Σήμερα οι Γερμανοί ψηφίζουν πλέον με βάση τον ατομικό τρόπο ζωής όχι λόγω παράδοσης
Οι Γερμανοί ψηφοφόροι χάρισαν μια σημαντική νίκη την Κυριακή στους σκληρούς συντηρητικούς στις πολιτειακές εκλογές στη Βαυαρία —καθώς και στο μικρότερο κεντρικό κρατίδιο της Έσσης— ενώ τιμώρησαν τα τρία κόμματα που διοικούν τη χώρα.
Από τον Christopher F. Schuetze/New York Times
Συγκεκριμένα, ενώ και τα τρία κυβερνώντα κόμματα έχασαν ψήφους, το ακροδεξιό Εναλλακτική για τη Γερμανία και ένα άλλο λαϊκιστικό κόμμα ήταν οι ξεκάθαροι νικητές της βραδιάς, σημειώνοντας αποτελέσματα-ρεκόρ και στα δύο κρατίδια σε σύγκριση με άλλες δυτικές Πολιτείες της Γερμανίας.
Τα αποτελέσματα θεωρούνται ένα σημαντικό ενδιάμεσο δείγμα για την εθνική κυβέρνηση συνασπισμού του σοσιαλδημοκρατικού καγκελαρίου, Olaf Scholz, η οποία δέχθηκε σκληρό πλήγμα. Θεωρούνται επίσης ως ένα ηχηρό πρπειοδοποιητικό σημάδι των μεγαλύτερων πολιτικών τάσεων που χτίζονται στη χώρα, κυρίως η διάσπαση του πολιτικού τοπίου καθώς εισβάλλουν σε αυτό όλο και πιο έντονα λαϊκιστικά και ακροδεξιά κόμματα.
Στην ουσία αυτό που διαβρώνεται στη Γερμανία είναι το κυρίαρχο εδώ και χρόνια πολιτικό σκηνικό.
Στη Βαυαρία, η συντηρητική Χριστιανοκοινωνική Ένωση, η οποία κυβερνά τη νότια περιοχή της Γερμανίας για σχεδόν επτά δεκαετίες, έλαβε το χαμηλότερο επίπεδο υποστήριξής της για περισσότερο από μισό αιώνα, συγκεντρώνοντας μόλις το 37% των ψήφων.
Αυτό θα επιτρέψει στον νυν κυβερνήτη, Markus Söder, να υπηρετήσει άλλη μια θητεία, αλλά μόνο σε συνασπισμό με τους λαϊκιστές Ελεύθερους Ψηφοφόρους, οι οποίοι συγκέντρωσαν πολύ περισσότερο από το 15% των ψήφων, παρά το σκάνδαλο αντισημιτισμού της τελευταίας στιγμής στο οποίο εμπλέκεται ο αρχηγός του κόμματος Hubert Aiwanger.
Στην Έσση, η οποία έχει λιγότερους από τους μισούς ψηφοφόρους της Βαυαρίας, ο νυν κυβερνήτης της συντηρητικής Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης ή C.D.U., κέρδισε μια αποφασιστική νίκη μετά από μια αναποτελεσματική εκστρατεία του ομοσπονδιακού υπουργού Εσωτερικών, ο οποίος έθεσε υποψηφιότητα για τους Σοσιαλδημοκράτες και ήρθε τρίτος, πίσω από το ακροδεξιό AfD.
Ωστόσο, η ψηφοφορία στη Βαυαρία ήταν αυτή που παρακολουθήθηκε περισσότερο και το αποτέλεσμα θεωρήθηκε ως περαιτέρω απόδειξη της διάβρωσης των παραδοσιακών κυρίαρχων πολιτικών κομμάτων της Γερμανίας, αριστερά και δεξιά. Είναι ένα φαινόμενο που έχει παρατηρηθεί σε όλη την Ευρώπη —στην Ισπανία, την Ιταλία και τη Γαλλία, καθώς και στις Σκανδιναβικές χώρες.
Markus Söder
Λιγότερο από μια γενιά πριν, η Χριστιανοκοινωνική Ένωση μπορούσε να εξαρτηθεί από την υποστήριξη μεγάλων μαζών Γερμανών ψηφοφόρων, κερδίζοντας το όνομα Volkspartei ή λαϊκό κόμμα. ΟΧΙ πια.
«Η κρίση των κυρίαρχων κομμάτων έφτασε και στη Βαυαρία και πλήττει το CSU με αυξανόμενη πίεση», δήλωσε ο Thomas Schlemmer, ιστορικός της βαυαρικής πολιτικής. «Σήμερα, ψηφίζουν με βάση τον ατομικό τρόπο ζωής, όχι λόγω παράδοσης».
Ακόμη και πριν από την ψηφοφορία της Κυριακής, ο Söder και η Χριστιανοκοινωνική Ένωση έπρεπε να κυβερνήσουν σε συνασπισμό με τους λαϊκιστές του κόμματος Free Voters (Ελεύθερους Ψηφοφόρους). Τώρα, θα εξαρτώνται ακόμη περισσότερο από τους Ελεύθερους Ψηφοφόρους, υπογραμμίζοντας την αυξανόμενη ευαλωτότητα της Χριστιανοκοινωνικής Ένωσης.
Το ίδιο περίπου έχει συμβεί σε εθνικό επίπεδο με το αδελφό του κόμμα, το πολύ μεγαλύτερο C.D.U., το κόμμα της πρώην καγκελαρίου Angela Merkel, καθώς η κεντροδεξιά υποστήριξη έχει φαγωθεί από λαϊκιστικά και εξτρεμιστικά κόμματα, όπως το AfD. Ουσιαστικά ο μόνος λόγος που το AfD, το οποίο ήρθε τρίτο με ποσοστό κάτω του 15%, δεν τα πήγε καλύτερα στη Βαυαρία, ήταν η παρουσία των Ελεύθερων Ψηφοφόρων, ενός εγχώριου Βαυαρικού κόμματος με λαϊκιστικές τάσεις, που διέσπασε τη δεξιά ψήφο.
Οι Ελεύθεροι Ψηφοφόροι, ένα κόμμα που ιδρύθηκε από ανεξάρτητους δημοτικούς και περιφερειακούς πολιτικούς το 2009, διαδραματίζει ολοένα μεγαλύτερο ρόλο στην πολιτική της Βαυαρίας, όπου αναμένεται και πάλι να είναι ο μικρότερος εταίρος στον κυβερνητικό συνασπισμό. Ωστόσο, ο ρόλος ου υπογραμμίζει την άνοδο των λαϊκιστικών δυνάμεων σε εθνικό επίπεδο.
Ο Aiwanger, ένας φλογερός ομιλητής σε χώρους όπως μπυραρίες, έγινε το πρόσωπο του κόμματος, φέρνοντάς το περαιτέρω προς τον λαϊκισμό και επικρίνοντας τη μεταναστευτική και περιβαλλοντική νομοθεσία.
Hubert Aiwanger
Σε μια εκδήλωση αυτό το καλοκαίρι, ο Aiwanger κάλεσε τη «σιωπηλή πλειοψηφία» να «πάρει πίσω τη δημοκρατία» από την κυβέρνηση στο Βερολίνο, σε γλώσσα που για πολλούς Γερμανούς παραπέμπει στο ναζιστικό παρελθόν της χώρας. Αν και επικρίθηκε από άλλους πολιτικούς και τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης, η ομιλία δεν έκανε τίποτα για να καταπνίξει τη δημοτικότητά του μεταξύ των ψηφοφόρων.
«Η επιτυχία των Ελεύθερων Ψηφοφόρων οφείλεται στις λαϊκιστικές παρορμήσεις του Hubert Aiwanger και όχι στις εποικοδομητικές πολιτικές που ακολουθούν στους δήμους εδώ και πολλές δεκαετίες», δήλωσε ο Roman Deininger, δημοσιογράφος της Süddeutsche Zeitung, μιας καθημερινής εφημερίδας με έδρα το Μόναχο, ο οποίος παρακολουθεί τη βαυαρική πολιτική για δεκαετίες.
Ο Aiwanger και το κόμμα του κατάφεραν να επιτύχουν παρά την εκστρατεία που στιγματίστηκε από ένα μεγάλο σκάνδαλο τον Αύγουστο, όταν ο Aiwanger αποκαλύφθηκε ότι είχε στην κατοχή του ένα αυτοσχέδιο αντισημιτικό φυλλάδιο ενώ ήταν στο γυμνάσιο τη δεκαετία του 1980.
Ο ίδιος μετέτρεψε γρήγορα το σκάνδαλο σε πλεονέκτημα, υποστηρίζοντας ότι η εφημερίδα που δημοσίευσε το σκάνδαλο περίμενε μέχρι την κορύφωση της προεκλογικής εκστρατείας για να τον δυσφημήσει. Οι ψηφοφόροι προφανώς πίστεψαν το αφήγημα του: Ο Aiwanger και το κόμμα του είδαν μια μεγάλη αύξηση στους αριθμούς των δημοσκοπήσεων.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, τα συντηρητικά και τα λαϊκιστικά κόμματα στη Γερμανία ανάγκασαν το αριστερό περιβαλλοντικό κόμμα των Πρασίνων να υποστηρίξει τον κυβερνητικό συνασπισμό του Scholz. Αν και οι Πράσινοι είναι μόνο ένα από τα τρία κόμματα του συνασπισμού, μαζί με τους κεντροαριστερούς Σοσιαλδημοκράτες και τους φιλοεπιχειρηματικούς Ελεύθερους Δημοκράτες, ξεχώρισαν για την ιδιαίτερο μένος που αντιμετώπισαν.
«Οι Πράσινοι είναι ο νέος εχθρός», είπε ο Andrea Römmele, πολιτικός αναλυτής στο Hertie School, ένα πανεπιστήμιο στο Βερολίνο. «Δημιουργήθηκε ένα σκηνικό στο οποίο οι Πράσινοι είναι κατά κάποιο τρόπο το κόμμα των απαγορεύσεων και ο αντίπαλος σε έναν πολιτισμικό πόλεμο». Και οι φραστικές επιθέσεις έδειχναν να είχαν τελικά αποτέλεσμα. Κατά τη διάρκεια μιας προεκλογικής εμφάνισης στο Neu-Ulm, στα δυτικά του Κρατιδίου, η Katharina Schulze και ο Ludwig Hartmann, οι συμπρόεδροι των Πρασίνων της Βαυαρίας, βρέθηκαν στη σκηνή όταν ένας άνδρας από το πλήθος τους πέταξε μια πέτρα.
«Ήταν πραγματικά ένα σοκ», είπε σε συνέντευξή της η Schulze, η οποία έκανε την προεκλογική της εκστρατεία υπό την προστασία και την ασφάλεια της αστυνομίας. Ωστόσο, δεν υπήρξαν άλλες αντιπαραθέσεις κατά την πλειονότητα των σταθμών της εκστρατείας της. «Φυσικά στους πολιτικούς ανταγωνιστές μας αρέσει να ρίχνουν λάδι στη φωτιά» είπε η ίδια. Παρόλα αυτά, οι Πράσινοι στη Βαυαρία έφτασαν σε ποσοστό πάνω από 14%.
Ο Söder, ο κυβερνήτης, υποσχέθηκε ότι δεν θα σχημάτιζε συνασπισμό με τους Πράσινους -παρόλο που οι εκλογές της Κυριακής του έδωσαν τα ποσοστά για να το κάνει- και αντ’ αυτού είπε ότι θα συνεχίσει να συνασπίζεται με τους λαϊκιστές Free Voters. «Με την κοσμοθεωρία τους, οι Πράσινοι δεν ταιριάζουν στη Βαυαρία, και γι’ αυτό δεν θα υπάρχουν Πράσινοι στην κυβέρνηση του Κρατιδίου της Βαυαρίας», είπε ο Söder κατά τη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας τον Σεπτέμβριο. «Με τιποτα!».
Αν και τα αποτελέσματα στη Βαυαρία δεν έχουν άμεσες συνέπειες για την κυβέρνηση του Βερολίνου, και τα τρία κόμματα του εθνικού συνασπισμού έχασαν σημαντικό μερίδιο ψηφοφόρων στις εκλογές.
Το φιλελεύθερο Ελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα, το οποίο κατέχει τη σημαντική θέση του υπουργού Οικονομικών, προβλέπεται ότι θα αποτύχει να εισέλθει ξανά σε κυβέρνηση συνασπισμού.
Στις ομιλίες τους, τόσο ο Söder όσο και ο Aiwanger ανέδειξαν σε κυρίαρχο θέμα τη λαϊκή δυσαρέσκεια έναντι της κυβέρνησης του Βερολίνου. «Ο συνασπισμός είναι η χειρότερη κυβέρνηση που είχε ποτέ η Γερμανία», είπε ο Söder κατά τη διάρκεια ομιλίας του τον περασμένο μήνα.
Ενώ τέτοιες δηλώσεις είναι χαρακτηριστικές στις προεκλογικές εκστρατείες, μια πρόσφατη δημοσκόπηση έδειξε ότι το 79% των Γερμανών είναι δυσαρεστημένοι με τον κυβερνητικό συνασπισμό. Μόνο το 19% είναι ικανοποιημένο με τα πεπραγμένα του. Αυτά είναι τα χαμηλότερα ποσοστά αποδοχής της κυβέρνησης από τότε που σχηματίστηκε, τον Δεκέμβριο του 2021.
