Ο Αμερικανός πρόεδρος John F. Kennedy είχε προβλεφτεί ότι θα βίωνε υψηλό κίνδυνο λόγω της καταστάσεως sanpaku των ματιών του και στα δύο μάτια το σκληροειδές είναι εμφανές στο κάτω μέρος.
Sanpaku gan (三白眼) ή Sanpaku (三白) είναι Γιαπωνέζικος όρος και σημαίνει «τρία λευκά» και αναφέρεται γενικά στα Αγγλικά ως «Sanpaku eyes». Ο όρος αναφέρεται στο ότι η ίριδα είναι μάλλον μικρή ώστε καλύπτει μόνον τα δύο – τρίτα η λιγότερο στον κάθετο άξονα του ματιού. Π.χ. οριοθετείστε ένα μάτι σε τέσσερα κομμάτια, η ίριδα θα καταλαμβάνει ένα μέρος από τα τέσσερα διαιρεμένα κομμάτια, αφήνοντας τα άλλα τρία λευκά. Εξ ου και το «τρία λευκά».
Μύθοι και ισχυρισμοί: Όταν το κάτω μέρος του λευκού μέρους του ματιού, γνωστό σαν σκληροειδής, είναι ορατό αναφέρεται σαν «’Yin Sanpaku» στις Κινεζικές λαϊκές παραδόσεις. Σύμφωνα με τον μύθο, εκπροσωπεί μια φυσική ανισσοροπία στο σώμα και υποστηρίζεται ότι υπάρχει στους αλκοολικούς, στους ναρκομανείς και ανθρώπους που καταναλώνουν πολύ ζάχαρη η πολλά σιτηρά. Αντιστρόφως όταν ορατός ο επάνω σκληροειδής αποκαλείται «Yang Sanpaku». Αυτό λέγεται ότι είναι ένδειξη πνευματικής ανισσοροπίας όπως στους ψυχωτικούς, τους δολοφόνους, και σε οργίλους τύπους. Το στρές και η κούραση είναι επίσης μια αιτία.
Τον Αύγουστο του 1963, ο πιονιέρος της μακροβιοτικής George Ohsawa προέβλεψε ότι ο πρόεδρος John F. Kennedy θα βίωνε μεγάλο κίνδυνο λόγω της καταστάσεως του sanpaku. Αυτό αναφέρθηκε από τον Tom Wolfe στην εφημερίδα New York Herald Tribune.
Οι άνθρωποι με μάτια sanpaku υπάρχει φόβος ότι είναι επιρρεπείς σε βίαιες ή διαταραγμένες συμπεριφορές. Δεν υπάρχουν όμως επιστημονικές αποδείξεις γι’ αυτήν την ιδέα, όπως φυσικά και για εκατοντάδες άλλες.
Ο John Lennon ανέφερε το sanpaku στο τραγούδι του «Aisumasen (I’m Sorry)» στο Mind Games άλμπουμ του 1973. Επίσης αναφέρεται σύντομα και στο Neuromancer του William Gibson, καθώς και στο τραγούδι «Sanpaku» του Michael Frank το 1979. Το θεατρικό κομμάτι «Temporarily Humboldt County» του Firesign Theatre αναφέρει ένα χαρακτήρα ονομαζόμενο «Sam Paku».
Σκεπτικισμός σχετικά με το sanpaku. Δεν υπάρχει προς το παρόν επιστημονική απόδειξη για την ύπαρξη του φαινομένου των ματιών sanpaku. Δεν υπάρχει επίσης απόδειξη ότι όσα αναφέρονται σχετίζονται με την ορατότητα του σκληροειδούς. Ούτε αναφέρεται στα επίσημα ιατρικά συγγράμματα.
Ο εκλαικευτής του φαινομένου των ματιών sanpaku, ο George Ohsawa, δεν είχε ιατρική μόρφωση, επίσης δεν δίνει εξηγήσεις για τις υποτιθέμενες συνδέσεις με τις αρρώστιες που αναφέρει. Ο Ohsawa αναφέρει μερικούς διάσημους ανθρώπους με μάτια sanpaku, όπως οι Marilyn Monroe, James Dean, Martin Luther King Jr., Abraham Lincoln, καιμ ο John F. Kennedy και υπονοεί ότι ο χαμός τους συνδέεται με το ότι φαινόταν το σκληροειδές κάτω από τα μάτια τους.
Επίσης δεν υπάρχει αναφορά σε ανθρώπους διάσημους και μη, με αυτό το χαρακτηριστικό που δεν έχουν τα συμπτώματα που αναφέρει.
Για να τεσταριστεί αυτό το φαινόμενο απαιτείται μια επιστημονική προσέγγιση.
ΧΜ ! Τροφή για σκέψη κι έρευνα !
