Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη, η οποία εδώ και χρόνια θα μπορούσε να φέρει το άδοξο καθεστώς της «βαλκανικής μαύρης τρύπας», χαλάει τη συμπλήρωση της ευρωπαϊκής ενσωμάτωσης της περιοχής εφόσον οι υπουργοί Εξωτερικών των 28 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πριν από μερικές μέρες χορήγησαν στην Αλβανία καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ χώρας.
Το συγκεκριμένο σχόλιο διατυπώνεται σε άρθρο της εφημερίδας «Νεζάβισνε Νόβινε» της Μπάνια Λούκα, με τίτλο «Η Βοσνία στο σταυροδρόμι μεταξύ απομόνωσης ή ενσωμάτωσης».
Το πόσο μακριά είναι η Βοσνία-Ερζεγοβίνη από τις γειτονικές χώρες και πόσο ακόμη πιο μακριά βρίσκεται από την προσχώρηση στην ΕΕ, καταδεικνύεται από το γεγονός ότι οι αρχές της χώρας δεν μπορούν να υλοποιήσουν μία από τις τρεις βασικές υποχρεώσεις τους εδώ και έξι χρόνια και τη δεύτερη εδώ και περίπου πέντε χρόνια.
Η υλοποίηση απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην υπόθεση «Σέιντιτς-Φίντσι», η εδραίωση αποτελεσματικού μηχανισμού συντονισμού και η προσαρμογή στη συμφωνία σύνδεσης σταθεροποίησης και ένταξης μεταξύ Βοσνίας – Ερζεγοβίνης και ΕΕ παραμένουν τρεις βασικοί ανεκπλήρωτοι όροι.
Ο Χαλίντ Γκένιατς, προεδρεύων της κοινής επιτροπής για την ένταξη στην ΕΕ της Βουλής της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, θεωρεί ότι η χορήγηση στην Αλβανία καθεστώτος υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ είναι μία ακόμη «δραματική προειδοποίηση» για τη Βοσνία.
«Τώρα είναι ακόμη πιο εμφανές ότι η Βοσνία έχει πρόβλημα με την ευρωπαϊκή πορεία και ότι το πρόβλημα αυτό πρέπει να επιλυθεί επειγόντως. Είναι πολύ επικίνδυνη η κατάσταση με τη Βοσνία να μένει εκτός περιφερειακής τάσης ευρωπαϊκής ενσωμάτωσης» αναφέρει ο κ. Γκένιατς.
Είναι πολύ δύσκολο ακόμη και να σκεφτόμαστε τις επιζήμιες συνέπειες για τη χώρα, αν η κατάσταση αυτή διατηρηθεί.
«Φυσικά, λίγους μήνες πριν από τις εκλογές (που έχουν προγραμματιστεί για τον Οκτώβριο) θεαματικά βήματα δεν είναι πιθανά, ωστόσο όσοι επιδιώκουν να λάβουν στήριξη στις εκλογές, πρέπει να κάνουν τα πάντα, ώστε μετά την εκλογική μάχη να συγκροτηθεί σταθερή και φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση» θεωρεί ο κ. Γκένιατς.
Σύμφωνα με τη Νέβενκα Σάβιτς, αναφέρει το ΑΠΕ, διευθύντρια της Διεύθυνσης Ευρωπαϊκής Ένταξης της Βοσνίας, η είδηση από τις Βρυξέλλες δεν ήταν έκπληξη και υπενθύμισε τη θετική έκθεση προόδου για την Αλβανία και τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
«Είναι, υπό μία έννοια, θαυμάσια είδηση για τη Βοσνία, καθώς υπάρχει συνέπεια στην πολιτική της διεύρυνσης. Ωστόσο, το γεγονός ότι όλοι μιλούν για τη Βοσνία ως την τελευταία χώρα από άποψη προόδου στη διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης είναι η αρνητική πλευρά της είδησης» ανέφερε η κ. Σάβιτς, η οποία συμπέρανε ότι, τώρα, στην Αλβανία θα αυξηθεί και η ροή ξένων επενδύσεων.
Όπως υπογράμμισε, ενόψει των εκλογών, πρέπει να ληφθεί υπόψη η νέα ευρωπαϊκή προσέγγιση έναντι της Βοσνίας, η οποία φέρνει κάποιους νέους κανόνες, αλλά ταυτόχρονα δεν απαλλάσσει τις αρχές της χώρας από τις ευθύνες να επιτελέσουν το έργο που τους αναθέτουν εκείνοι που τους εκλέγουν.
Ο εκπρόσωπος της αντιπροσωπείας της ΕΕ και ειδικός εκπρόσωπος της ΕΕ, Άντι Μακγκίφι στη Βοσνία επανέλαβε ότι η χώρα έχει σαφή προοπτική ένταξης στην ΕΕ, την οποία στηρίζουν και τα 28 κράτη – μέλη.
«Δυστυχώς, η Βοσνία υστερεί σε σχέση με τις άλλες χώρες στη διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Όταν το καθεστώς υποψήφιας χώρας για την Αλβανία επικυρωθεί, η Βοσνία θα είναι η μοναδική χώρα με καθεστώς δυνητικά υποψήφιου κράτους» τόνισε.
Η χώρα, όπως είπε, πρέπει να διασφαλίσει την εφαρμογή της απόφασης στην υπόθεση «Σέντιτς – Φίντσι» με αναθεώρηση του Συντάγματος, ώστε να εξαλειφθούν οι διακρίσεις στην εκλογική νομοθεσία.
Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη ξεκίνησε τη διαδικασία σύνδεσης και σταθεροποίησης με την ΕΕ τον Μάιο του 1999. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2003 υιοθέτησε μελέτη σκοπιμότητας και προσδιόρισε 16 τομείς προτεραιότητας για ουσιαστική μεταρρυθμιστική πρόοδο και δύο χρόνια αργότερα στο Σαράγεβο άρχισαν επίσημα οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία σύνδεσης και σταθεροποίησης με την ΕΕ.
Ο μηχανισμός προενταξιακής βοήθειας ξεκίνησε το 2007 και την ίδια χρονιά μονογράφηκε η συμφωνία σύνδεσης και σταθεροποίησης. Η συμφωνία υπογράφηκε ένα χρόνο αργότερα και το 2012 πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνάντηση του διαλόγου υψηλού επιπέδου για τη διαδικασία προσχώρησης, όταν παραδόθηκε και ο «οδικός χάρτης» για το αίτημα ένταξης της χώρας στην ΕΕ.
