Το αμερικανικό σχέδιο για οικονομική παντοδυναμία
Το ζήτημα των κυρώσεων της Δύσης κατά της Ρωσίας και τα αντίμετρα από την πλευρά του Κρεμλίνου εξακολουθούν να απασχολούν την επικαιρότητα. Όπως αναφέρει σε άρθρο του στον ιστότοπο contropiano.org ο Ιταλός αναλυτής Φαμπρίτσιο Πότζι, «σήμερα, σχεδόν κανένας δεν θυμάται πως ξεκίνησε η μακρά τούτη διελκυστίνδα και ποια ήσαν τα προσχήματα(Μάρτιος και Δεκέμβριος του 2014, Απρίλιος του 2015, Ιούλιος και Δεκέμβριος του 2016) για να τιμωρηθεί η Μόσχα για την «αυθάδειά» της εις βάρος εκείνων των φιλοδυτικών Δημοκρατιών στη γειτονιά της—ιδίως για την αντίδρασή της στην νεωστί κατάληψη της εξουσίας στο Κίεβο. Επιπλέον, είναι φυσικό ότι αυτές οι δικαιολογίες εξοβελίζονται από τη μνήμη, εφόσον δεν ήταν στην πραγματικότητα, παρά μόνον προσχήματα».
Και συνεχίζει ο Πότζι:
«Η ουσία της διαμάχης γίνεται πλέον όλο και πιο σαφής. Και μαζί με αυτήν διαφαίνονται επίσης και οι διαφορές απόψεων ένθεν και ένθεντου Ατλαντικού σχετικά με αυτές τις κυρώσεις. Όπως τονίζει εξάλλου ο αναλυτής της ρωσικής εφημερίδας Zavtra Ανατόλι Βάσερμαν, αναφερόμενος στην επαμφοτερίζουσα ευρωπαϊκή πολιτική όσον αφορά τα επιμέρους συμφέροντά της ΕΕ, θα πρέπει να μιλούμε σήμερα για πολιτική «ανεμοδείκτη» αναφορικά με τη θέση πολλών ευρωπαίων ηγετών, οι οποίοι, καίτοι αντιδρούν μπροστά από την πρόσφατη ενίσχυση των κυρώσεων των ΗΠΑ, δεν περιφρονούν τις δικές τους κυρώσεις, αντίθετα τις ενισχύουν. Εάν σε κάποιους γερμανικούς κύκλους, αλλά και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ψιθυρίζουν μεταξύ τους πως οι αμερικανικές κυρώσεις αποτελούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου, άλλοι κύκλοι στη Γερμανία απευθύνουν εκκλήσεις για κυρώσεις της ΕΕ εναντίον υψηλόβαθμων στελεχών του ρωσικού υπουργείου Ενέργειας, αναφορικά με την υπόθεση της τουρμπίνας Siemens, η οποία θα εξαγόταν στην Κριμαία παρακάμπτοντας τις ευρωπαϊκές κυρώσεις. Επιπλέον, όταν οι Βρυξέλλες αναφέρονται στην παραβίαση του διεθνούς δικαίου, έχουν κατά νου κυρίως τον αγωγό «North Stream 2», κύριο στόχο των αμερικανικών κυρώσεων για την προστασία των ενεργειακών συμφερόντων των ΗΠΑ στην Ευρώπη, που όμως για τη χρηματοδότησή του ενδιαφέρονται και εμπλέκονται αρκετές γερμανικές τράπεζες, με αποτέλεσμα το Βερολίνο να αμφιταλαντεύεται στην έκφραση μίας επίσημης θέσης πάνω στο ευρύτερο ζήτημα των κυρώσεων.
Στην ουσία, η Ευρώπη χρειάζεται τόσο την αμερικανική αγορά, όσο και αυτήν της Ρωσίας και εάν η δεύτερη σήμερα μοιάζει να είναι αρκετά περιορισμένη σε σύγκριση με την πρώτη, στο μέλλον όμως θα πρέπει να αναμένουμε πως η κατάσταση μπορεί να αντιστραφεί, εξαιτίας της πολιτικής του Ντόναλντ Τραμπ για την υπεράσπιση των συμφερόντων της αμερικανικής βιομηχανίας. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν πολλά ευρωπαϊκά συμφέροντα μέσα στις ίδιες τις ΗΠΑ, όπως υποστηρίζει ο Βάσερμαν, ώστε οι ευρωπαϊκές εταιρείες να μην αρνούνται να πληρώσουν τα διάφορα «πρόστιμα» για την εμπορική συμπεριφορά τους προκειμένου να διατηρήσουν την παρουσία στην Αμερική. Αυτή είναι η περίπτωση της βρετανικής τράπεζας HSBC (στην οποία επιβλήθηκαν κυρώσεις 2 δισεκ. δολαρίων πριν δύο χρόνια για τη συνεργασία με το Ιράν) ή της γαλλικής BNP Paribas (8 δισεκ. δολάρια για παραβιάσεις των κυρώσεων κατά του Ιράν, του Σουδάν και της Κούβας), ή ακόμα το σκάνδαλο με τους γερμανικούς κινητήρες ντίζελ που υπερέβεναν το όριο των επιτρεπόμενων εκπομπών στην Αμερική. Και στην περίπτωση που το Βερολίνο είναι διατεθειμένο να πληρώσει δυόμισι φορές περισσότερο για το αμερικανικό φυσικό αέριο και να εγκαταλείψει το πρόγραμμα «North Stream 2», η Μόσχα θα βρεί πελάτες για το δικό της φυσικό αέριο στα ανατολικά της σύνορα, υποστηρίζει ο ίδιος αρθρογράφος.
Προβλήματα πρόωρης εκσπερμάτωσης ; H λύση … ΕΔΩ
Σε κάθε περίπτωση πάντως, η Ουάσιγκτον συνεχίζει να διακηρύξει με ειλικρίνεια ότι θέλει να εξομαλύνει τις σχέσεις με τη Ρωσία: το έκανε ο υπουργός Εξωτερικών Ρεξ Τίλερσον, υπογραμμίζοντας ότι αναμένει εποικοδομητικά βήματα από τη Μόσχα «για την εκπλήρωση των συμφωνιών του Μινσκ» και αποσαφηνίζοντας πως ούτε ο ίδιος, ούτε κι ο Τραμπ «είναι ικανοποιημένοι με τα βήματα του Κογκρέσου για την επιβολή κυρώσεων». Ο Τίλερσον που τις επόμενες ημέρες πρόκειται να συναντηθεί με τον Ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ στη Μανίλα και που ήδη έχει προειδοποιήσει πως οι ρωσο-αμερικανικές σχέσεις απειλούνται με περαιτέρω επιδείνωση, τόνισε επίσης πως είναι πεπεισμένος ότι η απόφαση του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν για τη μείωση κατά 755 εργαζομένων του διπλωματικού προσωπικού στην αμερικανική πρεσβεία των ΗΠΑ στη Ρωσία, υπαγορεύθηκε κατά έναν τρόπο από τη βούληση να δείξει στους ρώσους πολίτες ότι η Μόσχα μπορεί να ανταπαντήσει επαρκώς στις κυρώσεις των ΗΠΑ.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, έχει εξαπλωθεί κι ένας γενικός πανικός από το γεγονός ότι η ρωσική Κεντρική Τράπεζα συνεχίζει να αυξάνει τα αποθέματα χρυσού της χώρας και είναι σχεδόν έτοιμη να ξεπεράσει και τα αποθέματα της Κίνας: μόνον τον Ιούνιο έχει αγοράσει πάνω από 9 τόννους.
«Η Τράπεζα της Ρωσίας παραμένει ο παγκόσμιος ηγέτης στην αύξηση των αποθεμάτων χρυσού σε διεθνή κλίμακα: κατά τους πρώτους έξι μήνες του έτους, τα αποθεματικά της σε χρυσό αυξήθηκαν κατά επιπλέον 100 τόννους. Το 2015 και το 2016 αγόρασε 206,7 και 200,7 τόννους χρυσού, έτσι ώστε μέσα σε μόλις δυόμισι χρόνια τα αποθέματα χρυσού της χώρας ανήλθαν στους 1.700 τόννους. Για να φτάσει την Κίνα απομένουν μόλις 126,7 τόννοι. Δεν είναι τυχαίο ότι ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Ριάμπκοφ, σε συνέντευξή του στο ABC News, δήλωσε ότι οι αμερικανικές κυρώσεις δεν καταφέρνουν τίποτε παραπάνω, παρά να σπρώξουν τη Μόσχα να αναπτύξει συστήματα για την απαλοιφή του περιθωριοποίηση του δολαρίου. «Κάθε βήμα του Λευκού Οίκου για να κάνει τη ζωή μας πιο δύσκολη», δήλωσε ο Ριάμπκοφ, «ωθεί τη Ρωσία πλησιέστερα στο χρονικό σημείο που θα αρχίσει να κάνει την οικονομία της (και ολόκληρο το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα) ανεξάρτητη από το δολάριο. Σύμφωνα, δε, με διάφορες εκτιμήσεις, μέσα σε 5-7 χρόνια, η Ρωσία, η Ινδία και η Κίνα θα παραιτηθούν εξολοκλήρου του δολαρίου και του ευρώ στις διεθνείς πληρωμές τους, κάνοντας το σύστημα του Μπρέτον-Γουντς να καταρρεύσει.
