Ένα νέο κίνημα είναι δημοκρατικό μόνο όταν αγωνίζεται για την χειραφέτηση του λαού. Εάν αντίθετα προσπαθεί να πείσει ότι αυτό έχει την καλύτερη λύση, τότε είναι συστημικό. Δηλαδή δεν αμφισβητεί το σύστημα, αλλά προβάλλει τον εαυτό του ως καλύτερο διαχειριστή.
Και ο αγώνας αυτός δεν πρέπει φυσικά να είναι
μόνο λεκτικός, με ρηματικές διακηρύξεις, συνθήματα και τσιτάτα, ενώ στην πράξη είναι ένα αρχηγοκεντρικό προσωποπαγές κίνημα. Η εσωτερική του οργάνωση και το εσωτερικό του παράδειγμα είναι μέρος του αγώνα του για την χειραφέτηση του λαού. Είναι ίσως ο πιο δύσκολος αγώνας του, αλλά είναι το έμπρακτο μήνυμα για το πολίτευμα που θέλει να εγκαθιδρύσει και για την κοινωνία που οραματίζεται να δημιουργήσει.
Σε αντίθετη περίπτωση, θα πρέπει να γνωρίζουν οι πολίτες ότι θα βρεθούν μπροστά σε έναν πολιτικό που εγκατέλειψε τις ιδέες του. Και ο πιο αδίστακτος και επικίνδυνος πολιτικός είναι αυτός που πρόδωσε τις ιδέες του.
![BAS_4: Ποιούς θα “πλακώσει” στο ξύλο ο αυτοκράτορας [3]](https://www.triklopodia.gr/wp-content/uploads/2026/10/e58899ba-5af0-49ec-b82b-3f53209529d4-350x250.jpg)
