Μπορεί η Τουρκία να προκαλέσει ένα ντόμινο κατάρρευσης στις διεθνείς αγορές; – Το παράδειγμα της Ταϊλάνδης

Το ΑΕΠ της Τουρκίας είναι διπλάσιο από το μέγεθος της Ταϊλάνδης, όταν αυτή πυροδότησε την ασιατική κρίση

Αυτές τις ημέρες βιώνουμε μια πρωτοφανή κρίση στην Τουρκία, αλλά υπάρχουν πολλοί στις οικονομικές μονάδες ήδη σπεύδουν να απαλλαχθούν από την λίρα, η οποία καταρρέει.
Ωστόσο, το ΑΕΠ της Τουρκίας είναι διπλάσιο από το μέγεθος της Ταϊλάνδης, όταν αυτή πυροδότησε την ασιατική κρίση.
Επομένως, για να κατανοήσουμε την τρέχουσα κρίση στην Τουρκία, αξίζει να επανεξετάσουμε την ασιατική κρίση του 1997.
Το 1997, λίγο πριν την κρίση, η οικονομία της Ταϊλάνδης ήταν ακμάζουσα.
Οι τράπεζες δάνειζαν ελεύθερα και πολύ.
Οι προκύπτουσες μεγάλες ποσότητες των πιστώσεων που κατέστησαν διαθέσιμες δημιούργησαν ένα υψηλής μόχλευσης οικονομικό κλίμα, το οποίο καλλιέργησε την υπερβολική κερδοσκοπία στην αγορά ακινήτων και την άνοδο των τιμών των περιουσιακών στοιχείων σε μη βιώσιμο επίπεδο.
Μια οικονομική επέκταση, που κανείς δεν ήθελε να τελειώσει, ήταν σε πλήρη ισχύ.
Στην πραγματικότητα, η κεντρική τράπεζα της Ταϊλάνδης κρατούσε το νόμισμα τεχνητά σε υψηλά επίπεδα, ανεβάζοντας την κερδοσκοπική φούσκα.
Το Muang Thong Thani, ήταν ένα συγκρότημα κατοικιών που κατασκευάστηκε για 700.000 ανθρώπους και έγινε θύμα του επερχόμενου κραχ.
Κατά τα μέσα της δεκαετίας του 1990, η Ταϊλάνδη, η Ινδονησία και η Νότια Κορέα έδειξαν ότι είχαν μεγάλα ελλείμματα τρεχουσών συναλλαγών, η συντήρηση των οποίων οδήγησε σε υπερβολική έκθεση στον συναλλαγματικό κίνδυνο τόσο των μικρών όσο και των μεγάλων επιχειρήσεων.

Οι έλεγχοι του κεφαλαίου μειώθηκαν και υπήρξε έλλειψη διαφάνειας.
Το 1995, το δολάριο άρχισε να ενισχύεται.
Για τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας που είχαν νομίσματα συνδεδεμένο με το δολάριο, το υψηλότερο δολάριο προκάλεσε τις δικές τους εξαγωγές να γίνουν πιο ακριβές και λιγότερο ανταγωνιστικές στις παγκόσμιες αγορές.
Η ανάπτυξη των εξαγωγών στη Νοτιοανατολική Ασία επιβραδύνθηκε δραματικά την άνοιξη του 1996, επιδεινώνοντας τη θέση τους στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών.
Μόλις οι χρηματοπιστωτικές αγορές αισθάνθηκαν ότι τα αποθεματικά της Ταϊλάνδης σε ξένο νόμισμα υποχωρούσαν, άρχισαν να ξεπουλάνε το ταϊλανδικό μπατ.
Η ασύμμετρη πληροφόρηση στις χρηματοπιστωτικές αγορές οδήγησε σε μια «νοοτροπία των αγελών» μεταξύ των επενδυτών.
Οι ενέργειές τους βοήθησαν να μεγεθυνθούν οι υποκείμενες αδυναμίες και, ως εκ τούτου, να γίνει το πρώτο πτωτικό ντόμινο.
Το ΔΝΤ ενεπλάκη δίνοντας δάνειο στη χώρα, αλλά αυτό δεν βοήθησε με τη χώρα να προσφεύγει στις ΗΠΑ για βοήθεια, αλλά αυτές αρνήθηκαν.
Οι ΗΠΑ δεν ανησυχούσαν για το γεγονός ότι μια μικρή χώρα όπως η Ταϊλάνδη θα μπορούσε να προκαλέσει οποιαδήποτε σημαντική ζημία πέρα από τα σύνορά της.
Μόλις η Ταϊλάνδη άρχισε να καταρρέει, οι κερδοσκόποι και οι traders άρχισαν να ανησυχούν για τις άλλες χώρες της Νότιας Ασίας, όπως η Μαλαισία, η Ινδονησία και η Νότια Κορέα.
Οι επενδυτές άρχισαν να ρευστοποιούν τις θέσεις τους σε αυτές τις χώρες, και την ίδια στιγμή οι κερδοσκόποι έσπευσαν για short στα νομίσματα, αυξάνοντας την πίεση.
Ο σημερινός πρωθυπουργός της Μαλαισίας, αλλά και ο τότε πρωθυπουργός, ο Δρ.  Mahathir bin Mohamed δήλωσε: «Όταν το νόμισμα και το χρηματιστήριο έπεσε, αισθανθήκαμε εντελώς αβοήθητοι».
Όταν η μετάδοση έπληξε την Ινδονησία, η κυβέρνηση και η οικονομία κατέρρευσαν, με τον κοινωνικό ιστό να καταρρέει επίσης.
Το ΔΝΤ έπρεπε να αναμειχθεί και να προσφέρει τεράστια δάνεια, αλλά με αυτά τα δάνεια ήρθαν οι συνθήκες.
Η μετάδοση εξαπλώθηκε τότε στη Νότια Κορέα, αλλά από τη στιγμή που το ΔΝΤ έφτασε στην κεντρική τους τράπεζα, τα χρήματα εξαφανίστηκαν, παρά το γεγονός ότι οι Νοτιοκορεάτες είχαν πείσει όλους ότι το οικονομικό τους υπόβαθρο ήταν σταθερό.
Προκειμένου να αποφευχθεί η αθέτηση πληρωμών, η Νότια Κορέα έλαβε χρηματικό ποσό ύψους 55 δισ. σολ. σε νέα δάνεια και πιστώσεις.
Την εποχή εκείνη, το αμοιβαίο κεφάλαιο αντιστάθμισης κινδύνου LTCM των Η.Π.Α. έλεγχε 100 δισ. δολάρια σε παγκόσμια περιουσιακά στοιχεία και 1 τρισ. δολάρια έμμεσα.
Η ασιατική χρηματοπιστωτική κρίση δεν συμπεριλήφθηκε στις πολύπλοκες μαθηματικές εξισώσεις κινδύνου και, ως εκ τούτου, απέκτησε εντελώς άλλη διάσταση… η επιδημία έφτασε στην Αμερική.
Κοιτάζοντας πίσω, ένα σημαντικό σημείο εδώ είναι ότι αυτή η μόλυνση δεν εκτοξεύτηκε από τίποτα θεμελιώδη πέρα από την Ταϊλάνδη.
Εάν η Ταϊλάνδη είχε περιοριστεί, άλλες οικονομίες ενδέχεται να είχαν προσαρμοστεί και να έθεταν αυστηρότερους ελέγχους προκειμένου να αποφευχθεί ένα ταϊλανδικό σενάριο.
Ήταν ένας φόβος για το άγνωστο και μια απώλεια εμπιστοσύνης που ανάγκασε τις χρηματοπιστωτικές αγορές να κάνουν τις κινήσεις που έκαναν.
Η διαφθορά, η υπερκατασκευή και τα ανόητα δάνεια ήταν μόνο η κηροζίνη για τη φωτιά.
Οι σημερινές παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές και οικονομίες είναι τόσο αλληλένδετες ώστε τα γεγονότα που επηρεάζουν μια περιοχή θα έχουν συμπεριφορικές επιπτώσεις σε μια άλλη.
Ένα ντόμινο που αρχίζει προκαλεί φόβο στις αγορές.
Επομένως, το ερώτημα που έχει ανακύψει και σήμερα είναι εάν αρχίσει το ντόμινο της Τουρκίας, ποιος είναι αυτός που θα πέσει στη συνέχεια;
Κάποιοι σκέφτηκαν την Κύπρο, αλλά και την Ελλάδα, αλλά αυτό είναι πλέον περιττό.
Συζητήθηκε ότι η Ιταλία θα ήταν το πρώτο θύμα.
Αν η τουρκική κατάσταση επιδεινωθεί, μπορεί κανείς να στοιχηματίσει ότι οι χρηματοπιστωτικές αγορές θα γίνουν, όπως και κατά τη διάρκεια της ασιατικής κρίσης, πιο νευρικές σχετικά με τις αγορές πέρα από την Τουρκία, προκαλώντας σημαντικούς κινδύνους της χρηματοοικονομικής μετάδοσης.
Έχουμε ήδη δει επενδυτές να πουλούν μετοχές της ιταλικής τράπεζας UniCredit, επειδή φοβούνται ότι είναι εκτεθειμένη σε κινδύνους στην Τουρκία.
Σύμφωνα με την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών, οι μεγάλες διεθνείς τράπεζες είχαν δάνεια ύψους 224 δισ. δολάρια στις τουρκικές τράπεζες, συμπεριλαμβανομένων των 83 δισ. από τις τράπεζες στην Ισπανία, 35 δισ. από τις τράπεζες στη Γαλλία, 18 δισ. από τις τράπεζες στην Ιταλία, 17 δισ. κάθε από τις τράπεζες στο Ηνωμένο Βασίλειο και 13 δισ. από τράπεζες στη Γερμανία.

www.bankingnews.gr