Πίσω από τους ελληνικούς πανηγυρισμούς για τη συμφωνία με το Ισραήλ και την «Ασπίδα του Αχιλλέα», που θα κοστίσει περισσότερα από 3 δισ. ευρώ, κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα… Η Ελλάδα έπεσε στην παγίδα που της έστησε ο Benjamin Netanyahu, ανοίγοντας αφενός νέο μέτωπο με την Τουρκία και αφετέρου ενισχύοντας την παρουσία του Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο, την ώρα που ο πρόεδρος Recep Tayyip Erdogan… καραδοκεί, ενώ σήμερα (1/9/2026) αναμένεται να συναντήσει στο Κιργιστάν τον Ρώσο πρόεδρο, Vladimir Putin (στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης – SCO), για να συζητήσουν το θέμα των ρωσικών S-400.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» εντάσσεται σε μια ευρύτερη ισραηλινή επέλαση στην ευρωπαϊκή αγορά αεράμυνας, καθώς χώρες που ανησυχούν για τις νέες απειλές από drones και πυραύλους στρέφονται στα ισραηλινά συστήματα. Για το Τελ Αβίβ, όμως, οι συμφωνίες αυτές δεν αποτελούν απλώς μια τεράστια πηγή εσόδων, αλλά μεταφράζονται σε νέες στρατηγικές σχέσεις, τεχνολογική διείσδυση και διεύρυνση της ισραηλινής επιρροής. Και παρ’ όλο που δημοσίως διατυμπανίζεται ότι η Ελλάδα αποκτά ισχυρότερη άμυνα, αυτό που προκύπτει είναι ότι η Ελλάδα δημιουργεί μια νέα σχέση εξάρτησης από την ισραηλινή τεχνολογία.
Την ίδια ώρα, το πολιτικό σκηνικό στο Ισραήλ παραμένει εξαιρετικά βαρύ για τον Benjamin Netanyahu, ο οποίος εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπος με τη μακρόχρονη δίκη του για υποθέσεις διαφθοράς. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η ελληνική συμφωνία έγινε για να εξυπηρετήσει προσωπικά τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, δεν μπορεί να αγνοηθεί το ευρύτερο πολιτικό περιβάλλον μέσα στο οποίο το Τελ Αβίβ επιχειρεί να ενισχύσει τις διεθνείς συμμαχίες και τα στρατηγικά του ερείσματα.
Η συμφωνία του Ισραήλ με την Ελλάδα
«Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συμφωνία αμυντικών εξαγωγών στην ιστορία των σχέσεων Ισραήλ-Ελλάδας και μία από τις μεγαλύτερες στην ιστορία του κράτους του Ισραήλ», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας αναφερόμενος στο deal άνω των 3 δισ. ευρώ.
Το πολυεπίπεδο ολοκληρωμένο σύστημα αεράμυνας της Ελλάδας θα ονομάζεται «Ασπίδα του Αχιλλέα» (Achilles Shield) και θα συνδυάζει τα συστήματα αναχαίτισης David’s Sling, BARAK MX και SPYDER του Ισραήλ, μαζί με ισραηλινής κατασκευής ραντάρ και ένα εθνικό σύστημα διοίκησης, σχεδιασμένο να αντιμετωπίζει βαλλιστικούς πυραύλους, αεροσκάφη, βαριές ρουκέτες και drones.
Η Rafael κατασκευάζει τα David’s Sling και SPYDER, ενώ η Israel Aerospace Industries (IAI) κατασκευάζει το σύστημα BARAK MX. Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης ραντάρ πολλαπλών αποστολών MMR για επιτήρηση του εναέριου χώρου, τα οποία κατασκευάζονται από την ELTA Systems, θυγατρική της IAI.
Το Ισραήλ θα κατασκευάσει επίσης ένα νέο εθνικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου (Command and Control), το οποίο έχει αναπτυχθεί από τη Rafael και θα ενοποιεί το σύνολο των δυνατοτήτων αεράμυνας. Το σύστημα διοίκησης και ελέγχου (C2) θα είναι παρόμοιο με εκείνο που χρησιμοποιείται στο Ισραήλ. Θα ενσωματώνει επίσης δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης.
Το δίκτυο C2 έχει σχεδιαστεί ώστε να συνδυάζει δεδομένα από τους υφιστάμενους ελληνικούς αισθητήρες και τα ραντάρ με πληροφορίες σύμφωνα με τα πρότυπα του ΝΑΤΟ από τα ελληνικά F-16 και F-35, οι οποίες θα διοχετεύονται στο σύστημα «Ασπίδα του Αχιλλέα».
Επιπλέον, κατά τη διάρκεια της συνάντησης υπογράφηκε συμπληρωματική συμφωνία ύψους 26 εκατ. ευρώ (30,17 εκατ. δολάρια) για την πώληση των συστημάτων Drone Dome της Rafael, με στόχο την προστασία στρατηγικών εγκαταστάσεων από UAV και drones και την ενίσχυση των υφιστάμενων αμυντικών δυνατοτήτων. Ως εκ τούτου, το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων της συμφωνίας θα κατευθυνθεί στη Rafael.
Οι ελληνικές εταιρείες αναμένεται να λάβουν περίπου 750 εκατ. ευρώ (870 εκατ. δολάρια) από τη συνολική αξία της συμφωνίας ως υπεργολάβοι της Rafael και της IAI. Το ελληνικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι 19 ελληνικές εταιρείες συμμετέχουν ήδη στο πρόγραμμα.
Το David’s Sling είναι ένα σύστημα αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας μεσαίου έως μεγάλου βεληνεκούς. Χρησιμοποιεί τους διπλού σταδίου αναχαιτιστές Stunner, οι οποίοι βασίζονται στην αρχή «hit-to-kill», δηλαδή στην καταστροφή του στόχου μέσω άμεσης κινητικής πρόσκρουσης. Το David’s Sling έχει σχεδιαστεί για να αναχαιτίζει τακτικούς βαλλιστικούς πυραύλους, μεγάλες ρουκέτες, πυραύλους cruise και αεροσκάφη σε αποστάσεις περίπου 40-300 χιλιομέτρων.
Το σύστημα βρίσκεται σε επιχειρησιακή λειτουργία από το 2017 και τοποθετείται ανάμεσα στο Iron Dome του Ισραήλ, που καλύπτει μικρές αποστάσεις, και το Arrow, που προορίζεται για μεγάλου βεληνεκούς και βαλλιστικές απειλές, στο πλαίσιο της πολυεπίπεδης αρχιτεκτονικής αντιπυραυλικής άμυνας του Ισραήλ.
Το BARAK MX είναι σύστημα αεράμυνας ξηράς και ναυτικής αεράμυνας, το οποίο χρησιμοποιεί μια οικογένεια αναχαιτιστών κάθετης εκτόξευσης με ενεργούς ερευνητές ραντάρ, με εμβέλεια από 15 έως 150 χιλιόμετρα. Είναι αποτελεσματικό εναντίον αεροσκαφών, drones, πυραύλων cruise και ορισμένων βαλλιστικών απειλών.
Θα τοποθετήσουν ισραηλινά SPYDER σε ελληνικά νησιά
Το SPYDER, εν τω μεταξύ, είναι ένα κινητό σύστημα μικρού έως μεσαίου βεληνεκούς, το οποίο εκτοξεύει τροποποιημένους πυραύλους αέρος-αέρος, τους Python-5, με υπέρυθρη καθοδήγηση, και τους Derby/I-Derby ER, με ενεργό ραντάρ. Έχει εμβέλεια 15-40 χιλιομέτρων, είναι ιδιαίτερα ευκίνητο και χρησιμοποιείται για την προστασία στόχων υψηλής αξίας. Σύμφωνα με την Jerusalem Post, συστοιχίες SPYDER θα αναπτυχθούν σε ελληνικά νησιά, συμπεριλαμβανομένων δημοφιλών τουριστικών προορισμών που επισκέπτονται πολλοί Ισραηλινοί.
Το σύστημα αεράμυνας SPYDER έχει πουληθεί σε αρκετές χώρες, μεταξύ άλλων στην Ινδία, την Τσεχική Δημοκρατία, το Βιετνάμ, τη Σιγκαπούρη και άλλες.
To επικό βίντεο του Ισραήλ
Εν τω μεταξύ, με ένα επικό βίντεο με τον Δαβίδ να πετάει μια πέτρα από τη σφεντόνα του, αυτή να γίνεται πύραυλος και ναι καταρρίπτει τον εισερχόμενο κίνδυνο από αέρος «σφράγισε» η ισραηλινή εταιρεία αμυντικών συστημάτων Rafael τη συμμετοχή της στη συμφωνία που υπεγράφη για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» ώστε να ξεκινήσει η ενεργοποίηση του ελληνικού πολυεπίπεδου αντιαεροπορικού, αντι-drone και αντιβαλλιστικού Θόλου.
Η Rafael είναι η εταιρεία πίσω από το σύστημα David’s Sling («η σφεντόντα του Δαβίδ), ένα από τα συστήματα που χρησιμοποιούνται ήδη από το Ισραήλ για τον δικό του Iron Dome.
🇮🇱🇬🇷 pic.twitter.com/jAkOY7JsP2
— Rafael Advanced Defense Systems (@RAFAELdefense) August 31, 2026
Η αμυντική συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ
Η Ελλάδα και το Ισραήλ έχουν ενισχύσει την αμυντική τους συνεργασία τα τελευταία χρόνια.
Ειδικότερα, το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Κύπρος (τρεις χώρες σε διαμάχη με την Τουρκία ), έχουν ενισχύσει τη μεταξύ τους αμυντική συνεργασία.
Τον Ιανουάριο, Ελλάδα και Ισραήλ συμφώνησαν να διευρύνουν τη συνεργασία τους σε σμήνη drones και μη επανδρωμένων υποβρύχιων οχημάτων, κυβερνοαπειλές, στρατιωτικές ασκήσεις και αμυντική τεχνολογία.
Τον Απρίλιο, η Ελλάδα αγόρασε το σύστημα πυραυλικού πυροβολικού PULS, που κατασκευάζεται από την Elbit και έχει τη δυνατότητα να εκτοξεύει πυραύλους ακριβείας σε απόσταση έως και 300 χιλιομέτρων. Το σύστημα είναι συγκρίσιμο με το αμερικανικό HIMARS. Και τα δύο είναι ιδιαίτερα ευκίνητα, τοποθετημένα σε φορτηγά, συστήματα πολλαπλών εκτοξευτών ρουκετών (MLRS), σχεδιασμένα για γρήγορα και ακριβή πλήγματα πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς.
Η Ελλάδα έχει επίσης αγοράσει πυραύλους Spike της Rafael, UAV Heron της IAI, κατευθυνόμενες βόμβες ακριβείας SPICE της Rafael και πυραύλους Rampage της Elbit Systems και της IAI.
Η Κύπρος φέρεται επίσης να έχει αγοράσει το σύστημα BARAK MX του Ισραήλ για την προστασία του εναέριου χώρου της.
Τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, το EurAsian Times ανέφερε ότι το Ισραήλ έχει αναπτύξει σύστημα BARAK MX στην Κύπρο.
Μαζί, οι τρεις αυτές χώρες δημιουργούν έναν νέο άξονα στη Μεσόγειο για την αντιμετώπιση των αυξανόμενων περιφερειακών φιλοδοξιών της Τουρκίας. Η Τουρκία, εν τω μεταξύ, υπέγραψε πρόσφατα το σύμφωνο της Μέκκας με το Πακιστάν και τη Σαουδική Αραβία, το οποίο περιλαμβάνει συμφωνία αμοιβαίας άμυνας τύπου ΝΑΤΟ.
Η Ελλάδα και το Ισραήλ συμμετέχουν επίσης στον φιλόδοξο Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC), ο οποίος επιδιώκει να συνδέσει την Ινδία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία, το Ισραήλ, την Ελλάδα και την Ευρώπη. Ωστόσο, η Τουρκία αντιτίθεται σε αυτόν τον διάδρομο επειδή παρακάμπτει την Άγκυρα, η οποία θεωρεί ότι δεν είναι δυνατή καμία εμπορική διαδρομή στη Μεσόγειο χωρίς τη συμμετοχή της.
Η τεράστια συμφωνία αποτελεί ακόμη μία επιτυχία για τα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας, τα οποία όχι μόνο έχουν δοκιμαστεί σε πραγματικές πολεμικές συνθήκες, αλλά έχουν επίσης εξασφαλίσει μεγάλες συμφωνίες σε ολόκληρη την Ευρώπη τα τελευταία χρόνια.
Το αποτύπωμα του Ισραήλ στην Ευρώπη
Τρεις από τις μεγαλύτερες συμφωνίες αμυντικών εξαγωγών στην ιστορία του Ισραήλ αφορούν συστήματα αεράμυνας.
Το 2023, το Ισραήλ υπέγραψε συμφωνία με τη Γερμανία για την πώληση του αντιπυραυλικού συστήματος Arrow 3 στο Βερολίνο, ύψους 3,5 δισ. δολαρίων.
Τον Ιούνιο του τρέχοντος έτους, η Rafael Advanced Defense Systems (RADS) υπέγραψε ιστορική συμφωνία με τη Ρουμανία, ύψους περίπου 2 δισ. ευρώ (2,3 δισ. δολάρια), για την προμήθεια συστημάτων αεράμυνας Spyder.
Μαζί με τη συμφωνία με την Ελλάδα, ύψους 3 δισ. δολαρίων, για ένα ολοκληρωμένο δίκτυο αεράμυνας, αυτές είναι οι τρεις μεγαλύτερες εξαγωγικές συμφωνίες στην ιστορία του Ισραήλ.
Το Ισραήλ υπέγραψε επίσης το 2023 συμφωνία με τη Φινλανδία, ύψους 345 εκατ. δολαρίων, για την προμήθεια του συστήματος αεράμυνας David’s Sling.
Και πάλι, το 2024, το Ισραήλ υπέγραψε συμφωνία ύψους 583 εκατ. δολαρίων με τη Σλοβακία για την προμήθεια του συστήματος BARAK MX.
Τον Δεκέμβριο του 2024, η Κύπρος παρέλαβε το σύστημα BARAK MX, το οποίο μπορεί να αναχαιτίζει απειλές σε απόσταση έως και 150 χιλιομέτρων.
Η Ελβετία, εν τω μεταξύ, έχει ξεκινήσει συνομιλίες με ισραηλινούς κατασκευαστές συστημάτων αεράμυνας για ένα δεύτερο σύστημα αεράμυνας, πιθανώς το David’s Sling της Rafael.
Ωστόσο, οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν τον «σιωπηλό τρίτο» στις περισσότερες από αυτές τις συμφωνίες, καθώς πολλά από τα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας, από το Iron Dome έως το David’s Sling και το Arrow 3, έχουν αναπτυχθεί σε στενή συνεργασία με τις ΗΠΑ.
Για παράδειγμα, το David’s Sling παράγεται από κοινού από την ισραηλινή Rafael και τη Raytheon, η οποία αποτελεί πλέον μέρος της RTX.
Αντίστοιχα, η Boeing είναι ο βασικός συν-ανάδοχος ανάπτυξης και ο κύριος εταίρος παραγωγής του εξωατμοσφαιρικού συστήματος αντιβαλλιστικής άμυνας Arrow 3, σε συνεργασία με την Israel Aerospace Industries (IAI). Η Boeing συνεργάστηκε επίσης στην ανάπτυξη του συστήματος Arrow 2, προκατόχου του Arrow 3.
Παρά ταύτα, αυτές οι τεράστιες συμφωνίες για ισραηλινά συστήματα αεράμυνας έχουν βοηθήσει το Ισραήλ να καταγράψει ρεκόρ αμυντικών παραγγελιών. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι οι ισραηλινές αμυντικές εξαγωγές αυξήθηκαν σε νέο ιστορικό υψηλό το 2025, φτάνοντας τα 19,2 δισ. δολάρια, παρά τις εκκλήσεις για μποϊκοτάζ και τον αποκλεισμό ισραηλινών εταιρειών από αρκετές διεθνείς εκθέσεις όπλων.
Στην πραγματικότητα, οι ισραηλινές αμυντικές εξαγωγές αυξήθηκαν σχεδόν κατά 30% το 2025. Αξίζει να σημειωθεί ότι η αύξηση αυτή στις ισραηλινές αμυντικές εξαγωγές καθοδηγείται από πυραύλους, ρουκέτες και συστήματα αεράμυνας. «Τα συστήματα πυραύλων, ρουκετών και αεράμυνας συνέχισαν να ηγούνται το 2025, αντιπροσωπεύοντας πάνω από το ένα τέταρτο, δηλαδή το 29%, του συνολικού όγκου των συμφωνιών», σύμφωνα με το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας. Αντίθετα, τα συστήματα πυραύλων, ρουκετών και αεράμυνας αντιπροσώπευαν το 48% των συμφωνιών το 2024 και το 36% το 2023.
Ένας σημαντικός λόγος για την επιτυχία των ισραηλινών συστημάτων αεράμυνας είναι η πολεμική τους απόδοση απέναντι σε drones, πυραύλους και ρουκέτες που εκτοξεύονται από τη Hamas, τη Hezbollah, τους Houthis και το Ιράν κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών ετών πολέμου.
Την ίδια ώρα, οι ευρωπαϊκές χώρες προσπαθούν να ενισχύσουν την αεράμυνά τους λόγω του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία και των φόβων για έναν ευρύτερο πόλεμο μεταξύ Ρωσίας και χωρών του ΝΑΤΟ τα επόμενα χρόνια.
Οι μεγάλες καθυστερήσεις στην παράδοση συστοιχιών Patriot, η παγκόσμια έλλειψη αναχαιτιστών Patriot και το χαμηλότερο κόστος των ισραηλινών συστημάτων αεράμυνας έχουν επίσης καταστήσει τα συγκεκριμένα συστήματα ευκολότερα εμπορεύσιμα στην Ευρώπη.
Η συνάντηση Erdogan με Putin
Εν τω μεταξύ, ο Τούρκος πρόεδρος, Recep Tayyip Erdogan, αναμένεται να συναντήσει σήμερα (1/9/2026) τον Ρώσο ομόλογο του, Vladimir Putin, σε μια συνάντηση που αναμένεται να τεθεί επί τάπητος και το θέμα των ρωσικών S-400 που έχει η Άγκυρα.
Σημειώνεται ότι τον περασμένο μήνα υπήρξαν δημοσιεύματα ότι η Τουρκία σχεδιάζει να πουλήσει τους S-400 σε κάποια από τις χώρες του Κόλπου, ωστόσο για να μπορέσει να το κάνει αυτό η Τουρκία χρειάζεται η έγκριση του Ρώσου προέδρου, ο οποίος ο ίδιος έχει πουλήσει στην Τουρκία το αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Η Άγκυρα θέλει να πουλήσει το ρωσικό σύστημα για να μπορέσει να αγοράσει τα αμερικανικά F-35.
www.bankingnews.gr
