦταν παρών, στό ἐπίσημο
γεῦμα ὁ Ἀμερικανός Πρόεδρος συνέστησε <νά τά βροῦν> ἡ Ἑλλάδα μέ τήν
Τουρκία, ἡ ὁποία, ὃπως εἶπε, ἦταν ἰσχυροτέρα. Ὁ Τζόνσον φέρεται νά
συνέστησε καί τά ἑξῆς:
<Ἀκοῦστε, κύριε Παπανδρέου, μόλις τίς προάλλες σταμάτησα μία τουρκική
εἰσβολή στήν Κύπρό. Εἶναι καλύτερα νά συνομιλεῖς πρίν, παρά μετά τήν
εἰσβολή.>
Ὁ Γεωργ. Παπανδρέου ὓψωσε τότε τόν τόνο τῆς φωνῆς του καί εἶπε στόν
Ἀμερικανό Πρόεδρο, ὃτι ὃταν οἱ Ἓλληνες ὁμονοοῦν, δέν ὑπολογίζουν τίς
ὑπέρτερες δυνάμεις τοῦ ἀντιπάλου καί πάντα νικοῦν>.
Τήν ἑπομένη, ὁλόκληρος ὁ ἀμερικανικός τύπος ἒγραψε διθυράμβους γιά τήν
γενναία ἀπάντηση τοῦ Ἓλληνος πρωθυπουργοῦ.
Ὁ Μοθωνιός μοῦ εἶπε ὃτι πῆρε πρωί πρωί παραμάσχαλα τίς ἐφημερίδες καί
μπῆκε στήν σουίτα τοῦ Γεωρ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος ἦταν ἀκόμη μέ τίς
πυζάμες.
<Θρίαμβος, κύριε Πρόεδρε, ἀνέκραξε, ὁ ἀμερικανικός τύπος μᾶς πλέκει τό
ἐγκώμιο γιά τήν γενναία στάση σας>.
Ὁ <Γέρος> ἒρριξε μιά ἀδιάφορη ματιά στά πρωτοσέλιδα, δέν ἒδειξε
καθόλου εὐχαριστημένος καί εἶπε θυμόσοφα στόν Μοθωνιό:
<Θά γυρίσουμε πρωθυπουργοί στήν Ἑλλάδα, ἀλλά δέν θά παραμείνουμε ἐπί
πολύ ἀκόμη στήν ἐξουσία…>
Πράγματι, οἱ μεγάλες δυνάμεις δέν συγχωροῦν τέτοιες αὐθάδειες.
Ἐπηκολούθησαν τά <Ἰουλιανά> καί ὁ Γ. Παπανδρέου ὑποχρεώθηκε σέ
παραίτηση, ἐπειδή τά ἀνάκτορα δέν δέχθηκαν νά ἀντικαταστήσουν τόν
ὑπουργό Ἐθνικῆς Ἂμυνας Πέτρο Γαρουφαλιά (Μπύρα ΦΙΞ) οὒτε τόν ἀρχηγό
ΓΕΣ Γενηματᾶ. Δέν δέχθηκαν οὒτε τήν ἀνάληψη τοῦ ΥΕΘΑ άπό τόν ἲδιο τόν
Παπανδρέου, πού ἢθελε νά βάλει στήν θέση αὐτή τόν Ἀνδρέα Παπανδρέου.
Τό γεγονός ὃτι ἀρνήθηκαν τά ἀνάκτορα στόν πρωθυπουργό τό δικαίωμα νά
ἀναλάβει ὃποιο ὑπουργεῖο ἢθελε, τόν ἐξανάγκασε σέ παραίτηση.
Ο ΓΑΜΟΣ ΤΖΑΚΙ – ΩΝΑΣΗ
Εἶναι γνωστά τά εὐφυολογήματα τοῦ Γεωρ. Παπανδρέου καί ἡ ρητορική του δεινότητα.
Λίγο πρίν τόν θάνατό του, πού συνέβη στίς 3 Νοεμβρίου 1968 καί ἐνῶ
νοσηλευόταν κατ᾽ οἶκον στό Καστρί, ὁ Ἀνδρέας Μοθωνιός, σέ κάποια
διαύγεια πνεύματος τοῦ θνήσκοντος <Γέρου τῆς Δημοκρατίας> καί γιά νά
φαιδρύνει τήν κατάσταση, εἶπε:
<Τά μάθατε, κύριε Πρόεδρε; Παντρεύτηκε ἡ Τζάκι Κένεντι τόν Ἀριστοτέλη
Ὠνάση (ὁ γάμος εἶχε γίνει στίς 20 Ὀκτωβρίου 1968).
Ὁ Παπανδρέου, ἀφοῦ ἂκουσε τήν εἲδηση, ἒκλεισε τά μάτια ἀμίλητος, Σέ
λίγο τά ἂνοιξε καί ψέλλισε:
<Μεγάλη διαφορά ἡλικίας…>
Ἐκείνη ἦταν 35 καί ὁ Ὠνάσης 62.
Ὁ Μοθωνιός τοῦ ἀπάντησε:
<Μά κύριε Πρόεδρε, ὁ ἒρως χρόνια δέν κοιτᾶ>
Ὁ <Γέρος> ξανάκλεισε τά μάτια γιά λίγο, τά ξανάνοιξε καί εἶπε:
<Τήν ἡμέρα. Τήν νύχτα;>
ΜΠΕΡΔΕΨΕ ΤΟΥΣ…ΛΑΟΥΣ
Ὁ Γ. Παπανδρέου μετά ἀπό μία κοπιώδη περιοδεία κατά τήν διάρκεια τοῦ
<ἀνενδότου ἀγῶνος>, καί ἀφοῦ μίλησε σέ μεγάλη συγκέντρωση στήν Πάτρα,
ἐπέστρεφε ὁδικῶς στήν Ἀθήνα. Καθ᾽ ὁδόν ὃμως τόν σταματοῦσε ὁ κόσμος
στίς διάφορες κωμοπόλεις γιά ἓνα χαιρετισμό. Αὐτό συνέβη σέ πολλά
χωριά καί κωμοπόλεις. Κουρασμένος ὁ Γ. Παπανδρέου ἒφθασε στό Αἲγιο,
ἀνέβηκε σέ ἐξώστη καί ἂρχισε ἓνα σύντομο χαιρετισμό πρός τό πλῆθος τῶν
συγκεντρωμένων, προσφωνῶντας κατά τό συνήθειό του τόν λαό:
<Λαέ τῶν Πατρῶν…>
Οἱ παρατρεχάμενοι πάγωσαν.
<Στό Αἲγιο εἲμαστε, κύριε Πρόεδρε, τοῦ ψιθύρισαν,
Ὁ Παπανδρέου ἀντελήφθη στό λάθος του, λόγω κοπώσεως, ἀλλά ἦταν πλέον
ἀργά. Συνέχισε ὃμως:
<Λαέ τῶν Πατρῶν…>
<Κύριε πρόεδρε, στό Αἲγιο εἲμαστε> ἐπανέλαβαν πανικόβλητοι πλέον οἱ
παρατρεχάμενοι. Ἀλλά ὁ Παπανδρέου συνέχισε ἀπτόητος:
<Λαέ τῶν Πατρῶν, ἒπρεπε νά ἢσουν ἐδῶ στό Αίγιο γιά νά ἰδῆς τήν
μεγαλειώδη συγκέντρωση πού μᾶς ἐπεφύλαξαν…>
Κι ἒτσι μπαλώθηκε ἡ κατάσταση πρός ἱκανοποίηση ὃλων.
