Αυτές είναι οι προτάσεις – σοκ της Λαγκάρντ που τίναξαν τα πάντα στον αέρα

Της Μαρίας Βουργάνα και του Γιώργου Γάτου

Νέα μέτρα που έβαλαν «φωτιά» στη διαπραγμάτευση παρέδωσαν χθες νωρίς το πρωί οι δανειστές στην ελληνική κυβέρνηση.

Ουσιαστικά η νέα εισήγηση των θεσμών προς την Αθήνα είναι το κείμενο της ελληνικής πρότασης το οποίο είναι γεμάτο από διαγεγραμμένες προτάσεις και μάλιστα με κόκκινες γραμμές. Εκτός από τις προτάσεις της ελληνικής κυβέρνησης που διέγραψαν οι δανειστές, έχουν προσθέσει με κόκκινα γράμματα τις δικές τους αντιπροτάσεις.

Η κυβέρνηση αρνήθηκε να αποδεχθεί την πρόταση-σοκ που κατέθεσαν οι δανειστές και σε άτυπη ενημέρωση ανέφερε ότι «η αντιπροσωπεία της ελληνικής κυβέρνησης προσήλθε στη διαπραγμάτευση με βάση το κείμενο της πρότασης, το οποίο οι θεσμοί είχαν αποδεχτεί ως βάση συζήτησης τη Δευτέρα. Οι θεσμοί, από την πλευρά τους, κατέθεσαν νέα πρόταση, η οποία μεταφέρει τα βάρη σε μισθωτούς και συνταξιούχους με τρόπο κοινωνικά άδικο, ενώ την ίδια στιγμή πρότειναν μέτρα ώστε να αποφευχθεί η αύξηση των βαρών στους έχοντες. Η ελληνική πλευρά αδυνατεί να συμφωνήσει σε μια τέτοια κατεύθυνση. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται σε όλα τα επίπεδα».

Ωστόσο αργά χθες το βράδυ και ενώ συνεχιζόταν στις Βρυξέλλες οι συνομιλίες Ελλάδας και εταίρων υπήρξε η πληροφορία ότι η ελληνική κυβέρνηση απέσυρε την πρόταση για αύξηση των εισφορών στις συντάξεις, που περιέχεται στο ελληνικό «πακέτο» συμφωνίας με τους θεσμούς. Η πρόταση της κυβέρνησης αφορούσε σε επιβολή εισφοράς ασθενείας 5% στις επικουρικές και αύξηση της εισφοράς 1% στις κύριες, για τον κλάδο ασφάλισης. Η πρόταση που έφερνε κρυφές μειώσεις στις συντάξεις αφορούσε στο σύνολο των συνταξιούχων της χώρας και προέβλεπε έσοδα 645 εκατ. ευρώ. Μέχρι στιγμής δεν έχει διευκρινιστεί με ποια ισοδύναμα μέτρα θα καλυφθεί η «τρύπα» που προκύπτει από την κατάργηση του μέτρου.

Η νέα πρόταση των δανειστών προβλέπει:

1 ΦΠΑ: Ζητούν οι αλλαγές να ισχύσουν άμεσα από την 1η Ιουλίου με στόχο την άντληση εσόδων 1% ΑΕΠ αντί για 0,741% που πρότεινε η Αθήνα, σε ετήσια βάση.

Οι δανειστές λένε «όχι» στο να υπαχθούν τα βασικά τρόφιμα στο χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ 13%, και δέχονται μόνο την υπαγωγή των μη επεξεργασμένων τροφίμων. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι προϊόντα όπως το ελαιόλαδο αλλά και το γάλα που πωλούνται συσκευασμένα θα μεταφερθούν στον υψηλό συντελεστή 23%. Στο 13% φαίνεται πως παραμένουν η ενέργεια, το νερό, ενώ τα ξενοδοχεία μετακομίζουν στο μεσαίο συντελεστή 13% από 6,5% που είναι σήμερα. Οι δανειστές απορρίπτουν την πρόταση της Αθήνας να παραμείνει στο 13% ο κλάδος της εστίασης και ζητούν να μεταφερθεί στο 23%, με παράλληλη κατάργηση των μειωμένων κατά 30% συντελεστών ΦΠΑ στα νησιά, ενώ απορρίπτουν κατηγορηματικά την πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης για χορήγηση φοροαπαλλαγών στους μόνιμους κατοίκους των νησιών με χαμηλά εισοδήματα. Στο χαμηλό συντελεστή 6% οι πιστωτές δέχονται να υπαχθούν εκεί τα φάρμακα, τα βιβλία και τα εισιτήρια στα θέατρα, όχι όμως οι ιατρικές προμήθειες.

2 Φορολογία: Οι δανειστές αποδέχονται την πρόταση της κυβέρνησης για 100% προκαταβολή φόρου από επιχειρήσεις, αλλά ζητούν να επεκταθεί και στις ατομικές επιχειρήσεις. Επίσης ζητούν να καταργηθεί ο διαφορετικός τρόπος φορολόγησης των αγροτών, οι οποίοι σήμερα φορολογούνται με συντελεστή 13% από το πρώτο ευρώ, ενώ οι υπόλοιποι φορολογούμενοι που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα φορολογούνται με συντελεστή 26% και να καταργηθεί η φοροαπαλλαγή από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης.

Η πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης που επεστράφη από το ΔΝΤ γεμάτο
με διορθώσεις και διαγραφές μέτρων

3 Αμυντικές δαπάνες: Στην πρόταση των θεσμών περιλαμβάνεται η αξίωση για μείωση των αμυντικών δαπανών κατά 400 εκατ. ευρώ -έναντι 200 εκατ. ευρώ που πρότεινε η ελληνική πλευρά- συμπεριλαμβανομένης της μείωσης σε ανθρώπινο δυναμικό και προμήθειες.

4 Επιχειρήσεις: Για την αύξηση του συντελεστή φορολογίας των επιχειρήσεων από το 26% στο 29% που προτείνει η Αθήνα ζητούν την αύξηση του συντελεστή κατά δυο ποσοστιαίες μονάδες δηλαδή από το 26% στο 28%. Επίσης απορρίπτουν την επιβολή φόρου 12% στα κέρδη των επιχειρήσεων άνω των 500.000 ευρώ.

Συντάξεις και εισφορές

5 Εισφορές συνταξιούχων: Το ΔΝΤ ζήτησε να επιβληθεί εισφορά ασθενείας 6% αντί 5% του ελληνικού σχεδίου τόσο στις κύριες όσο και στις επικουρικές συντάξεις.

6 Πρόωρες συντάξεις: Το ΔΝΤ ζητά να «μπει» μπλόκο στις πρόωρες (κάτω των 62 και 67 ετών) συνταξιοδοτήσεις από την 1η Ιουλίου έως το 2022 και όχι από τον Οκτώβριο έως το 2025 όπως προβλέπει το ελληνικό σχέδιο, με την πρόβλεψη πέναλτι 16% για όποιον συνταξιοδοτείται ένα χρόνο νωρίτερα από το ένα έτος που θα προστίθεται στη μεταβατική περίοδο.

7 Συνταξιοδοτικά δικαιώματα: Το ΔΝΤ εξαιρεί από τις αυξήσεις ορίων έως τα 67 για πλήρη και 62 για μειωμένη μόνο τους εργαζόμενους στα βαρέα και τις μητέρες αναπήρων παιδιών. Η ελληνική πλευρά θέλει να «διασώσει» και άλλες κατηγορίες με «κλειδωμένα» ή θεμελιωμένα δικαιώματα (συμπεριλαμβανομένων των μητέρες με ανήλικα).

8 ΕΚΑΣ: Το ΔΝΤ ζητά την κατάργηση του ΕΚΑΣ έως το τέλος του 2017 ενώ η ελληνική κυβέρνηση έχει προτείνει την αντικατάστασή του, στο πλαίσιο της αναμόρφωσης της επιδοματικής πολιτικής, στα τέλη του 2018.

9 Ρήτρες μηδενικών ελλειμμάτων: Το ΔΝΤ ζητά δημοσιονομικά ισοδύναμα, αν η κυβέρνηση επιμείνει στην κατάργηση της ρήτρας μηδενικών ελλειμμάτων σε επικουρικές και εφάπαξ.

10 Βασική σύνταξη: Οι δανειστές ζητούν να καταβάλλεται στα 67 η βασική σύνταξη των 360 ευρώ με εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια και να εφαρμοστεί πλήρως ο ν. 3863/10 (βασική + αναλογική σύνταξη για όποιον θεμελιώνει δικαίωμα από 1/1/2015).

11 Κοινωνικοί πόροι: Το ΔΝΤ ζητά την κατάργησή τους έως τον Οκτώβριο.

12 Ενοποιήσεις Ταμείων: Το ΔΝΤ ζητά να ενοποιηθούν όλα τα επικουρικά στο ΕΤΕΑ, ενώ η κυβέρνηση δίνει περιθώριο έως το ερχόμενο φθινόπωρο και ένα μόνο ταμείο για κύρια σύνταξη έως το τέλος του 2016 αντί των τρία που προβλέπει το ελληνικό σχέδιο έως το τέλος του 2017.

13 Εισφορές εργοδοτών και εργαζομένων: Το ΔΝΤ απορρίπτει την επαναφορά εισφορών 3,9% υπέρ ΙΚΑ και ΟΑΕΔ και την αύξηση της εισφοράς των εργαζομένων στα επικουρικά σε 3,5% από 3% που προβλέπει το ελληνικό σχέδιο.

Ζητείται, ακόμη, η άμεση (από 1ης Ιουλίου) μείωση των εισφορών στα επίπεδα του ΙΚΑ σε ΔΕΚΟ – τράπεζες (αντί για σταδιακή μείωση έως το 2022).

14 Κατάργηση περικοπών στις συντάξεις: Το ΔΝΤ ζητά ισοδύναμα που θα καλύψουν το κόστος της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας για την κατάργηση περικοπών στις συντάξεις και στα δώρα των συνταξιούχων.

ΕΝΦΙΑ και το 2016 για έσοδα 2,65 δισ.

Έσοδα ύψους 2,65 δισ. ευρώ από τη φορολογία των ακινήτων θα αναζητήσει η κυβέρνηση το 2015 αλλά και το 2016. Ουσιαστικά η κυβέρνηση με το πακέτο μέτρων της διετίας 2015 -2016 δεσμεύεται να διατηρήσει τον ΕΝΦΙΑ και το 2016 για τη διασφάλιση της είσπραξης 2,65 δισ. ευρώ ετησίως.

Η εξίσωση για την κυβέρνηση δυσκολεύει, αν συνυπολογίσει κανείς ότι αναμένεται η αναπροσαρμογή των Τιμών Ζώνης. Η δέσμευση που έχει αναλάβει η Αθήνα έναντι των δανειστών της είναι ότι η όποια αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών θα φέρει και αλλαγές στα κλιμάκια του ΕΝΦΙΑ, έτσι ώστε να εισρεύσουν στα κρατικά ταμεία 2,650 δισ. ευρώ. Με δεδομένο, λοιπόν, ότι οι μεγάλες μειώσεις Τιμών Ζώνης αναμένονται στις αποκαλούμενες «ακριβές» περιοχές, όπου οι εμπορικές αξίες πλέον βρίσκονται πολύ χαμηλότερα από τις αντικειμενικές, οι μεγαλύτερες αυξήσεις θα γίνουν στα υψηλότερα κλιμάκια του ΕΝΦΙΑ για να μην υπάρξει απώλεια εσόδων, ενώ δεδομένο θα πρέπει να θεωρείται ότι ο Συμπληρωματικός Φόρος που σήμερα επιβάλλεται στα αστικά ακίνητα συνολικής αντικειμενικής αξίας άνω των 300.000 ευρώ, θα ξεκινάει από πολύ χαμηλότερα, ενδεχομένως κάτω από τις 200.000 ευρώ.

Επίσης το νομοσχέδιο με τις αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των αντικειμενικών αξιών και ακολούθως οι νέες Τιμές Ζώνης, δεν αναμένονται νωρίτερα από τον Οκτώβριο ή το Νοέμβριο.