του Κωνσταντίνου Λούβρου, Μ.D., medlabnews.gr iatrikanea
H χημειοθεραπεία χρησιμοποιεί φάρμακα – τα κυτταροτοξικά φάρμακα – για να σκοτώσει ή να επιβραδύνει την ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων.
Χημειοθεραπεία είναι η συστηματική χρήση φαρμάκων για την θεραπεία του καρκίνου. Αυτά τα φάρμακα συχνά αποκαλούνται “αντικαρκινικά” φάρμακα. Χρησιμοποιούνται διάφορες κατηγορίες φαρμάκων που δρουν στα καρκινικά κύτταρα αλλά επηρεάζουν και τα υγιή (απόπτωση τριχών κεφαλής).
Υπάρχουν πολλά διαφορετικά είδη φαρμάκων χημειοθεραπείας. Σε ορισμένες περιπτώσεις δίνεται μόνον ένα φάρμακο, αλλά συχνά δίνονται δυο ή και περισσότερα ταυτόχρονα. Αυτό ονομάζεται θεραπεία συνδυασμού. Η συνδυαστική χημειοθεραπεία αφορά τη χορήγηση μιας ομάδας φαρμάκων που δρουν ταυτόχρονα, για να σκοτώσουν τα καρκινικά κύτταρα.
Ιάσιμες θεωρούνται με την χημειοθεραπεία ορισμένες μορφές καρκίνου όπως το χοριοκαρκίνωμα, σεμίνωμα, λέμφωμα Burkitt, λεμφοβλαστική λευχαιμία κλπ.Το φάρμακο χορηγείται γενικά με ένεση ή ενδοφλεβίως.
Σε μερικούς τύπους κακοήθειας, όπως στη νόσο του Hodgkin, στη λευχαιμία και στον καρκίνο των όρχεων, η χημειοθεραπεία μπορεί να πετύχει πλήρη ανάρρωση, ακόμα κι αν ο καρκίνος έχει εξαπλωθεί.
Ανάλογα με την περίπτωση συστήνεται και η κατάλληλη θεραπεία, κατά την κρίση του θεράποντος χημειοθεραπευτη γιατρού. Το είδος της χημειοθεραπείας που θα δοθεί εξαρτάται από παράγοντες όπως είναι, η μορφή του καρκίνου, από ποιο σημείο του σώματος έχει αρχίσει, πώς μοιάζουν τα καρκινικά κύτταρα στο μικροσκόπιο, εάν έχουν επεκταθεί σε άλλα μέρη του σώματος.
Οι περισσότεροι ασθενείς με καρκίνο υποβάλλονται σήμερα σε χημειοθεραπεία σε αρχικό ή σε προχωρημένο στάδιο της νόσου, με σκοπό είτε την ίαση ή την ανακούφιση. Οι περισσότερες επιτυχίες της χημειοθεραπείας οφείλονται στην χορήγηση πολλών και όχι ενός φάρμακου. Σήμερα υπάρχουν τουλάχιστον 80 είδη διαφορετικών χημειοθεραπευτικών φαρμάκων.
Ορισμένοι καρκίνοι μπορούν να θεραπευτούν με χημειοθεραπεία μόνο, ή σε συνδυασμό με άλλες θεραπείες, όπως χειρουργική επέμβαση και ακτινοθεραπεία.
Ανάλογα με το συγκεκριμένο φάρμακο που χρησιμοποιείται η χημειοθεραπεία μπορεί να προκαλέσει διάφορες παρενέργειες. Αυτές είναι
- τριχόπτωση,
- πληγές στο στόμα,
- δυσκολία στην κατάποση,
- ξηροστομία,
- ναυτία,
- εμετός,
- διάρροια,
- αιμορραγία και
- λοίμωξη.
Πιο σπάνια προβλήματα περιλαμβάνουν βλάβη στην καρδιά, στο ήπαρ, στους πνεύμονες, στα νεφρά ή στα νεύρα.
Η βλάβη στα νεύρα προκαλεί συνήθως μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα των χεριών ή των ποδιών. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι παρενέργειες εξαφανίζονται, μόλις ολοκληρωθεί η θεραπεία. Οι ειδικοί εργάζονται, για να μειώσουν ή και να απαλείψουν εντελώς αυτές τις παρενέργειες.
