Νότης Μαριάς, Καθηγητής Θεσμών της ΕΕ στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, πρώην Ευρωβουλευτής και Βουλευτής Ηρακλείου, [email protected]
Η απόφαση της ιταλικής ελίτ να αυξήσει κατά 7,2% τις στρατιωτικές δαπάνες για φέτος (www.geopolitica.info 9/10/2025) φτάνοντας τα 31,3 δισ. ευρώ έναντι 29 δισ. ευρώ το 2024 οπωσδήποτε χαροποίησε τους κύκλους του ΝΑΤΟ, όχι όμως και τους Ιταλούς συνταξιούχους που βλέπουν τις συντάξεις τους να γίνονται βορά στην οικονομία πολέμου.
Μάλιστα αν συνυπολογίσει κανείς και τα διάφορα «συμπαρομαρτούντα» τότε οι συνολικές δαπάνες της Ιταλίας για εξοπλισμούς και επενδύσεις στον τομέα της άμυνας θα φτάσουν το 2025 το συνολικό ποσό των 45,3 δισ. ευρώ. Και αυτό γιατί σύμφωνα με έγγραφο του ιταλικού υπουργείου άμυνας μια σειρά δαπάνες του προϋπολογισμού άλλαξαν κατηγορία και βαπτίστηκαν αλά ιταλικά ως αμυντικές δαπάνες. Έτσι με τις γνωστές ιταλικές αλχημείες προστέθηκαν εν προκειμένω και τα κονδύλια των συντάξεων ακόμη και των Carabinieri. Και όλα αυτά προκειμένου η Ιταλία να εμφανίσει αμυντικές δαπάνες που να αντιστοιχούν στο 2% του ΑΕΠ για το 2025 (www.defensenews.com 9/10/2025) προκειμένου η χώρα να ευθυγραμμιστεί με τις επιταγές της ΕΕ για την ενίσχυση της πολεμικής οικονομίας.
Στο πλαίσιο αυτό το Συμβούλιο της ΕΕ στη Σύστασή του της 8ης Ιουλίου 2025 για την οικονομική και δημοσιονομική πολιτική της Ιταλίας αφού επισημαίνει ότι «ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και οι επιπτώσεις του αποτελούν πρόκληση για την ίδια την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης» στη συνέχεια παρατηρεί ότι «η Επιτροπή συνέστησε στα κράτη μέλη να ενεργοποιήσουν την εθνική ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης με συντονισμένο τρόπο για να στηρίξουν τις προσπάθειες της ΕΕ να επιτύχει ταχεία και σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών» (https://eur-lex.europa.eu 20/8/2025, σελ. 4).
Κατόπιν κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου για τα δημοσιονομικά χάλια της Ιταλίας τονίζει ότι «με βάση στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat …..το χρέος της γενικής κυβέρνησης αυξήθηκε από 134,6% του ΑΕΠ στα τέλη του
2023 σε 135,3 % στα τέλη του 2024» (σελ. 4). Επιπλέον «στην ετήσια έκθεση προόδου ο λόγος του χρέους της γενικής κυβέρνησης προς το ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί σε 136,6 % έως τα τέλη του 2025».
Στη συνέχεια το Συμβούλιο αφού παρατηρεί με νόημα ότι «η Ιταλία είναι ένα από τα κράτη μέλη με τον γηραιότερο πληθυσμό» ακολούθως βάζει στο στόχαστρο τις συντάξεις στην Ιταλία επισημαίνοντας ότι «οι συνταξιοδοτικές δαπάνες της Ιταλίας είναι από τις υψηλότερες στην ΕΕ, γεγονός που καθιστά δυσκολότερη τη συγκράτηση των δημόσιων δαπανών» που αναμένονται ακόμη να αυξηθούν «μεσοπρόθεσμα λόγω των δημογραφικών τάσεων και των επιπτώσεων των συστημάτων πρόωρης συνταξιοδότησης» (σελ. 5).
Όμως παρά το τεράστιο ιταλικό δημόσιο χρέος τελικά το Συμβούλιο της ΕΕ «ΣΥΝΙΣΤΑ στη Ιταλία να λάβει μέτρα το 2025 και το 2026 προκειμένου: Να ενισχυθούν οι συνολικές δαπάνες για την άμυνα και την ασφάλεια»!!! ενώ παράλληλα ζητά «να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα του χρέους σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 6ης Μαρτίου 2025» (σελ. 11).
Και για να γίνει αυτό το Συμβούλιο βάζει και στην Ιταλία το συνταξιοδοτικό σύστημα στο κρεβάτι του Προκρούστη απαιτώντας από τη Ρώμη «να μετριάσει τις επιπτώσεις της γήρανσης του πληθυσμού στη δυνητική ανάπτυξη και τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, μεταξύ άλλων περιορίζοντας περαιτέρω τη χρήση συστημάτων πρόωρης συνταξιοδότησης» (σελ. 11).
