Γιάννης Νικήτας
Απάντηση έλαβε το ΓΕΣ (Γενικό Επιτελείο Στρατού) σχετικά με το αίτημα για την προμήθεια μεταχειρισμένων μεταφορικών ελικοπτέρων UH-60 Black Hawk από τις ΗΠΑ. Σύμφωνα λοιπόν με τα όσα απάντησαν οι Αμερικανοί, τα ελικόπτερα θα είναι διαθέσιμα στην Ελλάδα, εάν και εφόσον τελικά πάρουμε τα ελικόπτερα, από το 2022 και μετά.
Η απόφαση αυτή συνάδει με τον προγραμματισμό του Αμερικανικού Στρατού, ο οποίος έχει αποφασίσει να αποσύρει από την ενεργό υπηρεσία όλα τα μεταφορικά ελικόπτερα UH-60A Black Hawk την περίοδο 2022-2024. Αρχικά θα αποσυρθούν τα UH-60A από την Εθνοφρουρά, και στη συνέχεια ο ίδιος τύπος ελικοπτέρων από τον Αμερικανικό Στρατό.
Μιλάμε δηλαδή για ελικόπτερα της έκδοσης «Α», που εντάχθηκαν σε υπηρεσία το 1979, είναι δηλαδή 40 ετών, αλλά με δυνατότητα αναβάθμισης ώστε να παραμείνουν σε υπηρεσία για αρκετά ακόμα χρόνια. Σήμερα ο Αμερικανικός Στρατός διατηρεί σε υπηρεσία περίπου 2.100 UH-60 διαφόρων εκδόσεων και διαμορφώσεων. Τα UH-60A που θα αποσυρθούν θα αντικατασταθούν με 760 νεότερα UH-60V.
Το θέμα της προμήθειας των UH-60A δεν είναι τόσο απλό, ούτε η προμήθεια τους δεδομένη. Εδώ και αρκετό καιρό η ΑΣ (Αεροπορία Στρατού) έχει μελετήσει και αξιολογήσει την περίπτωση των UH-60A, την οποία έκρινε μη συμφέρουσα λόγω υψηλού κόστους, όχι απόκτησης, αλλά λόγω κόστους αποκατάστασης και επαναφορά τους σε πτητική κατάσταση. Έτσι, αντί των UH-60A επιλέχθηκε τελικά η προμήθεια των δέκα (10) επιπλέον CH-47 Chinook, ως οικονομικότερη και αποδοτικότερη επιλογή, από πλευράς κόστους-οφέλους.
Ωστόσο, το πρόβλημα της ΑΣ με τα μεταφορικά ελικόπτερα, ιδιαίτερα των παλαιών Huey/AB-205, που πρέπει να αντικατασταθούν, είναι επιτακτικό, συνεπώς, εκ των πραγμάτων, η Ελλάδα δεν έχει απολέσει το ενδιαφέρον της για τα UH-60A.
Τα 20 NH-90 και τα 25 CH-47 Chinook είναι oριακά και δεν μπορούν να καλύψουν το σύνολο των μεταφορικών αναγκών του Στρατού. Εκτός αυτού εξακολουθεί να υπάρχει η ανάγκη για ένα ευέλικτο ελικόπτερο εφόδου.
Σήμερα, η ΑΣ διατηρεί σε υπηρεσία 69 μεταφορικά ελικόπτερα UH-1H Iroquois και ΑΒ205Α/ Α1.
Τα UH-1H Iroquois παραχωρήθηκαν το 1992 από τις ΗΠΑ (30 ελικόπτερα), με τη μορφή δωρεάν στρατιωτικής βοήθειας και παρελήφθησαν την περίοδο 1992-1993, αφού πρώτα υπέστησαν εργασίες γενικής εργοστασιακής επιθεώρησης και επισκευής στις ΗΠΑ. Τα AB-205/-205A αποκτήθηκαν στις δεκαετίες του 1960 και του 1970.
Άποψη μας είναι ότι από τη στιγμή που, λόγω οικονομικής δυσκολίας, δεν μπορούμε να πάμε στην προμήθεια περισσότερων NH-90, η λύση των UH-60A είναι μια εξαιρετική λύση αντικατάστασης των Huey/AB-205, τα οποία είναι παλιά και έπρεπε να είχαν αποσυρθεί από καιρό. Αν και ο αριθμός που ενδιαφέρει την Ελλάδα δεν είναι γνωστός, άποψη μας είναι ότι θα πρέπει να αφορά σε τουλάχιστον 40 ελικόπτερα, με παράλληλο προγραμματισμό αναβάθμισης τους, ώστε να παραμείνουν σε υπηρεσία για 15-20 χρόνια.
Παλαιότερα η Διεύθυνση Αεροπορίας Στρατού όταν το θέμα των UH-60 Black Hawk είχε ξανά συζητηθεί είχε καταλήξει πως τα όποια αμερικανικά ελικόπτερα UH-60 Black Hawk θα απαιτούσαν ένα πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της τάξης των € 6 εκατομμυρίων, των € 8 και των € 10 εκατομμυρίων ανά ελικόπτερο αναλόγως πάντα των βελτιώσεων και των τροποποιήσεων που θα πραγματοποιούνταν.
Συγκεκριμένα είχαμε γράψει: Τα στελέχη της Α.Σ μέσα από ενδελεχείς μελέτες αξιολόγησαν την επιλογή των UH-60A Blackhawk πλην όμως κρίθηκε μη συμφέρουσα λόγω υψηλού κόστους. Εν πρώτοις τα ελικόπτερα ήταν φτηνά στο κόστος απόκτησης με αξία έκαστου ελικοπτέρου μερικές εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ πλην όμως για να έρθει σε πτητική κατάσταση και να κριθεί επιχειρησιακό και αξιόπλοο απαιτούσε σημαντικές εργασίες αναβάθμισης ανεβάζοντας κατά πάρα πολύ το κόστος. Η επιλογή των Chinook κρίθηκε κατά πολύ οικονομικότερη και αποδοτικότερη από πλευράς κόστους/ οφέλους. Παρόλα αυτά, τα ελικόπτερα UH-60A Blackhawk παραμένουν σε ανοικτό ενδιαφέρον για την Αεροπορία Στρατού, η οποία παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς το θέμα.
Διαβάστε αναλυτικά στο παρακάτω άρθρο:
Αποκλειστικό: Η Αεροπορία Στρατού σε τροχιά ραγδαίων εξελίξεων
Συνεπώς, με € 8 εκατομμύρια κόστος ανά ελικόπτερο (ένα μεσαίο πακέτο εκσυγχρονισμού) θα απαιτούνταν δαπάνη για € 320 εκατομμυρίων για 40 ελικόπτερα UH-60Α Black Hawk. Φυσικά εδώ πρέπει να προστεθούν και τα κόστη μεταφοράς των ελικοπτέρων.
Οι Αμερικανοί παραχωρούν τα ελικόπτερα σε κατάσταση «as is where is» και είναι σίγουρο πως θα απαιτηθούν αρκετές εργασίες συντήρησης αφού η παλαιότητα των ελικοπτέρων θα είναι τουλάχιστον 30 ετών.
Το θετικό είναι ότι τα UH-60A μπορούν να αναβαθμιστούν μερικώς, δηλαδή ανάλογα με τις απαιτήσεις του πελάτη και τα οικονομικά του ή ολικώς στη νεότερη έκδοση UH-60M. Σημαντικότερο ίσως είναι το ότι τα ελικόπτερα μπορούν πλέον να αναβαθμιστούν και με πλατφόρμα ανάρτησης οπλισμού, αποκτώντας και επιθετικά χαρακτηριστικά. Υπενθυμίζουμε ότι στη διεθνή έκθεση «Singapore Airshow 2018», η Sikorsky ανακοίνωσε ότι ολοκλήρωσε τις διαδικασίες πιστοποίησης της πλατφόρμας ανάρτησης οπλισμού στο UH-60.
Η ανάπτυξη του προγράμματος ξεκίνησε το 2011 και ολοκληρώθηκε το 2017, ενώ οι δοκιμές, οι οποίες διήρκεσαν δύο χρόνια, πραγματοποιήθηκαν την περίοδο 2015-2017. Η πλατφόρμα είναι πλήρως λειτουργική με την ηλεκτρονική υποδομή των ελικοπτέρων και μπορεί να ελεγχθεί από την κάσκα των πιλότων (cueing) με τη βοήθεια ενός ηλεκτροπτικού αισθητήρα ο οποίος είναι τοποθετημένος στο ρύγχος του ελικοπτέρου. Ο ίδιος αισθητήρας λειτουργεί και ως σύστημα κατάδειξης στόχων για τα βλήματα καθοδήγησης λέιζερ AGM-114 Hellfire.
Στην περίπτωση που το ελικόπτερο χρησιμοποιηθεί ως επιθετικό, τότε η καμπίνα μεταφοράς μπορεί να φιλοξενήσει προσθαφαιρούμενη υποδομή αποθήκευσης επιπλέον πυρομαχικών και καυσίμων, με τα οποία το πλήρωμα μπορεί να ανεφοδιάσει το ελικόπτερο, όχι εν πτήση, αλλά στο έδαφος, χωρίς να χρειάζεται να επιστρέψει στη βάση του. Έτσι αυξάνει η επιχειρησιακή εμβέλεια του ελικοπτέρου. Εάν τώρα το ελικόπτερο χρησιμοποιηθεί για μεταφορά φορτίου ή στρατιωτών η υποδομή αφαιρείται και τοποθετούνται καθίσματα.
Το στοίχημα για την ελληνική πλευρά είναι να κινηθεί ταχύτατα ώστε να πρώτη να εξασφαλίσει τα ελικόπτερα που είναι σε καλύτερη τεχνική κατάσταση. Σε πρώτη φάση απαιτείται να μεταβεί μεικτό κλιμάκιο του Τεχνικού και της Α.Σ ώστε να επιθεωρήσει και να αξιολογήσει τα διαθέσιμα ελικόπτερα.
