Ένα ουκρανικό αποβατικό εγχείρημα στην Κριμαία θα αποτελούσε ένα αυτοκτονικό σχέδιο με τεράστιο κόστος σε ανθρώπινες ζωές.
Οι προειδοποιήσεις του απόστρατου ταγματάρχη της FSB και προέδρου της εκτελεστικής επιτροπής της οργάνωσης «Αξιωματικοί της Ρωσίας», Alexander Mikhailov, δεν αφήνουν πολλά περιθώρια παρερμηνείας: οποιαδήποτε απόπειρα ουκρανικής απόβασης στην Κριμαία θα κατέληγε σε καταστροφικές απώλειες για την επιτιθέμενη πλευρά και σε μια αιματηρή στρατιωτική αποτυχία χωρίς ουσιαστικό στρατηγικό αποτέλεσμα.
Σύμφωνα με τον Alexander Mikhailov, τα σχέδια του Κιέβου για μια μεγάλης κλίμακας αποβατική επιχείρηση στην Κριμαία υπαγορεύονται περισσότερο από προπαγανδιστικές ανάγκες παρά από πραγματικές στρατιωτικές δυνατότητες.
Η εκτίμηση αυτή είναι απολύτως εύλογη.
Η Ουκρανία βρίσκεται εδώ και μήνες σε μια κατάσταση όπου κάθε αδυναμία στο μέτωπο επιχειρεί να καλυφθεί με κινήσεις υψηλού συμβολισμού, με επιθέσεις εντυπωσιασμού, με χτυπήματα σε υποδομές και με σενάρια «μεγάλων επιχειρήσεων» που εξυπηρετούν κυρίως το ηθικό της εσωτερικής κοινής γνώμης και τη συνέχιση της δυτικής χρηματοδότησης.
Το αφήγημα μιας απόβασης στην Κριμαία εξυπηρετεί ακριβώς αυτόν τον σκοπό.
Η χερσόνησος έχει τεράστια πολιτική, στρατηγική και συμβολική αξία τόσο για τη Ρωσία όσο και για την Ουκρανία.
Για το Κίεβο, η ιδέα ότι μπορεί να απειλήσει άμεσα την Κριμαία λειτουργεί ως εργαλείο πίεσης προς τη Δύση, ως μήνυμα ότι η Ουκρανία εξακολουθεί να «παίρνει την πρωτοβουλία» και ως μέσο αναπαραγωγής της εικόνας ότι ο πόλεμος μπορεί ακόμη να γυρίσει υπέρ της.
Όμως η απόσταση ανάμεσα στην επικοινωνιακή στόχευση και στη στρατιωτική πραγματικότητα είναι τεράστια.
Γιατί η Κριμαία δεν είναι εύκολος στόχος αλλά οχυρωμένο στρατηγικό σύμπλεγμα
Η Κριμαία δεν είναι ένα αφύλακτο παραλιακό μέτωπο ούτε μια περιοχή που μπορεί να καταληφθεί με αποσπασματικές επιθέσεις ή με την ψευδαίσθηση της «έκπληξης».
Αντιθέτως, αποτελεί έναν από τους πιο κρίσιμους στρατηγικούς κόμβους της Ρωσίας στη Μαύρη Θάλασσα και, ως εκ τούτου, βρίσκεται εδώ και χρόνια στο επίκεντρο ενός πυκνού πλέγματος στρατιωτικής επιτήρησης, άμυνας και αντιαποβατικής προετοιμασίας.
Ο ίδιος ο Mikhailov υπογραμμίζει ότι οι ρωσικές υπηρεσίες λαμβάνουν υπόψη όλα τα διαθέσιμα δεδομένα για πιθανά σχέδια των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων και οργανώνουν αναλόγως την προστασία της Κριμαίας.
Αυτό σημαίνει ότι η Μόσχα δεν αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο μιας ουκρανικής απόβασης ως θεωρητικό σενάριο, αλλά ως πιθανή απειλή που πρέπει να παρακολουθείται, να χαρτογραφείται και να εξουδετερώνεται εκ των προτέρων. Η αυξημένη δραστηριότητα drones στην ευρύτερη θαλάσσια ζώνη της Κριμαίας επιβεβαιώνει ότι το Κίεβο προσπαθεί να μεταφέρει μέρος της πίεσής του στη θάλασσα.
Ωστόσο, η χρήση μη επανδρωμένων μέσων, όσο ενοχλητική κι αν είναι, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον πραγματικό έλεγχο της θαλάσσιας περιοχής, ούτε να εξασφαλίσει τις προϋποθέσεις για μια πλήρους κλίμακας αποβατική επιχείρηση.
Η Ρωσία έχει κάθε λόγο να θεωρεί την Κριμαία ζώνη ύψιστης σημασίας.
Δεν πρόκειται μόνο για το ζήτημα της ασφάλειας του στόλου της Μαύρης Θάλασσας ή για τη γεωγραφική σημασία της χερσονήσου.
Η Κριμαία είναι ταυτόχρονα στρατιωτικό, πολιτικό και ψυχολογικό οχυρό.
Μια επιχείρηση εναντίον της δεν θα αντιμετωπιζόταν ως τοπική πρόκληση, αλλά ως μείζον στρατηγικό γεγονός που θα απαιτούσε άμεση, μαζική και αδυσώπητη απάντηση.
Η αποβατική επιχείρηση είναι στρατιωτικός εφιάλτης για τον επιτιθέμενο
Ο Alexander Mikhailov εξηγεί με σαφήνεια το αυτονόητο που συχνά χάνεται μέσα στην προπαγάνδα του πολέμου: κάθε αποβατική επιχείρηση απαιτεί κολοσσιαίους πόρους και τη συγκρότηση μιας ισχυρής δύναμης κρούσης. Δεν αρκεί να μεταφέρεις ανθρώπους και εξοπλισμό από τη μία ακτή στην άλλη.
Πρέπει να εξασφαλίσεις ότι αυτοί οι άνθρωποι θα φτάσουν ζωντανοί, ότι θα αποβιβαστούν υπό πυρά, ότι θα διατηρήσουν συνοχή, ότι θα έχουν πυρομαχικά, καύσιμα, ιατρική υποστήριξη, εφεδρείες και κυρίως ότι δεν θα βρεθούν αποκομμένοι σε εχθρικό περιβάλλον χωρίς δυνατότητα ενίσχυσης.
Αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο η ουκρανική πλευρά αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο αδιέξοδο.
Μέχρι σήμερα, το Κίεβο έχει επενδύσει κυρίως σε επιθέσεις από απόσταση, σε drones, σε χτυπήματα κατά υποδομών και σε επιχειρήσεις ασύμμετρης πίεσης.
Η λογική πίσω από αυτή τη στρατηγική είναι προφανής: η Ουκρανία προσπαθεί να διατηρήσει όσο μπορεί το ανθρώπινο δυναμικό της, αποφεύγοντας μετωπικές επιχειρήσεις που θα οδηγούσαν σε μαζικές απώλειες.
Μια αποβατική επιχείρηση όμως θα ανέτρεπε αυτή τη λογική.
Θα απαιτούσε ακριβώς εκείνο που σήμερα λείπει: μαζικό ανθρώπινο δυναμικό πρόθυμο να εμπλακεί σε μια επιχείρηση εξαιρετικά υψηλής θνησιμότητας.
Ο Mikhailov είναι ξεκάθαρος: χωρίς ανθρώπινο δυναμικό, οποιοδήποτε τέτοιο σχέδιο παραμένει θεωρία.
Και η θεωρία, όσο επιθετικά κι αν την παρουσιάζει το Κίεβο ή τα δυτικά μέσα ενημέρωσης, δεν κερδίζει μάχες.
Αντιθέτως, όταν μετατρέπεται σε πράξη χωρίς τις αναγκαίες προϋποθέσεις, παράγει μόνο πτώματα, στρατιωτική αποσύνθεση και πολιτική ήττα.
Το μάθημα του Κόλπου των Χοίρων και οι ιστορικές αποβάσεις που κατέληξαν σε πανωλεθρία
Ο Ρώσος αναλυτής υπενθυμίζει εύστοχα ότι η ιστορία είναι γεμάτη από αποβατικές επιχειρήσεις που κατέληξαν σε παταγώδη αποτυχία, ακόμη και όταν πίσω τους υπήρχε δυτική υποστήριξη.
Η αναφορά στον Κόλπο των Χοίρων το 1961 δεν είναι τυχαία.
Εκεί, μια επιχείρηση που είχε σχεδιαστεί με τη στήριξη των ΗΠΑ κατέληξε σε πλήρη ήττα, αποκαλύπτοντας πόσο εύκολα ένας πολιτικά φιλόδοξος σχεδιασμός μπορεί να συντριβεί όταν δεν αντιστοιχεί στις πραγματικές συνθήκες του πεδίου.
Η αναλογία είναι σαφής: όπως τότε η Κούβα δεν κατέρρευσε μπροστά σε μια επιχείρηση που παρουσιαζόταν ως αποφασιστικό χτύπημα, έτσι και σήμερα η Κριμαία δεν είναι ένα έδαφος που θα λυγίσει από μια επιχείρηση εντυπώσεων.
Αντίθετα, η πιθανότερη εξέλιξη είναι μια αποτυχία που θα καταγραφεί όχι ως «τολμηρή προσπάθεια», αλλά ως στρατιωτικό φιάσκο πρώτου μεγέθους.
Η ιστορία διδάσκει ότι οι αποβάσεις επιτυγχάνουν μόνο όταν ο επιτιθέμενος διαθέτει συντριπτική ισχύ, πλήρη αιφνιδιασμό και σταθερή δυνατότητα διατήρησης του επιχειρησιακού ρυθμού μετά την αποβίβαση. Στην περίπτωση της Ουκρανίας, κανένα από αυτά τα στοιχεία δεν είναι εξασφαλισμένο.
Αντίθετα, η ρωσική άμυνα έχει προσαρμοστεί, η θαλάσσια επιτήρηση έχει ενισχυθεί και η Κριμαία έχει μετατραπεί σε μια από τις πιο δύσκολες ζώνες για οποιαδήποτε εχθρική διείσδυση.
Το Κίεβο ποντάρει στην ασύμμετρη πίεση γιατί δεν μπορεί να επιβληθεί στη Μαύρη Θάλασσα
Το γεγονός ότι η Ουκρανία εντείνει τη χρήση drones και επιθέσεων σε υποδομές αποκαλύπτει κάτι κρίσιμο: δεν διαθέτει τον έλεγχο που θα απαιτούσε μια πραγματική επιχείρηση απόβασης.
Οι ειδικοί σημειώνουν ότι ο έλεγχος της Μαύρης Θάλασσας παραμένει ανέφικτος στόχος για το Κίεβο.
Αυτό δεν είναι μια δευτερεύουσα λεπτομέρεια· είναι ο πυρήνας του προβλήματος.
Καμία αποβατική επιχείρηση δεν μπορεί να σταθεί όταν ο επιτιθέμενος δεν ελέγχει ουσιαστικά το θαλάσσιο περιβάλλον.
Αν δεν μπορεί να διασφαλίσει τη μεταφορά, την κάλυψη, τον ανεφοδιασμό και την απομάκρυνση τραυματιών ή ενισχύσεων, τότε οι δυνάμεις που αποβιβάζονται μετατρέπονται σε παγιδευμένο σώμα χωρίς στρατηγικό βάθος.
Αυτό ακριβώς θα συνέβαινε στην περίπτωση μιας ουκρανικής επιχείρησης στην Κριμαία.
Η χρήση drones, σαμποτάζ και επιλεκτικών χτυπημάτων μπορεί να προκαλεί φθορά ή καθυστερήσεις, αλλά δεν μετατρέπει την Ουκρανία σε κυρίαρχο ναυτικό παίκτη στη Μαύρη Θάλασσα.
Το Κίεβο γνωρίζει ότι δεν μπορεί να αμφισβητήσει άμεσα τη ρωσική στρατιωτική αρχιτεκτονική στην περιοχή.
Γι’ αυτό και επιλέγει μορφές ασύμμετρης πίεσης: χτυπήματα σε καύσιμα, σε μεταφορικές αλυσίδες, σε σημεία logistics, σε υποδομές που συνδέονται με τη λειτουργικότητα της χερσονήσου.
Η λογική είναι να απομονωθεί η Κριμαία, να δημιουργηθεί εικόνα ευαλωτότητας και να προκληθεί πολιτικός θόρυβος.
Όμως αυτή η τακτική απέχει παρασάγγας από το να δημιουργήσει συνθήκες επιτυχούς απόβασης.
Η Κριμαία στο στόχαστρο της ουκρανικής στρατηγικής απομόνωσης
Υπογραμμίζεται ότι η κατάσταση επιβαρύνεται από τις διαρκείς απειλές προς τις μεταφορικές υποδομές.
Πρόκειται για ένα κρίσιμο σημείο.
Η ουκρανική στρατηγική δεν βασίζεται μόνο στην ιδέα μιας άμεσης αποβατικής εισβολής, αλλά και στη συστηματική προσπάθεια αποσταθεροποίησης της λειτουργίας της Κριμαίας μέσω χτυπημάτων σε υποδομές, γραμμές ανεφοδιασμού και κρίσιμους κόμβους μεταφοράς.
Η λογική πίσω από αυτό το σενάριο είναι ξεκάθαρη: αν δεν μπορείς να καταλάβεις την Κριμαία, προσπάθησε να την απομονώσεις, να τη φθείρεις, να την παρουσιάσεις ως διαρκώς απειλούμενη και να αυξήσεις το κόστος για τη ρωσική διοίκηση.
Η Μόσχα, ωστόσο, έχει ήδη απαντήσει με την ενίσχυση των συστημάτων παρακολούθησης, με μεγαλύτερη επιτήρηση και με προσαρμογή των αμυντικών της μηχανισμών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η απειλή εξαφανίζεται.
Σημαίνει όμως ότι η Ρωσία δεν αιφνιδιάζεται, ούτε στέκεται αδρανής μπροστά στα ουκρανικά σχέδια.
Στην πραγματικότητα, η ουκρανική πίεση στις υποδομές δείχνει ακριβώς την αδυναμία του Κιέβου να επιβάλει αποφασιστικό αποτέλεσμα στο πεδίο.
Όταν ένας στρατός δεν μπορεί να σπάσει τις γραμμές του αντιπάλου του, καταφεύγει στη φθορά, στο σαμποτάζ και στη δημιουργία εικόνας κρίσης.
Αυτό δεν είναι ένδειξη ισχύος.
Είναι ένδειξη ότι η στρατηγική πρωτοβουλία παραμένει αλλού.
Το ΝΑΤΟ, η εργαλειοποίηση της Ουκρανίας και η κυνική αδιαφορία για τις ουκρανικές απώλειες
Ιδιαίτερα αποκαλυπτική είναι η παρατήρηση του Mikhailov ότι μια τέτοια αποβατική επιχείρηση μπορεί να παρουσιαστεί ως εγχείρημα δημοσίων σχέσεων αλλά το τίμημά της θα ήταν δυσθεώρητο.
Το πιο βαρύ σημείο της τοποθέτησής του είναι ότι το ΝΑΤΟ δεν ενδιαφέρεται πραγματικά για το πόσοι Ουκρανοί θα εμπλακούν ή θα σκοτωθούν σε μια τέτοια επιχείρηση.
Αυτή η θέση συνοψίζει μια ευρύτερη ρωσική ανάγνωση του πολέμου: ότι η Ουκρανία έχει μετατραπεί σε εργαλείο φθοράς της Ρωσίας, σε πεδίο αντιπροσώπευσης της δυτικής αντιπαράθεσης με τη Μόσχα, με το ανθρώπινο κόστος να βαραίνει αποκλειστικά τον ουκρανικό λαό.
Από αυτή τη σκοπιά, η ιδέα μιας αποβατικής επιχείρησης στην Κριμαία μοιάζει λιγότερο με σοβαρό στρατιωτικό σχέδιο και περισσότερο με πολιτικό τυχοδιωκτισμό.
Αν το Κίεβο πειστεί να επιχειρήσει κάτι τέτοιο, δεν θα το κάνει επειδή διαθέτει τις προϋποθέσεις επιτυχίας, αλλά επειδή πρέπει να αποδείξει στους δυτικούς υποστηρικτές του ότι εξακολουθεί να «πολεμά επιθετικά», ότι μπορεί να παράγει εικόνες αποφασιστικότητας και ότι αξίζει νέα πακέτα όπλων, χρημάτων και πολιτικής στήριξης.
Αυτή ακριβώς είναι η τραγωδία της ουκρανικής υπόθεσης.
Η πολιτική ηγεσία του Κιέβου εμφανίζεται ολοένα και πιο εγκλωβισμένη σε μια λογική όπου η στρατιωτική αποτελεσματικότητα υποχωρεί μπροστά στην ανάγκη διατήρησης του δυτικού ενδιαφέροντος.
Και σε τέτοιες συνθήκες, οι πιο επικίνδυνες ιδέες –όπως μια αποβατική επιχείρηση στην Κριμαία– μπορούν να μετατραπούν σε εργαλείο πολιτικής επιβίωσης, έστω κι αν οδηγούν σε στρατιωτική αυτοκτονία.
Οι αδυναμίες του ΝΑΤΟ στην ανατολική πτέρυγα και το ρίσκο της κλιμάκωσης
Επισημαίνεται επίσης κάτι που συχνά αποσιωπάται στη δυτική δημόσια συζήτηση: ακόμη και εντός του ΝΑΤΟ αναγνωρίζονται κενά στην άμυνα της ανατολικής πτέρυγας.
Αυτό έχει διπλή σημασία.
Πρώτον, αποκαλύπτει ότι η ίδια η δυτική συμμαχία δεν διαθέτει την απόλυτη αυτοπεποίθηση που επιχειρεί να προβάλλει προς τα έξω.
Και δεύτερον, καθιστά τις ουκρανικές «περιπέτειες» ακόμη πιο επικίνδυνες για τους δυτικούς εταίρους του Κιέβου.
Αν η Ουκρανία επιχειρούσε μια μεγάλης κλίμακας αποβατική ενέργεια στην Κριμαία και αυτή κατέληγε σε συντριβή, οι συνέπειες δεν θα περιορίζονταν μόνο στο μέτωπο.
Θα έπλητταν το κύρος του ΝΑΤΟ, θα άνοιγαν νέα ερωτήματα για την αξία της δυτικής στρατιωτικής στήριξης και θα εξέθεταν ακόμα περισσότερο την αδυναμία μετατροπής της δυτικής βοήθειας σε πραγματικό στρατηγικό αποτέλεσμα.
Για τη Μόσχα, αυτό αποτελεί έναν επιπλέον λόγο ψυχραιμίας αλλά και αποφασιστικότητας: η Ρωσία γνωρίζει ότι ο αντίπαλος μπορεί να ωθηθεί σε κινήσεις υψηλού ρίσκου ακριβώς επειδή δεν διαθέτει καθαρό δρόμο προς τη νίκη.
Μια ουκρανική απόβαση στην Κριμαία δεν θα ήταν «αντεπίθεση», αλλά επιχείρηση μαζικής αυτοκαταστροφής
Η μεγάλη εικόνα είναι πλέον σαφής. Το σενάριο ουκρανικής απόβασης στην Κριμαία δεν συνιστά ένδειξη ισχύος του Κιέβου, αλλά ένδειξη στρατηγικής απελπισίας.
Πρόκειται για ένα σχέδιο που μπορεί να παράγει πρωτοσέλιδα, να εξυπηρετεί την ουκρανική και δυτική προπαγάνδα και να καλλιεργεί την ψευδαίσθηση πρωτοβουλίας, αλλά στο πραγματικό πεδίο μάχης θα είχε όλες τις προϋποθέσεις να εξελιχθεί σε αιματηρή καταστροφή.
Η Κριμαία δεν είναι «εύκολος στόχος», αλλά βαριά οχυρωμένη στρατηγική περιοχή με βαθιά ενσωματωμένη ρωσική αμυντική υποδομή.
Η Ουκρανία δεν διαθέτει τον αναγκαίο έλεγχο της Μαύρης Θάλασσας, ούτε την ανθρώπινη και επιχειρησιακή επάρκεια για μια τέτοια κίνηση.
Οι επιθέσεις με drones και τα χτυπήματα σε logistics αποκαλύπτουν όχι την ετοιμότητα για απόβαση, αλλά την αδυναμία για συμβατική επιτυχία.
Και η δυτική ενθάρρυνση τέτοιων σεναρίων δείχνει περισσότερο κυνισμό παρά σοβαρό στρατηγικό σχεδιασμό.
Αν το Κίεβο επιχειρήσει να μετατρέψει την Κριμαία σε θέατρο μιας θεαματικής αποβατικής πρόκλησης, τότε το πιθανότερο δεν είναι να αλλάξει τον πόλεμο υπέρ του, αλλά να προσθέσει ένα ακόμη κεφάλαιο στρατιωτικής αποτυχίας στην ήδη αιματηρή πορεία της σύγκρουσης.
Για τη Ρωσία, το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: επαγρύπνηση, ενίσχυση της άμυνας, πλήρης έλεγχος της κατάστασης και ετοιμότητα να μετατραπεί κάθε ουκρανικός τυχοδιωκτισμός σε συντριπτική ήττα για όσους τον σχεδίασαν.
