Ο Μητσοτάκης, χωρίς αμφιβολία, είναι πλέον τελειωμένο χαρτί! Παραγκωνισμένος από όλους (οι Ευρωπαίοι δεν θέλουν καν να εξετάσουν την περίπτωση προσφοράς αξιώματος στην ΕΕ ενώ ο Τράμπ στη σύνοδο του ΝΑΤΟ δεν του έδωσε καμμιά απολύτως σημασία), κατάλαβε πως οι μέρες του τελειώνουν. Κι όχι μόνο αυτό. Κινδυνεύει να πάει φυλακή για τις υποκλοπές! Ο Σαμαράς του την έχει στημένη και η Καρυστιανού θα στηρίξει τη προσπάθεια!
Ξέρετε κάτι; Η πολιτική έχει μια παράξενη ιδιότητα. Δεν καταρρέει τη στιγμή που γεννιέται η σήψη. Καταρρέει όταν η δυσωδία της γίνεται τόσο έντονη, ώστε να μην μπορεί πλέον να καλυφθεί από τα αρώματα της επικοινωνίας.
Και τότε συμβαίνει κάτι που οι αυλές της εξουσίας φοβούνται περισσότερο από κάθε αντιπολίτευση. Ο χρόνος μετατρέπεται σε εχθρό τους.
Κάθε ημέρα που περνάει, δεν τους φέρνει πιο κοντά στη δικαίωση, αλλά πιο κοντά στην αποκάλυψη.
Κάπως έτσι μοιάζει σήμερα η πατρίδα. Σαν ένα πλοίο που ο “καπετάνιος” – διαχειριστής του, αναζητά εναγωνίως το κοντινότερο λιμάνι, προτού η φουρτούνα γίνει ανεξέλεγκτη. Και όταν μια κυβέρνηση αρχίζει να κοιτάζει περισσότερο το ημερολόγιο παρά τον ορίζοντα, τότε δεν σχεδιάζει το μέλλον. Σχεδιάζει τη διαφυγή της.
Εδώ και μήνες ο Μητσοτάκης διαβεβαίωνε ότι οι εκλογές θα πραγματοποιηθούν στο τέλος της τετραετίας. Ήταν το σταθερό αφήγημα του Μαξίμου. Ήταν η εικόνα μιας κυβέρνησης που δήθεν – και καλά – δεν είχε κανέναν λόγο να επισπεύσει τις πολιτικές εξελίξεις. Κι όμως, ξαφνικά, ο δημόσιος διάλογος μετακινείται. Οι ψίθυροι γίνονται συζητήσεις. Οι συζητήσεις μετατρέπονται σε πληροφορίες. Και οι πληροφορίες αρχίζουν να συγκλίνουν σε ένα συγκεκριμένο χρονικό σημείο. Τον Σεπτέμβριο.
Είναι άραγε σύμπτωση;
Η πολιτική, όμως, σπάνια γνωρίζει τις συμπτώσεις. Γνωρίζει τα συμφέροντα, τους υπολογισμούς και την ψυχολογία της εξουσίας. Και η εξουσία δεν εγκαταλείπει ποτέ έναν ασφαλή δρόμο για να ακολουθήσει έναν επικίνδυνο, αν δεν έχει σοβαρό λόγο να το κάνει.
Γι’ αυτό και η συζήτηση δεν πρέπει να περιορίζεται στο ερώτημα «αν θα γίνουν πρόωρες εκλογές». Το πραγματικό ερώτημα είναι πολύ βαθύτερο.
Γιατί να θελήσει μια κυβέρνηση, που μέχρι χθες διακήρυττε ότι διαθέτει ισχυρή θέση, να εγκαταλείψει η ίδια το πολιτικό της χρονοδιάγραμμα;
Εκεί αρχίζουν τα δύσκολα.
Διότι οι τελευταίοι μήνες δεν θυμίζουν κυβέρνηση που αισθάνεται κυρίαρχη. Θυμίζουν κυβέρνηση που τρέχει να προλάβει τις εξελίξεις. Η μία υπόθεση διαδέχεται την άλλη. Το ένα σκάνδαλο δεν έχει ακόμη απορροφηθεί επικοινωνιακά και εμφανίζεται το επόμενο. Ο δημόσιος βίος μοιάζει να κινείται μέσα σε μια μόνιμη κατάσταση πολιτικής πυρόσβεσης, όπου το Μέγαρο Μαξίμου δεν σχεδιάζει επιθέσεις, αλλά αναζητά τρόπο να περιορίσει τις ζημιές. Η περίπτωση του Ντίλιαν, όπου η Επιτροπή διαφάνειας λόγω πλειοψηφίας των μελών από ΝΔκράτες απέρριψε ασυζητητί το αίτημα της αντιπολίτευσης για την κλήτευση του υπευθύνου για το Predator, βγάζει μάτια.
Και κάπου εκεί εμφανίζεται ένας παράγοντας που δεν ελέγχεται από την ελληνική κυβέρνηση.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Όχι ως πολιτικός αντίπαλος. Όχι ως αντιπολίτευση. Αλλά ως θεσμός που κινείται με τους δικούς του ρυθμούς και τις δικές του διαδικασίες.
Οι πληροφορίες που διακινούνται το τελευταίο διάστημα γύρω από νέες έρευνες, νέες δικογραφίες και νέα ανοικτά μέτωπα δημιουργούν ένα κλίμα πολιτικής αβεβαιότητας. Κανείς δεν γνωρίζει ποια θα είναι η τελική τους κατάληξη. Εκείνο όμως που γνωρίζουν όλοι είναι ότι ο χρόνος δεν λειτουργεί υπέρ εκείνου που φοβάται τι μπορεί να αποκαλύψει το αύριο.
Γι’ αυτό και κάθε μέρα αποκτά διαφορετικό βάρος.
Αν προσθέσει κανείς σε αυτή την εξίσωση τον ΟΠΕΚΕΠΕ, τις συζητήσεις γύρω από το Ταμείο Ανάκαμψης, τα έργα της Αυτοδιοίκησης και όσα ακόμη κυκλοφορούν στο πολιτικό παρασκήνιο, τότε σχηματίζεται μια εικόνα όχι βεβαιοτήτων, αλλά πυκνών ενδείξεων. Και η πολιτική δεν λειτουργεί μόνο με γεγονότα. Λειτουργεί κυρίως με την αίσθηση που δημιουργείται πριν ακόμη εμφανιστούν τα γεγονότα.
Αυτό ακριβώς φοβάται ο Μητσοτακισμός.
Όχι την αντιπολίτευση. Ούτε τις δημοσκοπήσεις.
Φοβάται τον χρόνο.
Γιατί ο χρόνος είναι ο μόνος αντίπαλος που δεν εξαγοράζεται, δεν εκβιάζεται και δεν χειραγωγείται.
Η κατάρρευση ενός στυγνού καθεστώτος
Ο Μητσοτακισμός επένδυσε εξ’ αρχής στην εικόνα. Δημιούργησε ένα καθεστώς όπου η επικοινωνία απέκτησε μεγαλύτερη αξία από την ουσία. Οι τηλεοπτικοί φακοί έγιναν σημαντικότεροι από την πραγματικότητα. Τα δελτία Τύπου σημαντικότερα από την καθημερινότητα των πολιτών. Η πολιτική μετατράπηκε σε σκηνοθεσία. Και η σκηνοθεσία έχει έναν αμείλικτο κανόνα. Όσο το σκηνικό μένει όρθιο, όλοι πιστεύουν ότι η παράσταση συνεχίζεται.
Αρκεί όμως να πέσει ένα μόνο σκηνικό, για να αποκαλυφθεί το άδειο θέατρο.
Αυτό ίσως εξηγεί και τη βιασύνη που παρατηρείται σε μια σειρά κυβερνητικών κινήσεων. Επιτάχυνση νομοθετημάτων. Προετοιμασία της επιστολικής ψήφου. Κλείσιμο εκκρεμοτήτων.
Ρυθμοί που δεν παραπέμπουν σε κυβέρνηση που έχει μπροστά της πολλούς μήνες πολιτικής άνεσης, αλλά σε κυβέρνηση που επιδιώκει να τακτοποιήσει όσα περισσότερα μπορεί, πριν αλλάξει το σκηνικό.
Εντάξει, δεν το θεωρώ ως απόδειξη, είναι όμως μια εικόνα.
Και πολλές φορές, στην πολιτική, οι εικόνες προηγούνται των γεγονότων.
Την ίδια στιγμή, πάνω από όλα αυτά αιωρείται ένα ακόμη σύννεφο. Η οικονομία.
Οι διεθνείς εξελίξεις, οι ενεργειακές αναταράξεις και η συνεχιζόμενη ακρίβεια συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα. Ο Έλληνας πλέον δεν μετρά τους οικονομικούς δείκτες. Μετρά τα ψώνια που άφησε πίσω στο ράφι. Μετρά τους λογαριασμούς που δυσκολεύεται να πληρώσει. Μετρά τις μέρες μέχρι τον επόμενο μισθό. Και όταν η κοινωνία αρχίζει να μετρά τις απώλειές της, καμία επικοινωνιακή καμπάνια δεν μπορεί να την πείσει ότι ευημερεί.
Η ιστορία, άλλωστε, είναι αδυσώπητη απέναντι στις εξουσίες που πίστεψαν ότι μπορούν να νικήσουν την πραγματικότητα με επικοινωνιακά τεχνάσματα. Από τη Ρωμαϊκή Σύγκλητο έως τις σύγχρονες δημοκρατίες, οι αυτοκρατορίες δεν έπεσαν επειδή μια μέρα ξύπνησαν αδύναμες. Έπεσαν επειδή επί χρόνια έπειθαν τον εαυτό τους ότι παρέμεναν πανίσχυρες, ενώ τα θεμέλιά τους είχαν ήδη αρχίσει να θρυμματίζονται.
Και τότε, η πτώση δεν έρχεται σαν κεραυνός.
Έρχεται σαν αναπόφευκτη συνέπεια.
“Όποιος τρώει…πληρώνει!”
Και ενώ η κυβέρνηση δείχνει να μετρά αντίστροφα τον πολιτικό χρόνο, υπάρχει ακόμη μία διάσταση που δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητη. Είναι η ψυχολογία της εξουσίας. Και μάλιστα, μιας πλήρως διεφθαρμένης εξουσίας. Διότι οι κυβερνήσεις δεν αποκαλύπτουν τις προθέσεις τους με ανακοινώσεις. Τις αποκαλύπτουν με τις κινήσεις τους.
Ο κάθε έμπειρος πολιτικός αναλυτής δεν παρακολουθεί μόνο όσα λέγονται. Παρατηρεί κυρίως όσα γίνονται. Και όταν βλέπει μια πρωτοφανή επιτάχυνση διαδικασιών, μια βιασύνη να κλείσουν θεσμικά μέτωπα, μια κινητικότητα που δεν συνάδει με κυβέρνηση η οποία υποτίθεται ότι διαθέτει ακόμη άφθονο χρόνο μπροστά της, τότε εύλογα γεννώνται ερωτήματα.
Γιατί αυτή η βιασύνη; Γιατί τώρα;
Τι είναι εκείνο που ενδέχεται να συμβεί σε λίγους μήνες και αλλάζει τόσο δραματικά τους πολιτικούς σχεδιασμούς;
Οι απαντήσεις δεν πρόκειται να δοθούν επίσημα.
Ίσως δεν δοθούν ποτέ.
Όμως η πολιτική του σήμερα, αυτή όπως διαμορφώθηκε από τους Νεοταξίτες “Πεφωτισμένους”, είναι ουσιαστικά η τέχνη της ανάγνωσης των σιωπών. Και οι σιωπές του τελευταίου διαστήματος είναι εκκωφαντικές.
Η κυβέρνηση δείχνει να γνωρίζει ότι το πολιτικό κλίμα του Σεπτεμβρίου δεν θα είναι το ίδιο με εκείνο του επόμενου χειμώνα. Γνωρίζει ότι η κοινωνία εξαντλείται. Ότι η υπομονή των πολιτών δεν είναι ανεξάντλητη. Ότι η προπαγάνδα μπορεί να καθυστερήσει την πραγματικότητα, αλλά δεν μπορεί να την ακυρώσει.
Ο Μητσοτακισμός υπήρξε ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα πολιτικής διαχείρισης μέσω της εικόνας. Δεν κυβέρνησε απλώς. Διαφήμισε τη διακυβέρνησή του με βρώμικα μέσα επιλεκτικής προπαγάνδας. Δημιούργησε έναν ολόκληρο μηχανισμό παραγωγής εντυπώσεων, όπου κάθε κυβερνητική πράξη συνοδευόταν από έναν στρατό καλοπληρωμένων επικοινωνιακών μηχανισμών που όφειλαν να μετατρέψουν ακόμη και την αποτυχία σε επιτυχία.
Όμως υπάρχει ένας αντίπαλος που δεν υποτάσσεται ποτέ στα δελτία ειδήσεων.
Η άδεια τσέπη.
Ο πολίτης μπορεί να ξεχάσει έναν τίτλο ειδήσεων. Δεν ξεχνά όμως πόσα πλήρωσε στο σούπερ μάρκετ. Δεν ξεχνά τον λογαριασμό του ρεύματος. Δεν ξεχνά το πετρέλαιο που δεν μπορεί να αγοράσει. Δεν ξεχνά ότι ο μισθός τελειώνει στις δεκαπέντε του μήνα και ο μήνας συνεχίζεται άλλες δεκαπέντε ημέρες.
Εκεί τελειώνει κάθε αφήγημα.
Διότι η πραγματικότητα έχει μια αδυσώπητη συνήθεια. Δεν διαπραγματεύεται.
Και σαν να μην έφτανε η εσωτερική φθορά, η κυβέρνηση καλείται να αντιμετωπίσει και ένα εξαιρετικά ασταθές γεωπολιτικό περιβάλλον.
Η Τουρκία, όπως είδαμε και προχτές στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, εξακολουθεί να λειτουργεί ως ο μόνιμος αστάθμητος παράγοντας της περιοχής. Οι πληροφορίες που διακινούνται για τον χρόνο κατάθεσης του τουρκικού σχεδιασμού περί της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας», καθώς και οι διπλωματικές επαφές των τελευταίων εβδομάδων, τροφοδοτούν νέα ερωτήματα. Αν οι σχετικές εκτιμήσεις ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, τότε δεν πρόκειται απλώς για ζήτημα εξωτερικής πολιτικής. Πρόκειται για ζήτημα που θα μπορούσε να επηρεάσει συνολικά το ελληνικό πολιτικό σκηνικό.
Κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει σήμερα τι ακριβώς έχει συμφωνηθεί πίσω από τις κλειστές πόρτες των διπλωματικών γραφείων. Εικασίες μόνο μπορούμε να κάνουμε, έχοντας ως μπούσουλα την απίστευτη και δολερή συνάμα σιωπή περί των θεμάτων που συζητήθηκαν.
Διότι – και ευλόγως – οι λαοί έχουν μάθει να φοβούνται περισσότερο όσα δεν ανακοινώνονται, παρά όσα ανακοινώνονται.
Και εδώ γεννάται ένα ακόμη ερώτημα.
Θα επιθυμούσε άραγε μια κυβέρνηση να εισέλθει σε μια προεκλογική περίοδο ενώ βρίσκεται αντιμέτωπη με πιθανές γεωπολιτικές αναταράξεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο;
Η απάντηση μοιάζει αυτονόητη. Κανείς λογικός πολιτικός ηγέτης δεν θα το επιδίωκε.
Γι’ αυτό και η συγκυρία αποκτά ξεχωριστή σημασία.
Από τη μία πλευρά, οι πληροφορίες περί του ότι η Λάουρα, η…εθνική μας Εισαγγελέας (εκεί καταντήσαμε) έχει έτοιμους καυτούς φακέλους του ΟΠΕΚΕΠΕ που φτάνουν μέχρι το…Μαξίμου, είναι έντονες και συζητούνται πολύ στα εντευκτήρια της Βουλής.
Από την άλλη, η …συνεχιζόμενη ακρίβεια. Παράλληλα, η γεωπολιτική αβεβαιότητα.
Και σαν να μην αρκούσαν όλα αυτά, μια κοινωνία που δείχνει πλέον να έχει κουραστεί όχι μόνο οικονομικά αλλά και ηθικά.
Διότι υπάρχει και μια άλλη μορφή φτώχειας. Η θεσμική φτώχεια. Όταν ο πολίτης παύει να εμπιστεύεται τους θεσμούς. Όταν κάθε νέο σκάνδαλο αντιμετωπίζεται σχεδόν με αδιαφορία, επειδή έχει γίνει μέρος της καθημερινότητας. Όταν η διαφθορά δεν σοκάρει πλέον, αλλά θεωρείται φυσική κατάσταση.
Τότε βεβαίως, η Δημοκρατία αρχίζει να νοσεί. Και αυτή είναι και η μεγαλύτερη ευθύνη, το μεγαλύτερο έγκλημα του Μητσοτακισμού.
Δεν είναι μόνο ότι κυβέρνησε. Είναι ότι επιχείρησε να πείσει έμμεσα την κοινωνία πως η διαχείριση της εξουσίας είναι υπόθεση επικοινωνίας και όχι ήθους. Πως όλα μπορούν να συγχωρηθούν αρκεί να παρουσιαστούν σωστά.
Εμμέσως δηλαδή, ο Μητσοτάκης προσπαθούσε να επικοινωνήσει στο κοινό πως η πολιτική δεν χρειάζεται αλήθεια, αρκεί να υπάρχουν καλοί σκηνοθέτες.
Αυτή όμως είναι η αρχή κάθε παρακμής. Διότι οι πολιτισμοί δεν καταρρέουν όταν φτωχαίνουν οικονομικά. Καταρρέουν όταν φτωχαίνουν ηθικά.
Θυμηθείτε την Αθήνα μετά τον Πελοποννησιακό Πόλεμο. Αυτό το δίδαξε και η ύστερη Ρώμη, λίγο πριν χωριστεί σε ανατολικό και δυτικό κράτος.
Αυτό το δίδαξε ασφαλώς και η Ανατολική Ρωμαική Αυτοκρατορία του Ελληνικού Έθνους κάθε φορά που η αυλή απομακρυνόταν από τον λαό και εγκλωβιζόταν στις ίντριγκες των ανακτόρων. Όχι, η Ιστορία δεν εκδικείται, απλά επαναλαμβάνει τα μαθήματά της μέχρι να βρεθεί κάποιος να τα διαβάσει.
Και σήμερα η πατρίδα μας, μοιάζει να βρίσκεται ακριβώς μπροστά σε ένα τέτοιο μάθημα.
Δεν ξερουμε με σιγουριά αν οι πρόωρες εκλογές θα προκηρυχθούν τελικά τον Σεπτέμβριο. Έχουμε μόνο σαφείς ενδείξεις, που μπορούν όμως στη πορεία να ανατραπούν.
Δεν ξέρουμε επίσης και ποια από τα σενάρια θα επιβεβαιωθούν και ποια θα διαψευστούν.
Ξέρουμε όμως κάτι πολύ πιο σημαντικό. Ότι μια εξουσία καθεστωτική, η οποία αρχίζει να φοβάται το αύριο, έχει ήδη αρχίσει να χάνει τη βεβαιότητα του χθες.
Και από εκείνο το σημείο και μετά, η αντίστροφη μέτρηση δεν γίνεται με το ημερολόγιο.
Γίνεται με την Ιστορία.
Οι καθεστωτικές κυβερνήσεις δεν πέφτουν επειδή τις νίκησε κάποιος αντίπαλος. Καταρρέουν επειδή έπαψαν να πιστεύουν ακόμη και οι ίδιες στον εαυτό τους.
Αυτή είναι η πιο επικίνδυνη φάση κάθε εξουσίας: Όχι όταν ακούγονται οι πρώτες διαμαρτυρίες, ούτε όταν πέφτουν οι δημοσκοπήσεις, ούτε όταν ξεσπούν οι αποκαλύψεις. Είναι η στιγμή που οι ίδιοι οι διαχειριστές της αρχίζουν να σχεδιάζουν την έξοδό τους, σαν να προετοιμάζουν ήδη την όποια υστεροφημία τους έχει απομείνει, αντί να υπερασπίζονται το παρόν.
Και ο Μητσοτάκης ειδικά, έχει κάθε λόγο να θέλει να προστατέψει όχι μόνο τον εαυτό του, αλλά και την ίδια τη φαμίλια που εκπροσωπεί και που άν τα πράγματα στραβώσουν, η οικογένεια θα πρέπει να…αλλάξει πατρίδα!
Η Ιστορία προσφέρει άφθονα παραδείγματα αυτής της εσωτερικής διάβρωσης. Οι τελευταίοι πχ αυτοκράτορες της Ρώμης, λίγο πριν την ίδρυση της Κων/πολης, δεν έχασαν την αυτοκρατορία σε μία ημέρα. Μέχρι τέλους προσπαθούσαν να διατηρήσουν την εικόνα μιας ακλόνητης εξουσίας, ενώ οι λεγεώνες είχαν πάψει να υπακούν και οι επαρχίες είχαν πάψει να αναγνωρίζουν στο κέντρο κάτι περισσότερο από μια μακρινή, ξένη διοίκηση.
Το ίδιο συνέβη πολύ αργότερα και στη Γαλλία του Λουδοβίκου ΙΣΤ΄. Οι αυλικοί συνέχιζαν να χορεύουν στους καθρέφτες των Βερσαλλιών την ώρα που ο λαός αναζητούσε ψωμί στους δρόμους του Παρισιού.
Οι αυτοκρατορίες και τα καθεστώτα δεν πεθαίνουν όταν πέφτουν τα τείχη τους. Πεθαίνουν όταν χάνουν την επαφή με την κοινωνία που υποτίθεται ότι υπηρετούν. Όταν η εξουσία αρχίζει να μιλά μόνο στον εαυτό της και να ακούει μόνο τις δικές της αντηχήσεις, η κατάρρευση δεν είναι πια ζήτημα χρόνου. Είναι ζήτημα μορφής.
Στην Ελλάδα του σήμερα, όπως έχει αυτή καταντήσει, αυτή η αποκοπή φαίνεται να βαθαίνει. Ο Μητσοτακισμός δεν φαίνεται πλέον να αφουγκράζεται την κοινωνία. Αφουγκράζεται τις μετρήσεις.
Δεν ακούει την αγωνία των πολιτών, ακούει τους επικοινωνιολόγους. Δεν κυβερνά με πυξίδα την πραγματικότητα, αλλά με πυξίδα τους δείκτες δημοφιλίας.
Αυτή όμως είναι η μεγαλύτερη πολιτική αυταπάτη που μπορεί να κυριεύσει μια ηγεσία: Η πίστη δηλαδή, ότι οι δημοσκοπήσεις …γράφουν Ιστορία.
Οι δημοσκοπήσεις όμως, είτε κατά παραγγελία είτε αυτόκλητες, καταγράφουν στιγμές. Οι λαοί είναι αυτοί που γράφουν εποχές. Και όταν ένας λαός αποφασίσει ότι ένας κύκλος έχει κλείσει, δεν ζητά την άδεια ούτε των κομμάτων, ούτε των καναλιών, ούτε των επικοινωνιακών επιτελείων. Τότε η κάλπη παύει να είναι τυπική εκλογική διαδικασία. Μετατρέπεται σε λαϊκό δικαστήριο της Ιστορίας. Που δεν δικάζει μόνο πρόσωπα, όταν αυτό είναι απαραίτητο. Δικάζει και εποχές και νοοτροπίες.
Ο Μητσοτακισμός κινδυνεύει να καταγραφεί ακριβώς έτσι: Όχι απλώς ως μια κυβέρνηση, αλλά ως μια ολόκληρη πολιτική νοοτροπία που δίδαξε ότι η επικοινωνία υπερέχει της αλήθειας, ότι οι αριθμοί αξίζουν περισσότερο από τους ανθρώπους, ότι η εξουσία δεν χρειάζεται αυτοκριτική αλλά καλύτερους διαφημιστές και ότι ο πολίτης δεν είναι πρόσωπο αλλά μονάδα στατιστικής.
Υπάρχει όμως κάτι που δεν χωρά σε καμία στατιστική και δεν μετριέται με ποσοστά ανάπτυξης: Ηαξιοπρέπεια ενός λαού και ιδίως ενός λαού που η Ιστορία του είναι τετράκις χιλιόχρονη και βάλε.
Αυτή μετριέται από το κατά πόσο μπορεί να κοιτάζει το κράτος του χωρίς να αισθάνεται ντροπή. Και αυτό είναι ίσως το βαθύτερο τραύμα που αφήνει πίσω της η παρούσα περίοδος.
Δεν είναι μόνο η ακρίβεια που πνίγει τα νοικοκυριά. Δεν είναι μόνο οι υποθέσεις που ερευνώνται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Δεν είναι μόνο η αίσθηση ότι η ατιμωρησία έχει γίνει θεσμός.
Είναι η σταδιακή εξοικείωση της κοινωνίας με την ιδέα ότι όλα αυτά …είναι φυσιολογικά!
Μόνο που ΔΕΝ είναι.
Δεν είναι φυσιολογικό να μετατρέπεται η δημόσια ζωή σε ατέλειωτη ακολουθία σκανδάλων που διαδέχονται το ένα το άλλο.
Δεν είναι φυσιολογικό οι θεσμοί να δοκιμάζονται διαρκώς, όταν η Δικαιοσύνη φαίνεται χειραγωγημένη. ‘Η το απολύτως χειρότερο, όταν έρχεται από τις Βρυξέλλες παρά όταν ξεκινά από την Αθήνα.
Κυρίως όμως δεν είναι φυσιολογικό να ζητείται από έναν λαό να ξεχάσει!
Να ξεχάσει την ακρίβεια, τις υποσχέσεις, τις υποκλοπές, τα Τέμπη, τον ΟΠΕΚΕΠΕ και κάθε προηγούμενο σκάνδαλο επειδή εμφανίστηκε το επόμενο.
Η λήθη είναι το μεγαλύτερο όπλο κάθε καθεστωτικής εξουσίας που φοβάται τον απολογισμό.
Από την άλλη όμως, η μνήμη είναι το μεγαλύτερο όπλο κάθε ελεύθερου λαού. Κι αυτός είναι τελικά και ο πραγματικός φόβος του Μητσοτακισμού. Όχι οι εκλογές καθαυτές — οι εκλογές είναι απλώς μια ημερομηνία. Ο φόβος είναι μήπως η κοινωνία θυμηθεί πολλά. Μήπως σταματήσει να βλέπει το κάθε σκάνδαλο ως μεμονωμένο περιστατικό και αρχίσει να διακρίνει το μοτίβο. Γιατί τότε δεν καταρρέει απλώς μια κυβέρνηση. Καταρρέει ολόκληρο το αφήγημά της.
Αν ο Σεπτέμβριος αποδειχθεί τελικά ο μήνας των πρόωρων εκλογών, δεν θα πρόκειται απλώς για μια πολιτική επιλογή του Μητσοτάκη. Θα αποτελεί την πιο εύγλωττη παραδοχή ότι ο χρόνος έπαψε να είναι σύμμαχός του.
Μόνο εκείνος που αισθάνεται ασφαλής αφήνει τον χρόνο να κυλήσει. Εκείνος που φοβάται τις εξελίξεις προσπαθεί να τις προλάβει.
Η Ιστορία όμως, ειδικά η δική μας, δεν προλαβαίνεται. Περπατά αργά, σχεδόν αθόρυβα, και όταν φτάσει στην πόρτα της εξουσίας, δεν χτυπά. Την ανοίγει.
Αυτό θα πρέπει να το αντιληφθούν λοιπόν όσοι ακόμη πιστεύουν ότι η πολιτική είναι ένα παιχνίδι επικοινωνίας και διαχείρισης εντυπώσεων. Κι αυτή η…μπηχτή πάει κατ’ ευθείαν στον Σαμαρά, ο οποίος δείχνει να είναι και ο gamer αυτών των εκλογών. Και του τη στέλνω, γιατί εγώ θυμάμαι τα πεπραγμένα του. Άσχετα αν πολλοί της νεοδημοκρατικής φράξιας τα έχουν…ξεχάσει.
Οι λαοί μπορεί να συγχωρούν. Μπορεί να περιμένουν. Μπορεί ακόμη και να σιωπούν για καιρό. Αλλά δεν λησμονούν για πάντα. Και όταν η σιωπή τους μετατραπεί σε απόφαση, τότε κανένα επικοινωνιακό επιτελείο, κανένας μηχανισμός εξουσίας και κανένα τηλεοπτικό στούντιο δεν μπορεί να ανακόψει το ποτάμι της Ιστορίας.
Η Ιστορία έχει μια ιδιότητα που δεν απέκτησε ποτέ η κάθε εξουσία: Δεν υπηρετεί πρόσωπα. Υπηρετεί μόνο την αλήθεια.
Και όταν έρχεται η ώρα του απολογισμού, δεν ενδιαφέρεται για τα χειροκροτήματα των αυλικών. Αναζητεί μόνο μία απάντηση: Άξιζε αυτή η εξουσία την εμπιστοσύνη του ελληνικού λαού ή υπήρξε ακόμη ένα, το πιο χειρότερο και βδελυρό κεφάλαιο της μεγάλης μεταπολιτευτικής παρακμής;
Αυτό δεν θα το αποφασίσουν ούτε οι σχολιαστές ούτε οι κομματικοί στρατοί. Θα το αποφασίσει ο μόνος αδέκαστος κριτής. Η Ιστορία.
Και για να τελειώνουμε, αν δεν το καταλάβατε, “Μητσοτάκης, Τέλος!”, “Ψευτορωμαίϊκο Τέλος”! Από δω και μπρός, ξεκινάει ένα νέο κεφάλαιο στην Ιστορία μας. Ένα Κεφάλαιο, που στην αρχή θα φέρει αίμα, αλλά στη συνέχεια τη λευτεριά!
Πύρινος Λόγιος
