Έντονη κινητικότητα παρατηρείται το τελευταίο διάστημα στο ζήτημα της επίλυσης του Σκοπιανού.
Η νέα προσπάθεια επίλυσης του Σκοπιανού ξεκίνησε επίσημα την προηγούμενη εβδομάδα στις Βρυξέλλες με τη συνάντηση του αειθαλούς Μάθιου Νίμιτς με τους διαπραγματευτές της Ελλάδας και την πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας (πΓΔΜ).
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά μάλιστα σε δημοσίευμά της η «Καθημερινή», στα Ηνωμένα Έθνη «επικρατεί μία πρωτόγνωρη αισιοδοξία για τις προοπτικές επίλυσης του ζητήματος».
Σύμφωνα με την εφημερίδα, κάτω από αυτές τις συνθήκες, ο ειδικός διαμεσολαβητής του ΟΗΕ για το Σκοπιανό, Μάθιου Νίμιτς,«εμφανίζεται αποφασισμένος να εντατικοποιήσει τις συνομιλίες και θέτει ως στόχο την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ Αθήνας και Σκοπίων μέχρι τον Ιούνιο του ’18», επί της ουσίας δηλαδή στο διάστημα μεταξύ της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ τον Ιούνιο και της αντίστοιχης Συνόδου του ΝΑΤΟ, τον επόμενο μήνα.
Το δημοσίευμα συνεχίζει με την πιθανή ονομασία που πιστεύεται ότι θα πέσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων εξηγώντας ότι αυτή θα είναι σύνθετη και θα περιλαμβάνει πιθανότατα γεωγραφικό προσδιορισμό.
Τονίζει ότι ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ δεν θα προτίθεται να καταθέσει σε αυτή τη φάση συγκεκριμένη ονομασία, υπενθυμίζει ωστόσο ότι η τελευταία πρόταση του, το «Βόρεια Μακεδονία» δεν έχει αποσυρθεί και ότι παλαιότερα είχαν προταθεί οι ονομασίες «Άνω Μακεδονία» και «Μακεδονία του Βαρδάρη».
Από την πλευρά της η εφημερίδα Το Βήμα, αναφέρει σε σχετικό δημοσίευμά της ότι «στο παρασκήνιο, το όνομα “Νέα Μακεδονία” διακινείται εδώ και αρκετό καιρό από ορισμένες πλευρές ως μία συμβιβαστική λύση». Όπως υπενθυμίζει σχετικά, η συγκεκριμένη πρόταση είχε ξαναπέσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων αλλά απορρίφθηκε το 1992 στο πλαίσιο του «πακέτου Πινέιρο» από την Αθήνα.
Ήδη οι πρώτες επαφές σε επίπεδο πρέσβεων έχουν ξεκινήσει, οι ΥΠΕΞ Ελλάδας και πΓΔΜ έχουν αποφασίσει να εποπτεύσουν στενά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, και διαφαίνεται ακόμα και η επιθυμία για πραγματοποίηση συνάντησης ανάμεσα και στους πρωθυπουργούς των δύο χωρών χωρών, γεγονός που καταδεικνύει ότι «η πολιτική βούληση για επίλυση είναι παρούσα», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά το Βήμα. Τότε κίνηση αυτή είχε χαρακτηριστεί ως «μεγάλη χαμένη ευκαιρία»
Επανερχόμενο στο ζήτημα της ονομασίας, σημειώνεται ότι θα συνυπολογιστούν παράμετροι που αφορούν στον προσδιορισμό που θα επιλεγεί, το πού θα τοποθετηθεί στο όνομα, το εύρος της χρήσης, τα παράγωγα, η ταυτότητα και η γλώσσα της πΓΔΜ.
Σχετικά με το ζήτημα της γλώσσας το Βήμα, επικαλούμενο έμπειρους παρατηρητές αναφέρει ότι εσχάτως έχει εξαφανιστεί από τη γλώσσα που χρησιμοποιεί η κυβέρνηση η έννοια του γεωγραφικού προσδιορισμού και σε συνδυασμό με τη φημολογία περί «Νέας Μακεδονίας» πολλοί σπεύδουν να προκαταλάβουν ότι ο πυρήνας του θέματος έχει λυθεί.
Τέλος, και όσον αφορά στην Ελλάδα, η Αθήνα στέκεται σε δύο ζητήματα από το οποία το πρώτο έχει να κάνει με την έκταση του εύρους χρήσης της νέας ονομασίας για το οποίο η ελληνική πλευρά επιθυμεί να είναι όσο το δυνατό μεγαλύτερο, και το δεύτερο έχει να κάνει με το θέμα της ταυτότητας στο οποίο στόχος είναι η διασφάλιση ότι δεν θα εκδηλωθούν στο μέλλον αλυτρωτικές τάσεις.
Σκόπια: Βάλτε μας σε ΕΕ και ΝΑΤΟ και θα τα βρούμε στο όνομα
Τη βούληση της νέας ηγεσίας των Σκοπίων να βρεθεί λύση στη διαμάχη με την Ελλάδα αναφορικά με το θέμα του ονόματος της ΠΓΔΜ υπό τον όρο να σημειωθεί πρόοδος σε άλλους τομείς, όπως η ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ, εξέφρασε η αντιπρόεδρος της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης και υπουργός Άμυνας της χώρας σε συνέντευξή της στον Guardian.
Η Ραντμίλα Σεκερίνσκα υποστήριξε ότι σε αντίθετη περίπτωση θα κολλήσουν οι προσπάθειες προώθησης φιλελεύθερων πολιτικών στα Βαλκάνια. «Η επόμενη χρονιά είναι κρίσιμη. Πρέπει να δείξουμε ότι υπάρχουν εξελίξεις – ο κόσμος δεν περιμένει να λυθούν όλα αύριο, αλλά περιμένει πρόοδο γιατί έχουμε κολλήσει εδώ και δέκα χρόνια. Αυτά που θα γίνουν είτε θα δημιουργήσουν ελπίδα είτε απογοήτευση στα Βαλκάνια» ,είπε στη βρετανική εφημερίδα.
Ο Guardian κάνει λόγο για «μια από τις πλέον ακατανόητες, πλην φορτισμένες συναισθηματικά ευρωπαϊκές διαμάχες», με την Ελλάδα να μπλοκάρει από το 2008 την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ «υποστηρίζοντας ότι χρησιμοποιώντας τον όρο Μακεδονία τα Σκόπια σφετερίζονται την ελληνική ιστορία και τον πολιτισμό, επισημαίνοντας την ανέγερση το 2011 του ανδριάντα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, το όνομα του οποίου δόθηκε και στο αεροδρόμιο των Σκοπίων.» «Η Ελλάδα», συνεχίζει το δημοσίευμα» «φοβάται επίσης ότι η “Μακεδονία” των δύο εκατομμυρίων κατοίκων τρέφει αλυτρωτικές εδαφικές βλέψεις έναντι της ομώνυμης ελληνικής περιφέρειας».
«Ουδείς στη “Μακεδονία” έχει εδαφικές αξιώσεις, κυριολεκτικά ουδείς. Είναι αστείο», λέει η Σεκερίνσκα. «Η μόνη περίπτωση να καταλάβουμε την Ελλάδα είναι πλημμυρίζοντας τις ελληνικές παραλίες ως τουρίστες».
Η αντιπρόεδρος της κυβέρνησης των Σκοπίων θεωρεί ότι η επίλυση του ζητήματος του ονόματος συνδέεται με το αίτημα ένταξης της χώρας της στην ΕΕ.
«Οι περισσότεροι θα αποδεχθούν έναν αξιοπρεπή και λογικό συμβιβασμό, εφόσον θεωρούν ότι η λύση ανοίγει προοπτικές για το μέλλον, ότι δεν απειλεί την ταυτότητα, την εθνική υπερηφάνεια ή τα εθνικά μας χαρακτηριστικά», είπε.
«Για να υπάρξει οποιαδήποτε μορφή βιώσιμης λύσης θα πρέπει να βεβαιώσουμε τους πολίτες μας ότι είναι ρεαλιστικοί οι στόχοι της ένταξής μας στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ».
Η Σεκερίνσκα είπε ακόμη ότι έχει συσταθεί μια επιτροπή για να επαναπροσδιορίσει τα Σκόπια «ως μια πόλη των ανθρώπων και της σύγχρονης ζωής κι όχι ως μια πόλη ανδριάντων και άδειων μνημείων. Θα στείλει ένα ισχυρό μήνυμα ότι η διαμάχη για το άγαλμα δεν αποτελεί πλέον πολιτική μας».
Και στέλνοντας μήνυμα στην Αθήνα, κατέληξε: «Θέλουμε μια λύση που δεν θα βλάψει τα ελληνικά συμφέροντα ή θα θέσει σε κίνδυνο την “Μακεδονική” ταυτότητα. Αλλά χρειάζονται δύο για να χορέψεις τανγκό και ελπίζουμε η ελληνική πλευρά να δεσμευτεί αναλόγως.»
