Λίγες ώρες πριν το Eurogroup, που έχει υψηλές πιθανότητες να είναι άγονο οπότε και να μην επέλθει συμφωνία για περαιτέρω χρηματοδότηση της χώρας και να οδηγηθεί σε στραγγαλισμό της ρευστότητάς της προκειμένου να ανατραπεί η νυν κυβέρνηση και να αντικατασταθεί από μία πειθήνια και συνεργάσινη “κυβέρνηση εθνικής ενότητας” αλλά και τις προειδοποιήσεις τόσο του υπουργού Οικονομικών Γ.Βαρουφάκη όσο και του ιδίου του πρωθυπουργού Α.Τσίπρα για έξοδο από το ευρώ, το ερώτημα είναι “Γιατί είναι ταμπού και θέσφατο το θέμα του κοινού νομίσματος από την στιγμή που αποδεικνύεται ότι η Ελλάδα έχασε στην δεκαετία του 2010 την ευκαιρία ουσιαστικής δημοσιονομικής προσαρμογής και πλέον το κοινό νόμισμα είναι “εθνικό βαρύδι” στα πόδια της.
“Αν προχωρούσαμε σε δημοψήφισμα αύριο με την ερώτηση, “θέλετε την αξιοπρέπειά σας ή τη συνέχιση μιας αναξιοπρεπούς πολιτικής”, τότε όλοι θα επέλεγαν την αξιοπρέπεια, ανεξαρτήτως των δυσκολιών που θα συνόδευαν αυτή την απόφαση” τονίζει σε συνέντευξή του στο “Spiegel” ο Α.Τσίπρας κι έχει δίκιο.
Το θεμελιώδες θέμα είναι εάν η ελληνική οικονομία είναι σε θέση να επανεκκινήσει και να ευημερήσει με ένα τόσο ισχυρό νόμισμα όσο το ευρώ. Η απάντηση είναι σαφώς αρνητική.
Η Ελλάδα δεν είναι σε θέση να διευθετήσει τα προβλήματά της σήμερα παρά αν αποκτήσει ένα νόμισμα που να μπορεί να υποτιμηθεί. Και αυτό πρέπει να αντιμετωπισθεί με ηρεμία, ψύχραιμα και χωρίς κραυγές.
Δεν μπορεί μια Τουρκία με λίρα να έχει εκτοξευθεί στο “διάστημα” και η Ελλάδα με το ευρώ να έχει χαθεί στα Τάρταρα. Κάτι δεν πάει καλά…
Εγκαταλείποντας την ευρωζώνη το μόνο που θα έκανε θα ήταν να βρεθεί μαζί με χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Σουηδία, η Τσεχία κλπ. που δεν το υιοθέτησαν.
Ακόμη καλύτερα: αυτή η έξοδος θα τής επέτρεπε να προετοιμάσει ενδεχόμενη επιστροφή της, αργότερα. Η διαδικασία αυτή μίας συντεταγμένης δηλαδή εξόδου πρέπει και μπορεί να πραγματοποιηθεί κατά μη συγκρουσιακό τρόπο, προς το αμοιβαίο συμφέρον κάθε πλευράς.
Δηλαδή, ένα “friendly exit”(έξοδος σε φιλικό πνεύμα) χωρίς αλαλαγμούς, απειλές εκατέρωθεν κλπ.
Με ορισμένας απλές ρυθμίσεις (όπως π.χ. παύση της διακίνησης κεφαλαίων πλην των εταιρικών αναγκαίων για εξαγωγές για κάποιο χρονικό διάστημα αλλά και ταυτόχρονη εγγύηση των καταθέσεων σε ευρώ). Ένα νέο νόμισμα σίγουρα θα υποτιμηθεί από την αρχή της εισαγωγής του (σίγουρα θα μπει με αναλογία 1:1 με το ευρώ) αλλά σε σύντομο χρονικό διάστημα τα θετικά από την εισαγωγή του θα ξεπεράσουν τα αρνητικά.
Η χώρα δεν αντέχει άλλο. Χωρίς δημοσιονομική κυριαρχία έχουν ήδη “στραγγαλιστεί” οι επενδύσεις στο χώρο της άμυνας και της ασφάλειας και έχει υπονομευθεί ολόκληρος ο κοινωνικός ιστός. Αλλά και πάλι το πρόβλημα δεν είναι αυτό, αυτό είναι το αποτέλεσμα του προβλήματος.
Το ζήτημα είναι ότι αποδείξαμε ότι δεν είμαστε κατάλληλοι για να κινούμαστε εντός της ευρωζώνης. Καλός ο νομισματικός “σουσουδισμός”, αλλά η πραγματικότητα κάλλιστη…
Οτι θα ακολουθήσουν και άλλες χώρες το παράδειγμα της Ελλάδας είναι βέβαιο. Ο φτωχός ευρωπαϊκός νότος δεν αντέχει το ευρώ και το ερώτημα είναι κατά πόσον το αντέχει και η Γαλλία.
Η είσοδος της Ελλάδας στην ευρωζώνη το 2002 ήταν “στημένη” κι έγινε με ύποπτο τρόπο και πλαστογράφηση στοιχείων. Οι μόνοι ευνοημένοι οι τράπεζες και οι τραπεζίτες που δανείζονταν με 1,5% και δάνειζαν μέχρι και με 25%!
Μπορούσαμε να είχαμε προλάβει το τρένο τα χρόνια που ακολούθησαν; Σαφώς και ναι, αν αυτά που εφαρμόστηκαν σήμερα εφαρμόζονταν το 2002 και βέβαια είχε ενημερωθεί ο λαός τι σημαίνει ευρώ και τι αλλαγές θα φέρει στη ζωή τους.
Οτι είναι κάτι σαν ένα αυτοκίνητο υπερπολυτελείας ή ένα σούπερ-γιοτ τα οποίο θέλουν και καύσιμα για να κινηθούν και να τα κρατήσεις δικά σου. Άρα χρειάζεσαι να υποστείς θυσίες. Σίγουρα λιγότερες από την εθνική καταστροφή την οποία βιώνει η χώρα από το 2010.
Αν τα είχε εξηγήσει επαρκώς η τότε κυβέρνηση και τα αποδεχόταν ο λαός, τότε όλα θα ήταν διαφορετικά. Αλλά αντί να πάμε προς τα πάνω πήγαμε προα τα κάτω και είμαστε σε χειρότερη οικονομική κατάσταση από το 2001 που η “φτωχή” δραχμή κρατούσε την χώρα όρθια.
Τί θα συμβεί στο ευρώ αν αποχωρήσει η Ελλάδα; Πολλά και διάφορα. Το γαλλικό φράγκο, η ιταλική λίρα, το γερμανικό μάρκο ίσως επιστρέψουν. Ο πρώην επικεφαλής της FED, Άλαν Γκρίνσπαν, πιστεύει ακράδαντα ότι η έξοδος της Ελλάδας από το ευρώ θα σημάνει και το τέλος του ενιαίου νομίσματος.
Ακόμα και χωρίς την ολοκληρωτική κατάρρευση του ευρώ, η ελληνική έξοδος θα θα αφήσει την ΕΚΤ με ένα τεράστιο ελληνικό χρέος δισεκατομμυρίων ευρώ.
Το ευρώ θα υποτιμηθεί και οι χώρες της ευρωζώνης θα είναι ευάλωτες. Οι επενδυτές θα αρχίσουν να ψάχνουν ασφαλέστερα καταφύγια.
Τί θα σημάνει για την υπόλοιπη Ευρώπη μια ελληνική έξοδος από την ευρωζώνη; Η εύθραυστη ευρωζώνη, ήδη είναι αντιμέτωπη με τους χαμηλούς δείκτες κατανάλωσης και τα νέα μιας εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ θα οδηγήσει τους επενδυτές από όλο τον κόσμο να ρευστοποιήσουν μαζικά ό,τι έχουν και δεν έχουν στην Ευρώπη.
Το σενάριο αυτό θα δημιουργήσει τεράστιο πρόβλημα.
Επίσης, αν η Ελλάδα βγεί από την ευρωζώνη οι επενδυτές θα θεωρήσουν τις υπόλοιπες χώρες με αδύναμους οικονομικούς δείκτες, όπως την Κύπρο, την Ιρλανδία, την Πορτογαλία, την Ισπανία και την Ιταλία ως τίποτε άλλο παρά απαγορευτικές για επενδύσεις. Οι συγκεκριμένες χώρες θα αναγκαστουν να πληρώσουν για να δανειστούν και τα ομόλογά τους θα θεωρηθούν τοξικά.
Πώς η έξοδος της Ελλάδας από το ευρώ θα επηρεάσει την παγκόσμια οικονομία; Η ΕΕ εξυπηρετεί το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου. Όταν η Ελλάδα θα βγεί από την ευρωζώνη, η κρίση μπορει να περιοριστεί αλλά θα εξαπλωθεί και στις υπόλοιπες χώρες του κόσμου. Αυτό σημαίνει ότι θα έχει αντίκτυπο στην παγκόσμια αγορά ενέργειας και θα πλήξει τις παγκόσμιες εξαγωγές.
Αλλά τα παραπάνω σενάρια αφορούν τους “άλλους”. Η Ελλάδα θα έχει κάνει μια ακόμα εθνική υπέρβαση για να κρατηθεί ζωντανή από την στιγμή που οι “εταίροι” αρνούνται να της δώσουν αίμα που χρειάζεται για να ζήσει. Η Ελλάδα προορίζεται για να ζήσει και θα ζήσει…
