Του Κώστα Βενιζέλου
Το Ισραήλ και η Τουρκία έχουν καταλήξει σε μια συμφωνία αναθέρμανσης των σχέσεών τους με βασική εκατέρωθεν επιδίωξη την αξιοποίηση του φυσικού αερίου.
Οι ενημερωμένοι υποστηρίζουν πως οι δυο κυβερνήσεις είναι αποφασισμένες να προχωρήσουν με τη μεταφορά φυσικού αερίου με αγωγό μέσω Τουρκίας στην Ευρώπη. Είναι ξεκάθαρο ότι θα προχωρήσουν, με την Τουρκία να θεωρεί πως δεν υπάρχει κανένα εμπόδιο, καθώς η Κυπριακή Δημοκρατία, που βρίσκεται μεταξύ Λεβιάθαν και τουρκικών ακτών, είναι «εκλιπούσα» και, ως εκ τούτου, δεν έχει λόγο να απευθυνθεί προς τη Λευκωσία.
Για το Ισραήλ είναι διαφορετικά τα δεδομένα. Θέλει να κρατήσει και το… σχοινί των σχέσεων με την Κύπρο. Οι πληροφορίες θέλουν το Τελ Αβίβ να μην κάνει πίσω στο θέμα του αγωγού εκτός εάν υπάρξουν άλλοι εξωγενείς παράγοντες που θα οδηγήσουν στο ναυάγιο αυτής της επιλογής. Είναι προφανές πως λόγω Ε.Ε., αλλά και λόγω επιταγών της γεωγραφίας, θέλουν να συντηρήσουν, να συνεχίσουν τις σχέσεις με την Κύπρο. Πώς μπορούν να παντρέψουν και τις δυο παράλληλες σχέσεις, είναι ένα ζήτημα που θα φανεί στη συνέχεια, θεωρείται ωστόσο δύσκολο εγχείρημα.
Το ζητούμενο είναι τι θα κάνει η Λευκωσία. Μπορεί να αποτρέψει τη μεταφορά μέσω της κυπριακής ΑΟΖ αερίου στην Τουρκία με αγωγούς; Μπορούν Ισραήλ και Τουρκία να υποστηρίξουν πως δεν χρειάζεται να ζητήσουν άδεια από την Κύπρο για να περάσουν τον αγωγό; Ενδεχομένως η αίτηση προς την παράκτια χώρα, δηλαδή την Κύπρο, για τα θέματα όδευσης του αγωγού, περιβάλλοντος κ.λπ., να γίνει μόνο από το Ισραήλ και όχι από την Τουρκία, που δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία. Πέραν τούτου, η Τουρκία ενδέχεται να θέλει να παίξει με το ψευδοκράτος, την «ΑΟΖ» του, τη «συμφωνία οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας» που έχει συνομολογήσει με το κατοχικό καθεστώς. Το λένε ήδη στην Άγκυρα ότι θα συνεργασθούν με την «ΤΔΒΚ».
Πώς θα αντιδράσει η Λευκωσία; Μια διέξοδος, λένε, είναι η λύση του Κυπριακού. Υπάρχουν αυτή τη στιγμή τα δεδομένα που οδηγούν στην επίτευξη συμφωνίας; Σύμφωνα και με τις δημόσιες τοποθετήσεις των άμεσα εμπλεκόμενων υπάρχουν στις συνομιλίες μεγάλες διαφορές σε βασικές πτυχές. Συνεπώς δεν θα είναι λύση που θα γίνει αλλά κλείσιμο για να εξυπηρετηθούν άλλα συμφέροντα τρίτων.
Η Κυπριακή Δημοκρατία έχει πλεονεκτήματα και σημαντική γεωστρατηγική υπεραξία, την οποία μπορεί να αξιοποιήσει προς όφελός της. Μπορεί να καταστήσει σχεδιασμούς ανέφικτους μέσα από μια πολιτική ανάδειξης άλλων διαδρομών, περισσότερο ασφαλείς επιλογές και οικονομικά πιο συμφέρουσες λύσεις. Στο επίπεδο της αξιοποίησης του φυσικού αερίου, είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη μια σειρά ζητήματα όπως είναι η ασφάλεια αλλά και η μη εξάρτηση από παράγοντες που είναι αστάθμητοι, όπως είναι η Τουρκία.
mignatiou.com
