Τι αναφέρει εμπιστευτικό έγγραφο του ΥΠΕΞ
– Το καλώδιο θα φτάσει από Τουρκία στον Άγιο Επίκτητο Λευκωσία: Κάτω από το μικροσκόπιο της Επιτροπής Εξωτερικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Βουλής θα τεθεί προς αυτεπάγγελτη εξέταση, με την επανέναρξη των εργασιών του Σώματος, τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, η δρομολογούμενη ηλεκτρική σύνδεση των κατεχομένων με την Τουρκία.
Θέμα, το οποίο ζήτησε να εγγραφεί προς αυτεπάγγελτη εξέταση στην Επιτροπή, ο πρόεδρος του Κινήματος Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών, Γιώργος Περδίκης, προκειμένου να συζητηθούν τρόποι αντιμετώπισης των τουρκικών σχεδιασμών, η υλοποίηση των οποίων, θα έχει πολύ σοβαρό οικονομικό και πολιτικό αντίκτυπο για την Κυπριακή Δημοκρατία. Στην αιτιολογική του έκθεση, ο Γιώργος Περδίκης επισυνάπτει υπηρεσιακό έγγραφο του Υπουργείου Εξωτερικών, με τη διαβάθμιση «εμπιστευτικό», το οποίο ετοιμάστηκε μετά από σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε επί του θέματος, τον περασμένο Απρίλιο, στο Υπουργείο Εξωτερικών με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων Υπουργείων.
Η σύσκεψη πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του Υπουργείου Εξωτερικών, με σκοπό την ανταλλαγή απόψεων και τον συντονισμό των περαιτέρω ενεργειών για αποτροπή των τουρκικών σχεδιασμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας από την Τουρκία στα κατεχόμενα.
Συνοπτικά, οι θέσεις που εκφράστηκαν στην εν λόγω σύσκεψη, όπως αυτές καταγράφονται στο έγγραφο, έχουν ως εξής:
● Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε ότι η μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας από την Τουρκία στα κατεχόμενα μέσω υποθαλάσσιων καλωδίων άρχισε να συζητείται από τη δεκαετία του 1980 και προβάλλεται από την τουρκική πλευρά ως η μόνη οριστική λύση στα χρόνια προβλήματα ηλεκτροδότησης των κατεχομένων.
Το θέμα επανήλθε στην επικαιρότητα το τελευταίο διάστημα και διασυνδέθηκε με την παράνομη υδατική σύνδεση Τουρκίας-ψευδοκράτους.
Η Τουρκία φαίνεται να προσανατολίζεται στην προώθηση παρόμοιου μοντέλου με αυτό που ακολούθησε και στο έργο για τη μεταφορά νερού, με την υπογραφή μιας «διακρατικής συμφωνίας» και ανάθεσης του έργου σε τουρκική εταιρεία με τη μέθοδο ΒΟΤ (Build-Operate-Transfer). Όπως εκτιμάται, το καλώδιο θα φτάσει από τη νότια Τουρκία (περιοχή Ανεμούρι) στον κατεχόμενο Άγιο Επίκτητο όπου λειτουργεί σήμερα παράνομος σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Πιθανότεροι συντελεστές για υλοποίηση του έργου είναι η TEIAS (τουρκική κρατική υπηρεσία μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας) και η AKSA Energy, τουρκική ιδιωτική εταιρεία, η οποία διαχειρίζεται τον παράνομο ηλεκτροπαραγωγό σταθμό στα Γαστριά. Γενικά, οι Τουρκοκύπριοι τάσσονται υπέρ του έργου προσβλέποντας σε μείωση της τιμής του ηλεκτρισμού.
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε, επίσης, ότι πέραν της οικονομικής διάστασης είναι φανερό ότι το έργο εξυπηρετεί πολιτικές σκοπιμότητες -αποτελεί ένα ακόμα βήμα ενσωμάτωσης των κατεχομένων στην Τουρκία και ενίσχυσης του τουρκικού ελέγχου- και ενέχει ευρύτερες γεωπολιτικές προεκτάσεις, οι οποίες σχετίζονται με τους τουρκικούς σχεδιασμούς για διεύρυνση της τουρκικής επιρροής στην περιοχή της Αν. Μεσογείου.
● Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Ενέργειας ανέφερε ότι η μεταφορά ηλεκτρισμού από την Τουρκία στα κατεχόμενα είναι τεχνικά εφικτή και έχει ως στόχο, μεταξύ άλλων, την πώληση στο εξωτερικό της πλεονάζουσας ηλεκτρικής ενέργειας που θα παράγεται στην Τουρκία, ειδικά μετά την ολοκλήρωση του πυρηνικού εργοστασίου κοντά στο Άκιουγιου, όπου η Τουρκία θα απορροφά μόλις το 50% της παραγόμενης ενέργειας. Συνεπώς, θα πρέπει να εξεύρει νέες αγορές για εξαγωγή ενέργειας.
● Ο εκπρόσωπος του Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς σημείωσε ότι, το κόστος ηλεκτρισμού στην Τουρκία είναι μόλις 5 σεντ την κιλοβατώρα σε σύγκριση με 12 σεντ την κιλοβατώρα στις ελεύθερες περιοχές και αναμένεται να μειωθεί ακόμα περισσότερο με τη λειτουργία των πυρηνικών εργοστασίων. Υπό τις περιστάσεις, η μεταφορά ηλεκτρισμού από την Τουρκία στα κατεχόμενα φαίνεται ως η πιο συμφέρουσα επιλογή για τους Τουρκοκύπριους, πρόσθεσε.
● Ο εκπρόσωπος της ΚΥΠ ανέφερε ότι, κατά την παρουσίαση των θέσεων του νέου «κυβερνητικού σχηματισμού» στα κατεχόμενα στις 22/4/2016, μία εκ των θέσεων που παρουσιάστηκε ήταν και η μεταφορά ηλεκτρισμού με υποθαλάσσιο καλώδιο. Αναφέρθηκε, επίσης, σε εκπόνηση μελέτης που έγινε από τον γερμανικό οίκο Fichtner για λογαριασμό της λεγόμενης Αρχής Ηλεκτρισμού των κατεχομένων, η οποία κατέδειξε ως μη συμφέρουσα την ηλεκτρική διασύνδεση Τουρκίας-ψευδοκράτους. Πρόκειται, ωστόσο, για μελέτη που αμφισβητήθηκε έντονα καθώς η διατήρηση του υφιστάμενου καθεστώτος βολεύει τη λεγόμενη Αρχή Ηλεκτρισμού του ψευδοκράτους.
Όπως επισημαίνεται στην κατακλείδα του εγγράφου, όλοι οι παρευρισκόμενοι συμφώνησαν ότι το έργο συνδέεται άμεσα με τους τουρκικούς σχεδιασμούς στην Αν. Μεσόγειο και έγιναν αναφορές σε πρόσφατες τουρκικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο του MED-TSO, της ένωσης που δημιουργήθηκε για να ενισχύσει τα δίκτυα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας της Μεσογείου και της Πλατφόρμας της Ένωσης για τη Μεσόγειο, οι οποίες αποσκοπούσαν στην προβολή μιας ενδεχόμενης ηλεκτρικής σύνδεσης Τουρκίας-κατεχομένων ως της πιο συμφέρουσας λύσης έναντι των άλλων εναλλακτικών επιλογών που προωθούνται σε περιφερειακό επίπεδο όπως είναι για παράδειγμα η διασύνδεση Κύπρου-Ισραήλ-Ελλάδας.
Γράφει: Μιχάλης Χατζηστυλιανού
Φιλελεύθερος
infognomonpolitics.blogspot.gr
