File Photo: Spokesman Stéphane Dujarric (left) calls on a journalist during a press briefing by Secretary-General António Guterres on his priorities for 2019. United Nations, New York. UN Photo, Manuel Elias
Του ΠΑΝΙΚΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ
«Η εξεύρεση λύσης εναπόκειται πρωτίστως στους ίδιους τους Κυπρίους» τονίζει επανειλημμένα στις εκθέσεις του ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών. Το ίδιο επαναλαμβάνει συνεχώς στα ψηφίσματά του το Συμβούλιο Ασφαλείας.
Πώς μπορεί όμως να λυθεί σωστά το Κυπριακό και να υπάρξει συμφωνία που θα εγκριθεί από την πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων όταν αφήνεται ουσιαστικά απ’ έξω ο βασικός υπεύθυνος του προβλήματος;
Και η ειρωνεία είναι ότι η συγκεκριμένη άποψη του Γ.Γ. και του Σ.Α. περί «πρωταρχικής ευθύνης» των Κυπρίων, προωθείται και στηρίζεται από τη Λευκωσία, θεωρώντας ότι κατ’ αυτόν τον τρόπο περιορίζονται οι «έξωθεν παρεμβάσεις» στη διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού. Την ίδια στιγμή όμως, με αυτή την θεωρία υποβαθμίζεται το γεγονός ότι το Κυπριακό είναι πρόβλημα ξένης εισβολής και κατοχής. Και χωρίς την κατάργηση της κατοχής και της αποχώρησης των ξένων στρατευμάτων, κάθε προσπάθεια για λύση οδηγείται σε αποτυχία.
«Να βρεθεί λύση από τους ίδιους τους Κυπρίους» υποστηρίζουν και πολλοί στην ελληνοκυπριακή πλευρά. Μα πόσο εφικτό είναι κάτι τέτοιο, αφού η Τουρκία κατέχει το 37% του κυπριακού εδάφους και χρησιμοποιεί τις κατεχόμενες περιοχές ως τουρκική επαρχία, κουβαλώντας έποικους, χτίζοντας παντού τζαμιά και προωθώντας μεθοδικά την ισλαμοποίηση;
Η θέση για «ευθύνη των Κυπρίων» βολεύει και τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, γιατί έτσι δεν αναγκάζονται να παρέμβουν προς την Τουρκία, ούτε καν για να σεβαστεί την Κυπριακή Δημοκρατία.
Βέβαια, οι Κύπριοι από μόνοι τους δεν μπορούν να λύσουν το Κυπριακό εάν η λύση δεν εντάσσεται στο πλαίσιο των στρατηγικών επιδιώξεων της Τουρκίας. Δηλαδή, μπορούν να το λύσουν σε μια μέρα εάν και η ελληνοκυπριακή πλευρά αποδεχθεί τη συνέχιση του ρόλου και της παρουσίας της Τουρκίας στην Κύπρο.
Παρότι λοιπόν που δεν εναπόκειται πρωτίστως στους Κυπρίους, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχουν τη δυνατότητα για ανατροπή. Αλλά, για να υπάρξει μια τέτοια εξέλιξη, εξαρτάται σχεδόν απόλυτα από την τουρκοκυπριακή κοινότητα.
Ο κατοχικός ηγέτης απαιτεί πλήρη πολιτική ισότητα όπως την αντιλαμβάνονται παράλογα οι Τούρκοι και συνάμα υιοθετεί πλήρως τις πάγιες θέσεις της Άγκυρας για μόνιμη παρουσία τουρκικών στρατευμάτων και για διατήρηση των εγγυήσεων. Με άλλα λόγια, ο Μουσταφά Ακιντζί θέλει και την πίτα ολόκληρη και τον σκύλο χορτάτο.
Εάν στην τουρκοκυπριακή κοινότητα βρισκόταν κάποια ηγεσία, ένα μαζικό κίνημα ή επερχόταν ένας ξεσηκωμός ενάντια στην κατοχή, με παράλληλες μαζικές κινητοποιήσεις στην ελληνοκυπριακή πλευρά, καθώς και με συντονισμένη δράση εκπροσώπων των δυο κοινοτήτων σε διεθνές πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο, τότε, ναι, η εξεύρεση λύσης θα ήταν υπόθεση των Κυπρίων, γιατί από κοινού θα στρέφονταν ενάντια στον κατακτητή.
Η άποψη που διατυπώνεται στις εκθέσεις του Γενικού Γραμματέα και στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας ότι «εναπόκειται πρωτίστως και κυρίως στους ίδιους τους Κυπρίους» είναι μάλλον εκ του πονηρού, γιατί έτσι δίνεται συγχωροχάρτι στην Τουρκία για τα εγκλήματα της στην Κύπρο και την απενοχοποιούν σε σχέση με τις τεράστιες ευθύνες της για τα όσα συνέβησαν και εξακολουθούν να συμβαίνουν στο μοιρασμένο νησί.
Με βάση αυτή τη θέση, φαίνεται να προχωρεί η αποστολή της Τζέιν Χολ Λουτ. Επομένως, όταν φτάσει η ώρα που ο Γενικός Γραμματέας θα λάβει τις αποφάσεις του και θα ενημερώσει σχετικά το Συμβούλιο Ασφαλείας, η κατοχική δύναμη θα εμφανιστεί και πάλι από τα Ηνωμένα Έθνη ως «τουρίστρια» στην Κύπρο.
Επομένως, όπως συνηθίζεται όλα αυτά τα χρόνια, ιδέες, προτάσεις και σχέδια από πλευράς των μεσολαβητών που δεν κατονομάζουν ποιο είναι το θύμα και ποιος είναι ο θύτης, δεν μπορούν να προσδώσουν καμία ελπίδα για εξεύρεση σωστής, λειτουργικής και δημοκρατικής λύσης προς όφελος όλων των Κυπρίων.
