Από τον Νίκο Χρυσικόπουλο
Η ημέρα της κρίσης έφθασε για τον ΟΠΑΠ. Στην αυριανή συνάντηση των επικεφαλής της Emma Delta, του επενδυτικού σχήματος που αναδείχθηκε πλειοδότης στο διεθνή διαγωνισμό για την
παραχώρηση του 33% του Οργανισμού, με τη διοίκηση του Ταμείου Αποκρατικοποιήσεων, θα επιχειρηθεί να δοθεί, την ύστατη κυριολεκτικά στιγμή, λύση στο αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει η προσπάθεια υλοποίησης της μεγαλύτερης, μέχρι σήμερα, ιδιωτικής επένδυσης στην Ελλάδα.
Το προγραμματισμένο αυριανό ραντεβού μεταξύ της Emma Delta και του ΤΑΙΠΕΔ πραγματοποιείται σε τελείως διαφορετικό κλίμα από εκείνο που είχε πραγματοποιηθεί την Πρωτομαγιά, όταν οι επικεφαλής του επενδυτικού σχήματος είχαν αποδεχθεί (έπειτα από πιεστικές και επίπονες διαπραγματεύσεις) να ανεβάσουν την αρχική προσφορά τους για το 33% του ΟΠΑΠ κατά 30 εκατ. ευρώ, στα 652 εκατ. ευρώ, διαμορφώνοντας το ύψος του deal στα 712 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου και του μερίσματος της περυσινής χρήσης.
Τότε, οι επικεφαλής του Ταμείου χαρακτήρισαν την πώληση ως «άνευ προηγουμένου εθνική επιτυχία» και ο υπουργός Οικονομικών σημείωνε ότι «ολοκληρώθηκε με επιτυχία η πρώτη μεγάλη αποκρατικοποίηση που πραγματοποιήθηκε στη χώρα μας».
Σχεδόν εννέα εβδομάδες αργότερα, τα πράγματα έχουν αλλάξει άρδην. Μόλις την περασμένη εβδομάδα η διοίκηση του ΟΠΑΠ ανακοίνωνε ότι η Intralot ανακηρύχτηκε οριστικός ανάδοχος στο διαγωνισμό για τον νέο τεχνολογικό πάροχο του Οργανισμού, κάτι που δεν επιθυμούσε επ’ ουδενί η Emma Delta, θεωρώντας ότι ως νέος ιδιοκτήτης δεσμεύεται για σημαντικό χρονικό διάστημα και σε πολλαπλά επίπεδα με την εταιρεία του ομίλου Κόκκαλη. Αυτό είχε επιχειρήσει να εμποδίσει με την αποστολή εξωδίκων προς τη διοίκηση του ΟΠΑΠ, στα οποία απάντησε από την πλευρά της η Intralot, καλώντας τους διοικούντες να προχωρήσουν στα συμφωνηθέντα. Επί του παρόντος, η υπόθεση παραμένει «ερωτηματικό» για την ολοκλήρωση της αποκρατικοποίησης, καθώς έχουν τεθεί νέοι όροι προς την Intralot και, ως αποτέλεσμα, οι σχετικές συμβάσεις δεν έχουν ακόμη υπογραφεί.
Κλειδί τα Λαχεία
To μεγαλύτερο, ωστόσο, πεδίο διαφωνιών και αντιπαραθέσεων αποτελεί το θέμα των Kρατικών Λαχείων. Όπως εξαρχής έχει αναφέρει το Capital.gr, οι μέτοχοι της Emma Delta θεωρούν πως η συμφωνία -αναφερόμενος στην οποία ο επικεφαλής της ΟΠΑΠ, Κώστας Λουρόπουλος, είπε στη Γ.Σ. των μετόχων πως «βρήκε έτοιμη η παρούσα διοίκηση»- όχι μόνο δεν είναι προς το συμφέρον του ΟΠΑΠ, αλλά υπάρχει σοβαρή πιθανότητα να επιφέρει σημαντική ζημία στον Οργανισμό.
Τα επιχειρηματικά κεφάλαια που μετέχουν στην Εmma Delta εστιάζουν σε δύο σημεία: τις ισορροπίες όπως διαμορφώνονται από το καταστατικό μεταξύ των μετόχων της κοινοπραξίας (ΟΠΑΠ, Intralot, Scientific Games) και το οικονομικό μοντέλο της επένδυσης.
Για το μεν πρώτο, στο καταστατικό που διέπει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της κοινοπραξίας υπάρχει πρόβλεψη πως για συγκεκριμένες αποφάσεις -μεταξύ των οποίων και η πραγματοποίηση αύξησης κεφαλαίου- ο ΟΠΑΠ ως κάτοχος του 67% του μετοχικού κεφαλαίου της κοινοπραξίας δεν θα μπορεί να λαμβάνει αποφάσεις με επτά θετικές ψήφους στο δ.σ. αλλά με οκτώ. Οι μέτοχοι μειοψηφίας δηλαδή, η Intralot και η Scientific Games με ποσοστό 16,5% αντίστοιχα, μπορούν να μπλοκάρουν μια τέτοια απόφαση του επικεφαλής και κύριου χρηματοδότη της κοινοπραξίας για λόγους «προστασίας» των μετόχων πλειοψηφίας, όπως αναφέρει γνώστης του θέματος. Επιπρόσθετα, στο καταστατικό προβλέπεται πως ο ΟΠΑΠ δεν μπορεί να έχει τον τελευταίο λόγο στην τοποθέτηση των γενικών διευθυντών στην εταιρεία που θα διαχειριστεί τα Λαχεία και το Ξυστό, δεσμεύεται εκ των προτέρων για σειρά υπηρεσιών, προμηθειών σε τεχνολογικό εξοπλισμό, συμφωνιών εκτύπωσης κ.α., καθώς και για το τίμημά τους. Ουσιαστικά, δηλαδή, λένε από την Emma Delta, «o OΠΑΠ πληρώνει και άλλοι αποφασίζουν».
Σε ό,τι αφορά το χρηματοοικονομικό σκέλος, από το επενδυτικό σχήμα υποστηρίζεται πως εάν αφαιρεθούν pay out, φορολόγηση, προμήθεια πρακτόρων, αποσβέσεις, λειτουργικά έξοδα, αμοιβές και οι εγγυημένες, όπως όλα δείχνουν, προμήθειες προμηθευτών, στην καλύτερη περίπτωση απομένει ελάχιστο κέρδος για τον ΟΠΑΠ, αν και το πιθανότερο είναι να υπάρξει ζημία, την οποία δεν βρίσκουν κανένα λόγο να επωμιστούν. Πόσω μάλλον όταν, υποστηρίζουν, ακόμη και το Ελληνικό Δημόσιο έχει διασφαλιστεί: έχει προβλεφθεί εγγυημένη συμμετοχή του δημοσίου στα μικτά κέρδη των Κρατικών Λαχείων, συνολικά 580 εκατ. ευρώ για τα 12 έτη που παραχωρείται η άδεια, ήτοι εγγυημένα 30 εκατ. ευρώ το πρώτο έτος λειτουργίας και 50 εκατ. ευρώ για καθένα από τα ένδεκα επόμενα έτη.
«Ελάτε να υπογράψετε»
Από την πλευρά του το ΤΑΙΠΕΔ επέλεξε να περάσει στην αντεπίθεση. Με ανακοίνωσή του τονίζει πως οι μέτοχοι της Emma Delta γνώριζαν εκ των προτέρων τα θέματα αυτά πριν υποβάλλουν προσφορά για το 33% του ΟΠΑΠ και ως εκ τούτου καλεί το επενδυτικό σχήμα να υπογράψει, όπως έχει υποχρέωση, τα συμφωνηθέντα.
Συγκεκριμένα, το ΤΑΙΠΕΔ στέλνοντας σαφές μήνυμα ενόψει της συνάντησης, υποστηρίζει πως η σύμβαση παραχώρησης των Κρατικών Λαχείων, καθώς και τα θέματα που καθόριζαν τις σχέσεις των μετόχων της κοινοπραξίας, όπως λόγου χάρη η σύμβαση μετόχων (shareholders agreement) και οι αμοιβές των μελών της υπό την ιδιότητα τους ως προμηθευτών της κοινοπραξίας τους (είναι ταυτόχρονα μέτοχοι και προμηθευτές), ήταν διαθέσιμα στο data room του διαγωνισμού για την αποκρατικοποίηση του ΟΠΑΠ, άρα και απολύτως γνωστά, πριν την υποβολή της προσφοράς της Emma Delta για το 33% του Οργανισμού.
To ζήτημα είναι ποιος θα ζημιωθεί από ένα πιθανό «ναυάγιο» στην πώληση του ΟΠΑΠ. Από την Emma Delta έχουν διαμηνύσει με σαφήνεια στο ΤΑΙΠΕΔ πως εάν δεν βρεθεί λύση για τα Λαχεία, θα εξετάζουν όλα τα ενδεχόμενα για την παρουσία τους στην Ελλάδα. Τι σημαίνει αυτό; Πολλά περισσότερα από την ακύρωση της συμφωνίας για τον ΟΠΑΠ και της πληρωμής της εγγυητικής επιστολής η οποία (με μια δόση ειρωνείας αν αναλογιστεί κανείς ποιος πίεσε να καθοριστεί το ύψος της) ανέρχεται μόλις στα 20 εκατ. ευρώ, για έναν διαγωνισμό 700 εκατ. ευρώ. Οι Τσέχοι της Emma Delta σχετίζονται με πολύ περισσότερα και ενδεχομένως μεγαλύτερα επενδυτικά σχέδια στην Ελλάδα. H παρουσία τους στη χώρα αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου συστήματος, με εξαιρετικά λεπτές ισορροπίες.
Και βέβαια, όλα αυτά συμβαίνουν υπό το βλέμμα της τρόικας που θεωρεί τον ΟΠΑΠ «μητέρα όλων των αποκρατικοποιήσεων», λόγω των δεσμών που έχουν αναπτυχθεί με πολιτικά και οικονομικά συμφέροντα. Μένει να φανεί εάν θα επικρατήσει η «επιχειρηματική λογική», όπως αρέσκεται να επαναλαμβάνει ένα από τα πρόσωπα-κλειδιά στην υπόθεση ή εάν ο ΟΠΑΠ θα σηματοδοτήσει για άλλη μια φορά εξελίξεις…
Η ανακοίνωση του ΤΑΙΠΕΔ
Αναλυτικά η πλήρης ανακοίνωση του ΤΑΙΠΕΔ έχει ως εξής:
“Σε συνέχεια δημοσιευμάτων που εμφανίζονται κατά καιρούς στον Τύπο σχετικά με τη 12ετή παραχώρηση των Κρατικών Λαχείων και την πώληση ποσοστού 33% της ΟΠΑΠ Α.Ε., το ΤΑΙΠΕΔ επιθυμεί να διευκρινίσει τα ακόλουθα:
1) Τον Νοέμβριο του 2011, το ΤΑΙΠΕΔ , προκήρυξε διεθνή διαγωνισμό για λογαριασμό του Ελληνικού Δημοσίου για την παραχώρηση της αποκλειστικής άδειας για την εκμετάλλευση και λειτουργία των Κρατικών Λαχείων για 12 έτη.
Τον Δεκέμβριο του 2012, το διαγωνισμό κέρδισε Κοινοπραξία 4 εταιρειών (ΟΠΑΠ Α.Ε., Scientific Games, Lottomatica και Intralot), η οποία προσέφερε εφάπαξ ποσό 190 εκατ. Ευρώ, ενώ το ελάχιστο εγγυημένο έσοδο του Ελληνικού Δημοσίου ανέρχεται σε 30 εκατ. Ευρώ το πρώτο έτος και 50 εκ. Ευρώ ανά έτος για καθένα από τα υπόλοιπα 11 έτη της παραχώρησης.
Η σύμβαση μεταξύ της Κοινοπραξίας και του ΤΑΙΠΕΔ, ενεκρίθη από το Ελεγκτικό Συνέδριο στις 17.04.2013.
Το ΤΑΙΠΕΔ επιμένει με συνέπεια και συνέχεια (ως εξάλλου οφείλει), η Κοινοπραξία, επικεφαλής της οποίας είναι η ΟΠΑΠ Α.Ε., να προσέλθει να υπογράψει τη σύμβαση με το ΤΑΙΠΕΔ, όπως έχει υποχρέωση.
Η σύμβαση παραχώρησης των Κρατικών Λαχείων, καθώς και τα θέματα που καθόριζαν τις σχέσεις των μετόχων της Κοινοπραξίας, όπως π.χ. η σύμβαση μετόχων (shareholders agreement) και οι αμοιβές των μελών της υπό την ιδιότητα τους ως προμηθευτών της Κοινοπραξίας τους (είναι ταυτόχρονα μέτοχοι και προμηθευτές), ήταν διαθέσιμα στην ψηφιακή βάση δεδομένων του διαγωνισμού για την αποκρατικοποίηση του ΟΠΑΠ, ;Aρα και απολύτως γνωστά, πριν την υποβολή της προσφοράς της, στην Emma Delta, την εταιρεία που κέρδισε τον διαγωνισμό για την πώληση του 33% της ΟΠΑΠ Α.Ε.
2) Περαιτέρω, το ΤΑΙΠΕΔ έχει ζητήσει από τη Διοίκηση της ΟΠΑΠ Α.Ε. να υπογράψει τη σύμβαση για τον Τεχνολογικό Πάροχο με την Intralot, σύμφωνα με την ομόφωνη απόφαση του ΔΣ της ΟΠΑΠ Α.Ε. και την έγκριση (με πλειοψηφία 71% και 29% λευκό) της Έκτακτης Γενική Συνέλευση της εταιρείας της 05.04.2013.
Σημειωτέον ότι οι συμβάσεις για τα Κρατικά Λαχεία και τον Τεχνολογικό Πάροχο, είναι πολύ σημαντικές, τόσο για την ΟΠΑΠ Α.Ε., όσο και για την πώληση του 33% των μετοχών της εταιρείας.
Είναι σημαντικό να γίνει κατανοητό ότι το ΤΑΙΠΕΔ από την πρώτη στιγμή που ανέλαβε την ιδιωτικοποίηση των Κρατικών Λαχείων και του ΟΠΑΠ λειτούργησε και λειτουργεί μέσα σε πλαίσιο πλήρους διαφάνειας και με τελικό στόχο τη δημιουργία της μεγαλύτερης δυνατής αξίας για το Ελληνικό Δημόσιο”.
