Η Διεθνής Αμνηστία σε μια έκθεσή της που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα, υποστηρίζει πως οι Αμερικανοί στρατιώτες στο Αφγανιστάν σκότωσαν χιλιάδες άμαχους χωρίς να διωχθούν για τις πράξεις τους και χωρίς ποτέ να αποζημιώσουν τις οικογένειες των θυμάτων.
Η έκθεση δημοσιεύεται λίγους μήνες πριν από την αποχώρηση και των τελευταίων Νατοϊκών μάχιμων στρατευμάτων από τη χώρα.
Η οργάνωση διαβεβαιώνει ότι έχει συγκεντρώσει αποδείξεις για «τη βαθιά αποτυχία του αμερικανικού συστήματος δικαιοσύνης» το οποίο «ενισχύει μια κουλτούρα ατιμωρησίας» για τους στρατιώτες που σκότωναν πολίτες στο Αφγανιστάν.
Ο Αφγανός πρόεδρος Χαμίντ Καρζάι έχει κατ’ επανάληψη εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για τα αθώα θύματα των βομβαρδισμών της διεθνούς δύναμης του ΝΑΤΟ (ISAF) στη χώρα του. Η ISAF από την πλευρά της απαντά ότι εξετάζει κάθε καταγγελία και αντιμετωπίζει πολύ σοβαρά τις κατηγορίες.
Πολλές χιλιάδες πολίτες έχουν σκοτωθεί από το 2001, σημειώνει η Αμνηστία επικαλούμενη πολλές πηγές, μεταξύ των οποίων και εκθέσεις του ΟΗΕ.
Η οργάνωση υπογραμμίζει ωστόσο, όπως και ο ΟΗΕ, ότι «στη μεγάλη πλειονότητά τους» οι άμαχοι έπεσαν θύματα των ντόπιων ένοπλων οργανώσεων, των Ταλιμπάν και άλλων.
Για την έκθεση αυτή, του τιτλοφορείται «Παραδομένοι στην Άγνοια», η Διεθνής Αμνηστία πήρε συνεντεύξεις από 125 Αφγανούς που διέθεταν πληροφορίες «από πρώτο χέρι» για 16 βομβαρδισμούς ενώ συγκέντρωσε πληροφορίες και για περίπου 100 άλλους μετά το 2007.
«Μετά από κάθε επεισόδιο στο οποίο σκοτώνονταν πολίτες από τις αμερικανικές δυνάμεις» και όπου υπάρχουν «αξιόπιστες αποδείξεις» για κάτι τέτοιο, οι Αμερικανοί θα έπρεπε «να διασφαλίσουν ότι οι ύποπτοι θα προσάγονταν στη δικαιοσύνη».
Η έκθεση παραθέτει ως παράδειγμα έναν βομβαρδισμό του 2012 που έπληξε γυναίκες οι οποίες μάζευαν ξύλα στην επαρχία Λαγμάν. Τότε σκοτώθηκαν επτά γυναίκες και κορίτσια ενώ άλλες τόσες τραυματίστηκαν.
Επικαλείται τη μαρτυρία του Γούλαμ Νόορ, ενός κατοίκου που έχασε την 16χρονη κόρη του Μπίμπι Χαλίμι. Ο ίδιος μετέφερε τα πτώματα στην έδρα των τοπικών αρχών, αφού η ISAF ανακοίνωσε ότι στην επίθεση αυτή σκότωσε μόνο αντάρτες μαχητές.
«Έπρεπε να τους δείξουμε ότι είχαν σκοτωθεί γυναίκες. Δεν έχω τη δυνατότητα να ρωτήσω τις ξένες δυνάμεις γιατί το έκαναν αυτό. Δεν μπορώ να προσφύγω στη δικαιοσύνη», είπε ο Νόορ. Σύμφωνα με τη Διεθνή Αμνηστία, οι χωρικοί προσέφυγαν στις τοπικές αρχές όμως δεν υπήρξε καμία συνέχεια στην υπόθεση αφού οι δικαστικές αρχές του Αφγανιστάν δεν έχουν τη δικαιοδοσία να ασκήσουν δίωξη σε ξένους στρατιώτες.
Τα πέντε τελευταία χρόνια η Διεθνής Αμνηστία έχει καταγράψει έξι περιπτώσεις στις οποίες Αμερικανοί στρατιώτες διώχθηκαν ποινικά για δολοφονίες αμάχων. Η σοβαρότερη ήταν αυτή του λοχία Ρόμπερτ Μπέιλς ο οποίος καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη επειδή σκότωσε 16 πολίτες το 2012.
Ο πρόεδρος Καρζάι χαιρέτισε την έκθεση σημειώνοντας την ικανοποίησή του επειδή η οργάνωση «επικεντρώθηκε σε αυτό που συνιστά το βασικό σημείο προστριβής μεταξύ του Αφγανιστάν και των ΗΠΑ», δήλωσε στους εκπροσώπους της Διεθνούς Αμνηστίας που τον επισκέφθηκαν την Κυριακή στο προεδρικό μέγαρο.
«Όλοι μαζί, μπορούμε να βάλουμε ένα τέλος», πρόσθεσε.
Το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ αντέδρασε υπογραμμίζοντας ότι οι στρατιώτες υπερβάλουν εαυτόν για να αποφύγουν το θάνατο πολιτών και ότι όσοι εμπλέκονται σε παράνομες ενέργειες διώκονται από την αμερικανική δικαιοσύνη.
Από την πλευρά της, η ISAF σημείωσε ότι, με βάση τα στοιχεία του ΟΗΕ, οι αντάρτες ευθύνονται για το 99% των θανάτων αμάχων στο Αφγανιστάν.
