της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr
Candida auris. Αυτή είναι η ονομασία του θανάσιμου μύκητα που εξαπλώνεται σε όλο τον πλανήτη και επιτίθεται σε ανθρώπους με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Το θέμα έγινε γνωστό πρόσφατα με αποκαλυπτικό άρθρο το οποίο δημοσίευσαν οι New York Times.
Ο συγκεκριμένος μύκητας έχει χαρακτηριστεί ως «παγκόσμια απειλή» ενώ σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε πέρυσι στο επιστημονικό περιοδικό Emerging Infectious Diseases
σκοτώνει σχεδόν τους μισούς ασθενείς που προσβάλλει.
Το Κέντρο Ελέγχου Πρόληψης Νοσημάτων των Ηνωμένων Πολιτειών (CDC) έχει σημάνει υγειονομικό συναγερμό στα νοσοκομεία της Νέας Υόρκης όπου έχουν καταγραφεί εκατοντάδες κρούσματα τον τελευταίο χρόνο, ενώ την περασμένη εβδομάδα χαρακτήρισε τον μύκητα Candida Auris «κατεπείγουσα απειλή» για τη δημόσια υγεία, μετά από νέα έξαρση κρουσμάτων σε νοσοκομεία της Νέας Υόρκης.
Μόνο στις ΗΠΑ από το μέσο του 2015 μέχρι και τον Φεβρουάριο του 2018 καταγράφηκαν πάνω από 700 κρούσματα ενδονοσοκομειακής μόλυνσης λόγω του μύκητα Candida Auris, ενώ σχεδόν άλλα τόσα καταγράφηκαν μέσα στο τελευταίο έτος! Σύμφωνα με το πρόσφατο επιδημιολογικό δελτίο του CDC, o μύκητας αυτός έχει καταγράψει περισσότερα από 617 κρούσματα από τον Φεβρουάριο του 2018 μέχρι και τον Μάρτιο του 2019, με τις βασικές εστίες της επιδημίας να είναι η Νέα Υόρκη και το Σικάγο.
Στην Ευρώπη το καθ’ ύλην αρμόδιο Κέντρο Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC) έδειξε αμέσως τα αντανακλαστικά του, καθώς μετά τον συναγερμό στις ΗΠΑ, συγκέντρωσε τα στοιχεία που αφορούν την Ευρώπη και εξέδωσε οδηγίες προς τα κατά τόπους Κέντρα. Σύμφωνα με την έκθεση που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Απρίλιο, από το 2013 ως το 2017 έχουν καταγραφεί 620 κρούσματα ενδονοσοκομειακής μόλυνσης λόγω του μύκητα Candida Auris. Περισσότερα από τα μισά αναφέρθηκαν στην Ισπανία (388). Επίσης, ισχυρή παρουσία του πολυανθεκτικού μύκητα αναφέρεται και στη Βρετανία, με άλλα 221 κρούσματα λοίμωξης. Επτά κρούσματα δηλώθηκαν στη Γερμανία, δύο στη Γαλλία και από ένα κρούσμα σε Βέλγιο, Νορβηγία και Αυστρία.
Πώς μεταδίδεται
Ο μύκητας μεταδίδεται με την επαφή από άνθρωπο σε άνθρωπο και από επιμολυσμένα αντικείμενα του νοσοκομείου. Για αυτό δίδεται ιδιαίτερη έμφαση στην τήρηση συγκεκριμένων κανόνων στο προσωπικό, με στόχο να περιορίζεται η μετάδοση εντός του νοσοκομειακού περιβάλλοντος.
Φαίνεται πως «εισβάλει» πιο εύκολα στον οργανισμό ανοσοκατεσταλμένων ασθενών, βρίσκοντας δίοδο το αποδυναμωμένο ανοσοποιητικο σύστημα. Επίσης, ο μύκητας Candida auris αποδεικνύεται πολύ ανθεκτικός στις τρεις κύριες κατηγορίες αντιμυκητιασιακών φαρμάκων, αφήνοντας τους γιατρούς με λίγες επιλογές για την θεραπεία των λοιμώξεων που προκαλεί.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί από τους ειδικούς, η μόλυνση συμβαίνει αφότου ο ασθενής έχει κλείσει αρκετές εβδομάδες νοσηλείας. Οι πιο συχνά αναφερόμενες λοιμώξεις έχουν βρεθεί σε τραύματα, αιμοφόρα αγγεία και αυτιά. Οι γιατροί βρήκαν τον μύκητα στα ούρα των ασθενών και στις αναπνευστικές οδούς, αλλά δεν είναι σαφές αν ο μύκητας απλώς παραμένει σε αυτά τα σημεία χωρίς να προκαλεί πρόβλημα. Ο κίνδυνος αυξάνεται για τους χρονίως πάσχοντες, όσους λαμβάνουν θεραπεία με αντιμυκητιασιακά, ή έχουν κεντρικό φλεβικό καθετήρα.
O μύκητας είναι ανθεκτικός στα φάρμακα και αφορά ασθενείς σε νοσοκομεία με επιβαρυμένη κατάσταση της υγείας τους.
Eίναι δύσκολο να εξαπλωθεί εκτός νοσοκομείων σε υγιή άτομα.
Σε ότι αφορά την πρόληψη θα πρέπει να γίνεται προσεκτική χρήση αντιβιοτικών.
Οι ιοί και οι μύκητες δεν σκοτώνονται από τα αντιβιοτικά. Όταν υπάρχουν και μικρόβια καταστέλλουν την ανάπτυξη των μύκητων με τη χρήση αντιβιοτικών. Σκοτώνοντας έτσι τα βακτήρια διευκολύνουμε τους μύκητες να αναπτυχθούν και να προκαλέσουν λοιμώξεις.
Περιστατικά επιδημιών
Σύμφωνα με το αμερικανικό Κέντρo Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), στις ΗΠΑ έχουν καταγραφεί μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου 1.056 ασθενείς που είναι φορείς του μύκητα, εκ των οποίων οι 587 έχουν εμφανίσει επιβεβαιωμένη λοίμωξη. Περιστατικά επιδημιών έχουν εμφανιστεί και στην Ευρώπη, σε Αγγλία, Γερμανία, Ισπανία και Γαλλία.
Η προέλευση του μύκητα μέχρι στιγμής παραμένει άγνωστη
Τι γίνεται στην Ελλάδα
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, ο μύκητας Candida Auris δεν έχει «εμφανιστεί» ακόμη. «Στη χώρα μας δεν έχει ταυτοποιηθεί αυτός ο μύκητας ούτε κάποιο στέλεχός του. Εμείς βρισκόμαστε σε εγρήγορση από πέρυσι που δόθηκαν οδηγίες από το ECDC και έχουμε ενημερώσει τα νοσοκομεία αφενός μεν να αποστέλουν όλα τα δείγματα μυκήτων που εμφανίζουν αντοχή σε φάρμακα καθώς και αυτά που δύσκολα ταυτοποιούνται στα εργαστήρια, στο εξειδικευμένο Εργαστήριο Μυκητολογίας της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, αφετέρου να ακολουθούνται συγκεκριμένες οδηγίες στο προσωπικό αναφορικά με την καταγραφή λοιμώξεων λόγω μυκήτων» λέει η λοιμωξιολόγος του ΕΟΔΥ, κυρία Φλώρα Κοντοπίδου.
Τι γίνεται στην Κύπρο
Η Συντονίστρια της Μονάδας Επιτήρησης και Ελέγχου Λοιμωδών Νοσημάτων του Υπουργείου Υγείας και Βοηθό Διευθύντρια της Παιδιατρικής Κλινικής του Μακάρειου Νοσοκομείου, Δρ Μαρία Κολιού ανέφερε ότι το θέμα βρίσκεται υπό παρακολούθηση και στην Κύπρο αν και μέχρι στιγμής δεν έχει εμφανιστεί.
«Στην Κύπρο δεν είχαμε προβλήματα απ’ αυτόν τον μύκητα διότι δεν είχαμε μυκητιάσεις που να μην θεραπεύονται ή επιδημίες μυκητίασης που να δημιουργήσουν πρόβλημα στα νοσοκομεία μας. Τα εργαστήρια μας τώρα αναβαθμίζονται και πιστεύω ότι θα μπορούμε να παρακολουθήσουμε ακριβώς τον μύκητα. Αυτή τη στιγμή δεν είμαστε ακριβώς σε θέση να τον διαγνώσουμε. Ξέρουμε έμμεσα ότι δεν πρέπει να τον έχουμε μέχρι στιγμής τουλάχιστον ως πρόβλημα. Το γνωρίζουμε επειδή δεν είχαμε περιστατικά με περίεργους μύκητες που ήταν ανθεκτικοί», δηλώνει στο Newsbomb η κ. Κολιού. Μάλιστα, όπως πρόσθεσε, μελετώνται βελτιωτικά μέτρα στα εργαστήρια της Κύπρου ώστε να υπάρχει καλύτερη προληπτική παρακολούθηση του θέματος.
