Στις 9 Ιανουαρίου 2025 το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωση (ΔΕΕ) εξέδωσε μια δικαστική απόφαση (C-394/23) με την οποία επί της ουσίας κρίνει μη αναγκαία και ως εκ τούτου μη νόμιμη κατά το δίκαιο των προσωπικών δεδομένων τη συλλογή στοιχείων που αφορούν στο φύλο των πελατών στις σιδηροδρομικές μεταφορές!
Η SNCF Connect πωλεί στη Γαλλία τίτλους για σιδηροδρομικές μεταφορές, όπως εισιτήρια τρένου, πακέτα πολλαπλών ή απεριόριστων διαδρομών και εκπτωτικές κάρτες, μέσω της ιστοσελίδας και των διαδικτυακών εφαρμογών της. Οι πελάτες της εν λόγω επιχείρησης είναι υποχρεωμένοι, όταν αγοράζουν τους ανωτέρω τίτλους μεταφοράς μέσω της ιστοσελίδας ή των διαδικτυακών εφαρμογών της, να υποδεικνύουν τον τρόπο προσφώνησής τους, επιλέγοντας την ένδειξη «κύριος» ή «κυρία».
Κατά αυτής της πρακτικής προσέφυγε η ΛΟΑΤΚΙ+ γαλλική ακτιβιστική οργάνωση Mousse αρχικά στην γαλλική Αρχή Προστασίας Δεδομένων (CNIL). H Ανεξάρτητη Αρχή απέρριψε τους ισχυρισμούς της και έκρινε ότι έκρινε ότι τα όσα προσάπτονταν στην SNCF Connect δεν στοιχειοθετούσαν παραβάσεις των διατάξεων του GDPR και ότι η διαδικασία εξέτασης της καταγγελίας έπρεπε να περατωθεί χωρίς να δοθεί οποιαδήποτε συνέχεια. Η βασική συλλογιστική της Mousse θεμελιώθηκε στην άποψη ότι τα διεμφυλικά (trans), τα μη δυαδικά (non binary) και τα ίντερσεξ (intersex) άτομα έχουν υποστεί διακρίσεις κατά τη χρήση των υπηρεσιών έκδοσης εισιτηρίων!
Στις 21 Μαΐου 2021 η Mousse κατέθεσε ενώπιον του γαλλικού Συμβουλίου της Επικρατείας προσφυγή το οποίο με τη σειρά του απέστειλε προδικαστικό ερώτημα στο ΔΕΕ για να αποφανθεί επί του ζητήματος.
Το ΔΕΕ νομολόγησε ότι η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σχετικών με τον τρόπο προσφώνησης των πελατών επιχείρησης μεταφορών, η οποία έχει ως σκοπό την εξατομίκευση της εμπορικής επικοινωνίας βάσει της ταυτότητας φύλου των πελατών, δεν παρίσταται ούτε αντικειμενικώς αναγκαία ούτε ουσιώδης για την ορθή εκτέλεση σύμβασης και, επομένως, δεν μπορεί να θεωρηθεί απαραίτητη για την εκτέλεση της εν λόγω σύμβασης.
Επίσης, κατά το Δικαστήριο η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σχετικών με τον τρόπο προσφώνησης των πελατών επιχείρησης μεταφορών, η οποία έχει ως σκοπό την εξατομίκευση της εμπορικής επικοινωνίας βάσει της ταυτότητας φύλου των πελατών, δεν μπορεί να θεωρηθεί απαραίτητη για τους σκοπούς των έννομων συμφερόντων που επιδιώκει ο υπεύθυνος επεξεργασίας ή τρίτος, όταν:
α) το επιδιωκόμενο έννομο συμφέρον δεν έχει γνωστοποιηθεί στους πελάτες κατά τη συλλογή των δεδομένων αυτών ή
β) η επεξεργασία δεν περιορίζεται μόνο σε ό,τι είναι απολύτως αναγκαίο για την επίτευξη του έννομου συμφέροντος ή
γ) υπό το πρίσμα όλων των κρίσιμων περιστάσεων, οι θεμελιώδεις ελευθερίες και τα θεμελιώδη δικαιώματα των πελατών είναι πιθανόν να υπερισχύουν του έννομου αυτού συμφέροντος, ιδίως λόγω της ύπαρξης κινδύνου διάκρισης βάσει της ταυτότητας φύλου.
Κατά το ΔΕΕ, λοιπόν, βάσει της αρχής της ελαχιστοποίησης των δεδομένων δεν πρέπει να δηλώνεται κατά την αγορά του προϊόντος το φύλο του καταναλωτή!
Από την ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης τα ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματα πανηγυρίζουν στη Γαλλία και χαρακτηρίζουν ως ιστορική την απόφαση. H οργάνωση ΛΟΑΤΚΙ+ Mousse επιδιώκει μάλιστα να συνεχίσει τον νομικό της αγώνα ώστε να πετύχει την αφαίρεση των φύλων από τα διάφορα μητρώα προσωπικής κατάστασης (πιστοποιητικά γέννησης ή πιστοποιητικά γάμου) και τα έγγραφα ταυτοποίησης (ταυτότητες, διαβατήρια, άδειες οδήγησης, κ.λπ.) στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ.
