Η χοληστερόλη συνιστά, αναμφισβήτητα, μία από τις πιο παρεξηγημένες ουσίες. Εδώ και πάρα πολλά χρόνια, αρκετοί άνθρωποι αποφεύγουν την κατανάλωση τροφίμων με υψηλά επίπεδα λιπαρών καθώς πιστεύουν πως με αυτόν τον τρόπο θα εξαλείψουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών διαταραχών.
Αυτό βέβαια δεν ισχύει, αφού στην πραγματικότητα η χοληστερόλη είναι ένα βασικό δομικό στοιχείο που υπάρχει στις κυτταρικές μεμβράνες και διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο σε πολλές διεργασίες, όπως στην παραγωγή της πολύτιμης βιταμίνης D, καθώς επίσης και άλλων ορμονών που βοηθούν στη σωστή λειτουργία του οργανισμού.
Η χοληστερόλη παράγεται φυσικά στο ήπαρ, ενώ υπάρχει και ένα ποσοστό που εισέρχεται στον οργανισμό μας μέσω της τροφής. Η ποσότητα χοληστερόλης που υπάρχει στα τρόφιμα είναι μικρή.
Αυτό σημαίνει πως η κατανάλωση τροφίμων που φημίζονται ως πηγές χοληστερόλης όπως το κόκκινο κρέας, τα θαλασσινά και τα αυγά, δεν μπορούν να αυξήσουν τα επίπεδα της χοληστερόλης στο αίμα. Η υπερβολική κατανάλωση τρανς λιπαρών οξέων -υδρογονωμένα λίπη- είναι αυτή που ουσιαστικά μεταβάλλει τις φυσιολογικές τιμές της.
Καλή και κακή χοληστερόλη
Δεδομένου ότι η χοληστερόλη είναι μια λιπαρή ουσία -δηλαδή δεν μπορεί να αναμειχθεί με το αίμα- για να γίνει διαλυτή ενώνεται με πρωτεΐνες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία λιποπρωτεϊνών.
Τα είδη λιποπρωτεϊνών που δημιουργούνται είναι δύο:
Η λιποπρωτεΐνη χαμηλής πυκνότητας (LDL).
Η λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας (ΗDL).
Η λιποπρωτεΐνη χαμηλής πυκνότητας (LDL) ή αλλιώς κακή χοληστερόλη έχει ως κύριο ρόλο τη μεταφορά της χοληστερόλης από το ήπαρ στους ιστούς, ενώ η λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας (HDL) ή αλλιώς καλή χοληστερόλη μεταφέρει τη χοληστερόλη από τους ιστούς στο ήπαρ και έπειτα βοηθά στην απομάκρυνση της περίσσειας χοληστερόλης από το σώμα.
Οι φυσιολογικές τιμές της καλής χοληστερόλης αντιστοιχούν στα <100 mg/dL, της κακής στα <40 mg/dL, ενώ της ολικής στα <200 mg/dL.
Όσο τα επίπεδα δεν ξεπερνούν τα προβλεπόμενα όρια, τα οποία καθορίζονται από την Αμερικανική Καρδιολογική Ένωση, ο κίνδυνος εμφάνισης στεφανιαίας νόσου είναι μικρός. Ωστόσο, ο γρήγορος ρυθμός της ζωής και οι υπερβολικές απαιτήσεις της καθημερινότητας, δεν μας επιτρέπουν να τραφούμε σωστά.
Αντιθέτως, συχνά επιλέγουμε το γρήγορο φαγητό (fast food), το οποίο φυσικά είναι φορτωμένο με τρανς λιπαρά. Τα τρανς λιπαρά είναι τα πιο ανθυγιεινά. Εκτός του ότι αυξάνουν τα επίπεδα της κακής χοληστερόλης, μειώνουν σημαντικά και τα επίπεδα της καλής. Όπως αντιλαμβανόμαστε, ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών διαταραχών είναι τεράστιος.
Συνεπώς, ο μόνο τρόπος να διατηρήσουμε τις τιμές της ολικής χοληστερόλης στα φυσιολογικά επίπεδα και να προστατέψουμε την υγεία της καρδιάς, είναι να υιοθετήσουμε έναν υγιεινό τρόπο ζωής ο οποίος περιλαμβάνει σωστή διατροφή και τακτική άσκηση.
Μάθε τα Βότανα για χοληστερίνη! Ο ιδανικός συνδυασμός
Τροφές που ανεβάζουν τη χοληστερίνη
Οι τροφές που μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τα επίπεδα της χοληστερόλης και πρέπει να αποφύγουμε, είναι:
Τηγανητά
Η λίστα περιλαμβάνει κάθε τροφή που τηγανίζεται. Αυτό μπορεί να είναι είτε τηγανιτές πατάτες, είτε τηγανητό τυρί, είτε τηγανητό κρέας.
Η πατάτα, το τυρί και το κρέας, από μόνες τους μπορεί να είναι πολύ θρεπτικές τροφές. Ωστόσο το τηγάνισμα τις μετατρέπει σε τρόφιμα πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά τα οποία δεν αυξάνουν μόνο τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου, αλλά επιβαρύνουν την συνολική υγεία του οργανισμού.
Γρήγορο φαγητό (fast food)
Η κατανάλωση γρήγορου φαγητού αποτελεί μείζονα παράγοντα κινδύνου για πολυάριθμες χρόνιες ασθένειες, όπως καρδιακές παθήσεις, διαβήτη και παχυσαρκία.
Εκείνοι που καταναλώνουν συχνά γρήγορο φαγητό τείνουν να έχουν υψηλότερη χοληστερόλη, περισσότερο λίπος στην κοιλιά, υψηλότερα επίπεδα φλεγμονής και διαταραχές στα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Η αντικατάσταση επεξεργασμένων τροφίμων με σπιτικό φαγητό συνδέεται με υγιές βάρος, λιγότερη συσσώρευση περιττού λίπους στο σώμα και φυσικά μειωμένο κίνδυνο αύξησης της χοληστερόλης και κατ’ επέκταση εμφάνισης καρδιαγγειακής νόσου.
Επεξεργασμένα κρέατα
Επεξεργασμένα κρέατα όπως λουκάνικα και αλλαντικά (ζαμπόν, μπέικον κ.α.) είναι τρόφιμα που μπορεί να αυξήσουν επικίνδυνα τις τιμές χοληστερόλης. Για αυτό θα πρέπει να τα αποφεύγουμε.
Σύμφωνα με μελέτες, η υπερβολική κατανάλωση μεταποιημένων κρεάτων εκτός του ότι αυξάνει μέχρι και 40% τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών διαταραχών, έχει συνδεθεί και με αυξημένα ποσοστά ορισμένων μορφών καρκίνου συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του παχέος εντέρου.
Γλυκά και τυποποιημένα σνακ
Από τη λίστα των τροφών που αυξάνουν τη χοληστερόλη δεν θα μπορούσαν να λείπουν τα γλυκά. Τα γλυκά εκτός του ότι περιέχουν μεγάλες ποσότητες πρόσθετων σακχάρων, ανθυγιεινών λιπαρών και πολλών θερμίδων, στερούνται θρεπτικών συστατικών όπως βιταμίνες, μέταλλα, πρωτεΐνες και υγιή λιπαρά οξέα.
Ως εκ τούτου, μπισκότα, κέικ, παγωτά και γενικότερα τα γλυκά, μπορούν να αυξήσουν την ολική χοληστερόλη. Επιπλέον, οδηγούν σε προβλήματα όπως καρδιακές παθήσεις, διαβήτη και φυσικά στην αύξηση του σωματικού βάρους.
Αλκοόλ
1 ποτήρι αλκοόλ περιέχει περίπου 100 θερμίδες. Η υπερβολική πρόσληψη αλκοόλ αναμφίβολα οδηγεί σε αύξηση σωματικού βάρους. Κάτι το οποίο επηρεάζει άμεσα τις τιμές της χοληστερόλης στο αίμα. Ως εκ τούτου, καλό είναι να αποφεύγουμε την κατανάλωση αλκοόλ ή να επιλέγουμε 1 ποτήρι κόκκινο κρασί / ημέρα το οποίο διακρίνεται για τα αντιοξειδωτικά και καρδιαγγειακά του οφέλη
Εν κατακλείδι
Σίγουρα, ο περιορισμός των παραπάνω ανθυγιεινών τροφίμων θα μας βοηθήσει να διατηρήσουμε τα επίπεδα της χοληστερόλης στις φυσιολογικές τιμές. Εν τούτοις, αυτό από μόνο του δεν είναι αρκετό.
Η υγεία της καρδιάς και η συνολική ευρωστία μας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από την γυμναστική. Για αυτό είναι σημαντικό να ενσωματώσουμε στην καθημερινότητα μας, λίγα λεπτά αερόβιας άσκησης.
Η αύξηση της σωματικής δραστηριότητας δεν οδηγεί μόνο σε σημαντική μείωση της χοληστερόλης. Βοηθά επίσης να διατηρήσουμε φυσιολογικό βάρος και ταυτόχρονα προάγει τη συνολική υγεία του οργανισμού.
