Αθανάσιος Πιτσιόρλας: Αριθμοί μιας σύγχρονης δημοκρατικής χαβούζας: θα διορθωθούν και από ποιον ;

Αθανάσιος Πιτσιόρλας

Δικηγόρος Θεσσαλονίκης

[email protected]

Θυμάστε τις τελευταίες ευρωεκλογές; Κράτησα τα ψηφοδέλτια διότι υπάρχει λόγος. Ο ίδιος λόγος υπάρχει και στις εθνικές εκλογές. Εφόσον η χώρα διαθέτει 21 ευρωβουλευτές και το πρώτο κόμμα φτάνει να πιάνει μόνο τους 7 από τους 21 γιατί τα ψηφοδέλτια των κομμάτων έχουν 42 υποψήφιους; Ομοίως, εάν στις εθνικές εκλογές μία εκλογική περιφέρεια εκλέγει 3 βουλευτές και το πρώτο κόμμα κερδίζει μόνο τον 1, γιατί στα ψηφοδέλτια μπαίνουν 5 υποψήφιοι; Αν μία άλλη εκλέγει 18 βουλευτές και το πρώτο κόμμα αποκτά τους 9 στους 18 γιατί τα ψηφοδέλτια περιέχουν 22 ονόματα; Τί σημαίνει άραγε τόση περιττή αριθμητική στα ψηφοδέλτια και γιατί; 

Το πρώτο άρθρο [https://www.triklopodia.gr/αθανάσιος-πιτσιόρλας-από-τη-σταθερό/] εξέθεσε πόσο κλεπτικό είναι το ισχύον εκλογικό σύστημα υπέρ του πρώτου και σε βάρος όλων των άλλων κομμάτων, των ψηφοφόρων και της χώρας. Εφόσον το δεύτερο και κάθε άλλο κόμμα χρειάζονται 43% ως 55% περισσότερους ψήφους από το πρώτο για να εκλέξουν βουλευτή τί είναι; Αυτό το δίδυμο άρθρο εκθέτει τη δεύτερη μεγάλη κλοπή, σε ανύποπτο, πολύ εστιασμένο ζήτημα, τα ψηφοδέλτια, όπου παραβιάζονται πανηγυρικά η κομματική ισότητα και οι κανόνες του παιχνιδιού πάλι σε βάρος των πολιτών και της χώρας, όχι μόνο των μικρών κομματικών αντιπάλων. 

Και οι δύο κλοπές –εκείνη με την πλασματική μετατροπή των ψήφων σε βουλευτές και η τωρινή διά της σύνθεσης των ψηφοδελτίων — γίνονται κανονικά και με το νόμο και δεν χρειάζονται απόδειξη. Τις θεσπίζει κάθε φορά ένα κόμμα με την πλειοψηφία του ή δύο με κρυφή συμφωνία. Οι δύο κλοπές ενεργούν σωρευτικά μαζί υπέρ του πρώτου κόμματος και άρα οι πλειοψηφίες της δημοκρατίας αποκτώνται ως σήμερα με κλοπές. Η σύνθεση των ψηφοδελτίων, χρονικά πρώτη στην αλυσίδα της αιτιότητας, (προ)καθορίζει πολλά, προηγούμενα και επόμενα, πέρα από το σημείο που κάποιοι εκλέγονται και κάποιοι αποτυγχάνουν στις εκλογές. Η πρώτη κλοπή έχει δικαιολογηθεί με την «κυβερνητική σταθερότητα». Η δεύτερη όχι, διότι, χαμένη στο χρόνο και σήμερα ρουτίνα ανύποπτη, δεν υπάρχει καν στη συνείδηση των πολλών.

Το άρθρο ξεκινά από τις ευρωεκλογές και περνά στις εθνικές. Το πρώτο μέρος μιλά με αριθμούς. Μετά εκθέτει τις συνέπειες των αριθμών και φτάνει στα νομικά. Θα χρειαστεί και πάλι να κατεβάσεις ταχύτητα. Αυτή τη φορά αν φτάσεις ως το τέλος έχεις και bonus: νομική και πολιτική ιστορία 72 ετών. 

[01] Αριθμοί

Πρέπει να ειπωθεί όσες φορές χρειαστεί: η δημοκρατία η οποία συζητιέται ακόμη και ρομαντικά, είναι ωμή υπόθεση αριθμών. Μετά από ζυμώσεις, τα ψηφοδέλτια επισημοποιούν τη σχέση των κομμάτων με τους υποψήφιους. Συχνά ακούγεται κριτική για το ποιοι μπαίνουν στα ψηφοδέλτια, αλλά γιατί δεν συζητιέται το πόσοι μπαίνουν; Πάντως δεν επιμένω στο ερώτημα: με βάση σύγκρισης το σημείο που βρισκόμουν πριν ξεκινήσω το άρθρο, δεν είναι παράξενο. Αν δεν το παραέχεζαν στις ευρωεκλογές είναι βέβαιο ότι αυτό το άρθρο δεν θα γραφόταν. Οι υπερβολές προκαλούν και άρθρα.

Μετά την αριθμητική ανασύνθεση της Ευρωβουλής, στην Ελλάδα αναλογούν 21 ευρωβουλευτές. Οι ευρωεκλογές 2024 έγιναν με ενιαία εκλογική περιφέρεια και αναλογικό σύστημα, παράγοντες οι οποίοι έφεραν άφθονη διαφάνεια και ανέδειξαν ένα κύριο, ώριμο πρόβλημα της ελληνικής δημοκρατίας, τον αριθμητικό πληθωρισμό των πολιτικών, ο οποίος δεν συζητιέται, ενώ ο πληθυσμός της χώρας μειώνεται.

Ας δούμε πρώτα τα ψηφοδέλτια, όπου βρίσκεται ο λόγος που τα κράτησα. Στον πίνακα 1 ενδιαφέρει η στήλη 2. Οι άλλες είναι για ασκήσεις περιέργειας αλλά και για εκ νέου ανάγνωση των αποτελεσμάτων. Στις ευρωεκλογές 2024 συμμετείχαν 31 κόμματα. Τα 19 παρουσίασαν ψηφοδέλτια με 42 υποψήφιους (19Χ42=798), το μέγιστο, και τα άλλα 12 με λιγότερους των 42 (=370): σύνολο υποψηφίων 1.168. Αν ήταν συνήθεις θέσεις εργασίας, για καθεμιά από τις 21 θέσεις θα αντιστοιχούσαν 56 υποψήφιοι.

Ένα μόνο κόμμα, το «Δίκτυο 21» παρουσίασε 21 υποψηφίους. Και μπράβο τους! 21 οι ευρωβουλευτές, «21» το κόμμα, 21 οι υποψήφιοι. Και παιχνίδι με τους αριθμούς και μέτρο. Τα άλλα 11 κόμματα που δεν μπορούσαν να συγκεντρώσουν 42 ονόματα γιατί δεν σκέφθηκαν να κρυφτούν πίσω από τον αριθμό 21; Ψηφοδέλτια με λιγότερους των 42 έδειξαν την αδυναμία να βρεθούν έστω τυπικοί υποψήφιοι. Και κάποια κόμματα δεν αποκλείεται να εξέλαβαν τον αριθμό 42 ως νομικά ή πραγματικά υποχρεωτικό. 

Παρά την ενιαία πανελλαδική περιφέρεια και την αναλογική, τα 23 από τα 31 κόμματα δεν εξέλεξαν ευρωβουλευτή. 12 κόμματα με το μέγιστο, 42 υποψηφίους, δεν εξέλεξαν κανέναν. Σήμερα, μου πήρε 50 γεμάτα λεπτά για να επιβεβαιώσω τους αριθμούς τους! 

Και έτσι φτάνουμε στο εύλογο ερώτημα: εφόσον η χώρα εκλέγει 21 ευρωβουλευτές, γιατί μπαίνουν μέχρι 42 στα ψηφοδέλτια; Το πρώτο κόμμα εξέλεξε 7 μόνο, αριθμός γνωστός εξαρχής. Άρα, 21 υποψήφιοι είναι παραπάνω από αρκετοί ακόμη κι αν χρειάζονται επιλαχόντες για να αντικαταστήσουν και τους 7 κανονικούς. Αυτό μπορεί να συμβεί μόνο αν όλοι μπουν ταυτόχρονα στο ίδιο αεροπλάνο! Υπό το χειρότερο σενάριο, πάλι περισσεύουν 7 σε ψηφοδέλτιο 21. Ρεαλιστικά, οι πιο πολλοί υποψήφιοι σε ψηφοδέλτιο 21 ατόμων δεν χρειάζονται. Άρα, γιατί ορίστηκαν 42;

Πίνακας 1. Κομματικοί συνδυασμοί, υποψήφιοι και έδρες στις ευρωεκλογές 2024

Πηγή – Υπουργείο Εσωτερικών, ψηφοδέλτια των κομμάτων και δικές μου ενέργειες

H απάντηση είναι εύκολη και άσχημη. Τα ψηφοδέλτια γίνονται έτσι λόγω καθεστωτικής απληστίας του κάθε φορά πρώτου ή δύο μεγάλων κομμάτων επιβληθείσας με νομοθετικό έρπειν. Η ιστορία (πιο κάτω) δείχνει ότι αυτό δεν γινόταν πάντα, ούτε στις ευρωπαϊκές ούτε στις εθνικές εκλογές. Οι αρχηγοί αυτών των κομμάτων και μερικοί ακόμη υπεραλιεύουν ψήφους διά των πολλών υποψηφίων που τα μικρά κόμματα δεν έχουν. Ποιοι λίγοι από τους 42 θα εκλεγούν δεν τους πολυενδιαφέρει. Όλοι θα φέρουν στο κόμμα ψήφους. Τα ίδια ισχύουν στις εθνικές εκλογές. Παράλληλα, όσοι θέλουν να κερδίσουν από τη πολιτική πάνε στα μεγάλα κόμματα και οι πιο πολλοί ποντάρουν στο άλογο που κερδίζει και θα γίνει κυβέρνηση, διότι αυτή μοιράζει μπόνους και μερίσματα. Αν το ψάξουμε θα φανεί ότι ισχύει και εδώ ο κανόνας Pareto. Το 80% των ουσιαστικών υποψηφίων πηγαίνουν στο 20% των κομμάτων. 

Η στήλη 1 του πίνακα 2 δείχνει ότι στις εθνικές εκλογές οι περιφέρειες εκλέγουν 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 12, 13, 16, 17 και 18 βουλευτές. Χοντρικά, βάση καθορισμού των εδρών είναι η απογραφή του πληθυσμού αλλά και αριθμητικά κόλπα! Οι αριθμοί στη στήλη 3 δίνουν την εντύπωση ρύθμισης πρόχειρης αλλά δεν είναι. Γιατί μία εκλογική περιφέρεια που εκλέγει δύο βουλευτές χρειάζεται δύο επιπλέον υποψήφιους (2+2) και μία άλλη που εκλέγει επτά χρειάζεται πάλι δύο επιπλέον (7+2); Οι αριθμοί αυτοί, αρκετά παραπλανητικοί, είναι για αλίευση ψήφων οι οποίες, τοπικά στοχευμένα, κερδίζουν έδρες. Δες στη στήλη 2 τι συνέβη σε 3 τετραεδρικές περιφέρειες (Καβάλα, Καρδίτσα,  Κυκλάδες) όπου ένα κόμμα μόνο του κέρδισε και τις 4 διαθέσιμες έδρες το 2023.

Πίνακας 2. Περιφέρειες, υποψήφιοι και έδρες 1ου κόμματος , εθνικές εκλογές 2023

Πηγή – ΠΔ 8/2023 (ΦΕΚ Α΄ 16), ΠΔ 26/2012 (ΦΕΚ Α΄ 57), Νόμος 5285/2026 (ΦΕΚ Α 33), ιστοσελίδα Βουλής & δικές μου ενέργειες.               * Η στήλη 3 όπως ισχύει, ελαφρά αλλαγμένη και πάλι το 2026.

Τα κόμματα μοιάζουν πολύ με επιχειρήσεις. Αγορά η μία αγορά και η άλλη. Τα φουσκωμένα ψηφοδέλτια, που παραβιάζουν τη συνταγματική αρχή της ισότητας και τους όρους της δημοκρατίας, έχουν γερές αναλογίες και με παραβίαση και του αθέμιτου και του ελεύθερου ανταγωνισμού. Κάποιοι έμποροι κυνηγούν το κέρδος με χαμηλές τιμές και πιο πολλές πωλήσεις. Χαμηλές τιμές κάτω από κάποιο όριο, όπως π.χ. το κόστος, παραβιάζουν τους κανόνες περί αθέμιτου ανταγωνισμού. Υποψήφιοι βουλευτές περισσότεροι από τις ανάγκες της κάθε εκλογικής περιφέρειας που δεν μπορούν να έχουν τα μικρά κόμματα μοιάζουν με τις αθέμιτες τιμές ενός εμπόρου που στοχεύει να εκτοπίσει τους ανταγωνιστές από την αγορά. Καθορισμός ή διατήρηση τέτοιων φουσκωμένων ψηφοδελτίων διότι ένα κόμμα με απόφασή του (ή δύο με συμφωνία) και στόχο να υπεραλιεύουν ψήφους σε βάρος των μικρών ή να θέτουν σε αυτά εμπόδια εισόδου στην κομματική αγορά μοιάζει και με παραβίαση του ελεύθερου ανταγωνισμού με κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης. Θύματα αυτής εκτός από τα μικρότερα κόμματα είναι και οι πολίτες και η χώρα ως σύνολο.

[02] Οι αριθμοί υποψηφίων στα ψηφοδέλτια και συνέπειες

Εκμηδενιστική ανισότητα σε βάρος των μικρών: Τα μικρά κόμματα δεν έχουν σε βάρος τους μόνο την κλεπτική μετατροπή τω ψήφων σε βουλευτές το βράδυ των εκλογών. Ο πλεονασμός υποψηφίων καθιστά το κομματικό παιχνίδι εξαρχής άνισο σε βάρος τους διότι δεν μπορούν να βρουν πρόσωπα. Εφόσον 12 στα 31 κόμματα δεν μπόρεσαν να βρουν 42 τυπικούς υποψήφιους για ένα και μόνο πανελλαδικό ψηφοδέλτιο στις ευρωεκλογές, ας φανταστούμε πόσο είναι το πρόβλημά τους στις εθνικές εκλογές όπου παρουσιάζεται ένα ψηφοδέλτιο σε καθεμιά από τις 59+1 εκλογικές περιφέρειες. 

Το λίγο γίνεται πολύ: Στις ευρωπαϊκές εκλογές το πράγμα είναι ξεχειλωμένο. Στις εθνικές, οι υποψήφιοι βουλευτές περισσότεροι από τις έδρες των περιφερειών τους οποίους έχουν τα μεγάλα κόμματα και δεν μπορούν να έχουν τα μικρά σε 59+1 περιφέρειες δεν είναι αναλογικό, αμελητέο μειονέκτημα. Κάποιοι ψηφοφόροι ψηφίζουν κόμμα. Άλλοι πηγαίνουν να ψηφίσουν μόνο εξαιτίας ενός υποψηφίου. Αυτός ο υποψήφιος μπορεί να μην εκλεγεί βουλευτής αλλά οι ψήφοι του θα καταλήξουν στο κόμμα. Εάν όχι στην πρώτη κατανομή, τότε στη δεύτερη ή στην επικράτεια, αυτές οι επιπλέον ψήφοι θα δώσουν επιπλέον έδρες στο κόμμα λόγω των περισσότερων υποψηφίων. Έστω λίγες τέτοιες ψήφοι σε κατάλληλες περιφέρειες θα δώσουν επιπλέον έδρες και οι λίγες επιπλέον έδρες μπορεί να δώσουν έως και πλειο ψηφία στο πρώτο κόμμα. Ξαναδές στον πίνακα 2 τι συνέβη σε 3 τετραεδρικές περιφέρειες το 2023 (Καβάλα, Καρδίτσα, Κυκλάδες)! Επιπλέον, στο όριο ψήφων 25% το εκλογικό σύστημα γίνεται στοιχηματικό. Όλα υπολογίζονται και το καλό παιχνίδι παίζεται με έδρες. 

Περισσότερα υποψήφιοι περισσότερες δαπάνες και μια αόριστη ανεξέλεγκτη τρύπα: Τα φουσκωμένα ψηφοδέλτια στηρίζουν επίμονα 300 βουλευτές και από πίσω τους χιλιάδες συνεργάτες και υπαλλήλους στη Βουλή. Οδηγούν σε κυβέρνηση 62+1 υπουργών, σε μια χώρα μικρή. Προκαλούν τη δημιουργία νέων θέσεων για να τοποθετηθούν αποτυχημένοι υποψήφιοι. Τέτοια ψηφοδέλτια είναι δείκτες πυραμίδων και αστερισμών ποντικαράδων επώνυμων και κυρίως ανώνυμων και όλα καταλήγουν στο δημόσιο ταμείο με πλασματικές και απατηλές ανάγκες, σπατάλες και διαφθορά. 

Όλα πια έχουν απλοποιηθεί: σήμερα υπάρχουν δύο ευδιάκριτες ομάδες ελλήνων. Εκείνοι που μπορούν και εποφθαλμιούν άγρια, ανεξέλεγκτα και χωρίς φόβο το δημόσιο ταμείο και οι άλλοι, τα θύματα, που εξαναγκάζονται ξεδιάντροπα να προσπαθούν να το γεμίσουν, αρκετοί έξω από τις δυνάμεις τους με αδήλωτη δέσμευση περιουσίας παρούσας και μελλοντικής. Τέτοια είναι η ένταση της φοροκλοπής.

Οι περισσότεροι υποψήφιοι έχουν καλλιεργήσει κουλτούρα διαφθοράς και αναξιοκρατίας: Όσοι υποψήφιοι των βασικών κομμάτων αποτυγχάνουν να εκλεγούν ούτε εξαφανίζονται ούτε αδρανούν. Παραμένουν στο παρασκήνιο με τις προσδοκίες τους και πολλαπλασιάζουν τις υποχρεώσεις κομμάτων και κυβέρνησης. Αφού είναι δικοί μας, με κάποιο τρόπο πρέπει να ικανοποιηθούν και να μείνουν εφεδρείες για την επόμενη εκλογική προσπάθεια. Η κυρία με τη κόκκινη Ferrari είναι τέτοια περίπτωση. Από το 2007 και πριν εκλεγεί βουλευτής το 2019 για πρώτη φορά, ο Λαζαρίδης ήταν ειδικός επιστήμων του Υπουργείου Παιδείας χωρίς να κατέχει πτυχίο πανεπιστημίου. Σε χώρα που δίνει τυφλά αξία στα χαρτιά, αυτός το μπόρεσε χωρίς χαρτί. Ποιοι έχουν μεσολαβήσει μεταξύ Οπεκεπέδων και κυβερνητικών υπηρεσιών; Εάν διοριστούν κάπου, όχι οπουδήποτε, αποτυχημένοι των εκλογών τότε δεν θα υπάρχουν θέσεις π.χ. για αποφοίτους της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης. 

Πληθωρισμός ο ένας πληθωρισμός κι ο άλλος: Οι συνέπειες της παραβίασης της κομματικής ισότητας διά των περισσοτέρων (και ουσιαστικών) υποψηφίων πάνε πιο μακριά από τα μικρά κόμματα, ιδίως για τους πολίτες και τη χώρα ως σύνολο. Όπως η αύξηση της κυκλοφορίας του χρήματος έξω από τα όρια της οικονομίας προκαλεί πληθωρισμό και το νόμισμα χάνει την αξία του, οι πλεονάζοντες υποψήφιοι βουλευτές υπερπληθωρίζουν την ελληνική δημοκρατία για δεκαετίες και την έχουν ξεχειλώσει. Έχει γίνει πια αγνώριστη και δεν μπορούμε να κατανοήσουμε τι και γιατί συμβαίνει. 

Τροφοδοτώντας για πολύ καιρό κύκλους σχέσεων και αποτελεσμάτων μεγαλύτερων και περισσότερων οι περιττοί αριθμοί στα ψηφοδέλτια έχουν κάνει τη χώρα χαβούζα. Η μόνιμη σπατάλη και η εκτεταμένη διαφθορά σε κράτος με πρόβλημα χρέους που δεν μειώνεται, η γενίκευση της αναξιοκρατίας, η εξαφάνιση των ευκαιριών, η αδιάκοπη μείωση του επιπέδου ζωής των πολλών, η αύξηση της φτώχειας, η αυξανόμενη αισχρή παρέμβαση τρίτων στη δικαιοσύνη, όλα αυτά μαζί, πώς αλλιώς μπορούν να ονομαστούν; Η χώρα είναι για πολύ εγκλωβισμένη σε αριθμούς πολιτικών πληθωριστικούς.

Η ΕΕ, το ΔΝΤ και η ευρωπαϊκή εισαγγελία δεν επαρκούν έναντι του βάθους και της έκτασης του ελληνικού προβλήματος. Δεν το γράφω για πρώτη: πριν από την αόριστη τρύπα στα δημόσια οικονομικά που δεν κλείνει, υπάρχει τρύπα χειρότερη. Η χώρα δεν έχει ηθική βάση και στέρεο έδαφος κίνησης. Ηθική βάση θα ήταν ένα σύνολο υγειών αρχών λειτουργίας κοινών για όλους. Η ΕΕ, το ΔΝΤ και η Ευρωπαϊκή εισαγγελία δεν μπορούν να κάνουν πολλά ούτε για ό,τι υπάρχει σήμερα ούτε για το ηθικό κενό.

Δύο συνεντεύξεις στο ίδιο τηλεοπτικό κανάλι, η μία από κωμωδό, η άλλη από επιστήμονα έχουν πει αλήθειες και συγκλίνουν στα ίδια. Στις 20 Ιουνίου 2026, ο Λάκης Λαζόπουλος [ https://www.youtube.com/watch?v=Lbdw6JllBQ0 ] είπε, «όλο το σύστημα είναι σάπιο. Όλο; Όλο.» Ο δε γιατρός Γιάννη Ιωαννίδης [https://www.youtube.com/watch?v=lmpPhlh05Go[, και τι δεν είπε, όλα με αριθμητικά συγκριτικά στοιχεία. Όποιος δεν τους είδε πρέπει να τους δει, ρουφηχτά.

Μία σύγκριση για να κρατήσεις! Με όχι τρομερή εξαίρεση την Αλβανία (1912-), οι άλλες βαλκανικές χώρες – Ρουμανία (1877-), Βουλγαρία (1878-), Σερβία (1878-), Β.Μ. (1944-), έχουν φόρο εισοδήματος 10%, χαμηλούς φορολογικούς συντελεστές στα άλλα πεδία και καμία δεν έχει πτωχεύσει ως σήμερα παρά τις δυσκολίες. Η Ελλάδα (1832-) έχει τρελούς φορολογικούς συντελεστές διαχρονικά, αυξανόμενα παντού πρόσθετα βάρη και το 2010 κατάφερε να πτωχεύσει για έκτη φορά στην ιστορία της. Κατά μέσο όρο, κάθε 32 έτη έρχεται μία πτώχευση. Η σύγκριση αυτή, έξω από την επιρροή λογιστών και στατιστικολόγων, κάτι μεγάλο δείχνει αλλά τί; Πρέπει επιτέλους να το βρούμε και να το ονομάσουμε. Με βάση το 2015, πρέπει να ξαναμετρούμε!

Τα τελευταία στοιχεία λένε ότι ο μέσος έλληνας εργάζεται έξι μήνες το χρόνο μόνο για τους φόρους. Προσοχή στο «ο μέσος έλληνας»: κάποιοι, όπως ελεύθεροι επαγγελματίες, με υπολογισμούς του αέρα και τεκμήρια, δίνουν από το 2025 ως φόρους όλο το εισόδημά τους και κάποιοι ακόμη περισσότερα. Πρόσφατα ανακάλυψα ότι επιβάλλουν ΦΠΑ ακόμη και πάνω στο ειδικό τέλος στο κινητό τηλέφωνο. Είναι απίθανος ο κατάλογος των παραβόλων δημοσίου. Πολλοί έλληνες δεν τολμούν να πάρουν το αυτοκίνητό τους σε εθνική οδό λόγω των διοδίων. Δεν είναι περίεργο που Ραδιόφωνο προσφέρει διόδια.

[3] Νομοθεσία : παρελθόν, παρόν και μέλλον

Απλοί νόμοι ορίζουν τους υποψηφίους βουλευτές στις εκλογές. Στις εθνικές εκλογές έχει προ πολλού σταθεροποιηθεί το κόλπο οι αριθμοί των υποψηφίων να μην ορίζονται με τον γνωστό «εκλογικό νόμο» αλλά με άλλον και, με απόσπαση προσοχής, η ρύθμιση μπαίνει στο Προεδρικό Διάταγμα 26/2012. Άρα, η μία σοβαρή κλοπή γίνεται φανερά με τον εκλογικό νόμο και η άλλη είναι κρυμμένη στο Προεδρικό Διάταγμα.

Βάση ορισμού του αριθμού των υποψήφιων δεν μπορεί παρά να είναι οι βουλευτές που οι εκλογικές περιφέρειες εκλέγουν. Αυτό το αναγνωρίζει η νομοθεσία αλλά δεν σταματά εκεί! Σε σχέση με τους υποψήφιους των ευρωεκλογών, το άρθρο 3 του νόμου 4255/2014 (ΦΕΚ Α΄ 11) όπως άλλαξε το 2024 λέει:

«3. Η πρόταση κάθε κόμματος ή συνασπισμού … κομμάτων, … περιλαμβάνει υποψηφίους, … τουλάχιστον ίσο[υς] με τον αριθμό των συνολικά εκλεγομένων, … και δεν μπορεί να υπερβαίνει τον διπλάσιο του αριθμού αυτού.»

Τι λέει η νομική ιστορία; Ο πρώτος νόμος του 1981 (1180/1981, άρθρο 3 § 3, ΦΕΚ Α΄ 188) όριζε αυστηρά υποψήφιους ίσους με τους ευρωβουλευτές: «Η πρότασις εκάστου … συνδυασμού … περιλαμβάνει μέχρι είκοσι τέσσαρας (24) υποψηφίους …». Οι ευρωβουλευτές τότε ήταν 24. Τριάντα τρία έτη μετά και 8 φορές ευρωεκλογές ανεμπόδιστα, η αλλαγή έγινε τον Απρίλη 2014 με τον Νόμο 4255/2014 (άρθρο 3 § 3, ΦΕΚ Α΄ 89) για τις εκλογές Μαΐου 2014. Οι υποψήφιοι διπλασιάστηκαν και είδαμε γιατί. Τότε ήταν η δικομματική κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου. Ο ισχύων νόμος 5083/2024 (ΦΕΚ Α 12) επανέλαβε το νόμο του 2014.

Αντίστοιχα, για τις εθνικές εκλογές το άρθρο 34 του ΠΔ 26/2012, που έχει αλλάξει τελευταία τον Μάρτιο 2026 με το νόμο 5285/2026 (ΦΕΚ Α΄ 33), προβλέπει:

«9. Κάθε συνδυασμός μπορεί να περιλάβει αριθμό υποψηφίων βουλευτών έως τον αριθμό των βουλευτικών εδρών της εκλογικής περιφέρειας προσαυξημένο: 

α) κατά δύο (2) στις … περιφέρειες όπου εκλέγονται από ένας (1) έως και επτά (7) …,

β) κατά τρεις (3) στις … περιφέρειες όπου εκλέγονται από οκτώ (8) έως … (12) … και

γ) κατά τέσσερις (4) στις … περιφέρειες όπου εκλέγονται περισσότεροι από … (12) …».

Η νομική ιστορία των εθνικών εκλογών για 72 έτη (2026-1954) είναι αποκαλυπτική. Από το 1954 ως σήμερα η ρύθμιση έχει κινηθεί από την κλοπή στην απόλυτη αυστηρότητα, στην σταδιακή χαλάρωση και ξανά στην σημερινή καθεστωτική κλοπή. 

Ο νόμος 2800/1954 της κυβέρνησης του Αλέξανδρου Παπάγου για τις εκλογές 1956 θέσπισε άγριο πλειοψηφικό σύστημα. Το απατηλό επιχείρημα ήταν και τότε η πολιτική σταθερότητα με ισχυρές αυτοδύναμες κυβερνήσεις! Ο νόμος που ευνοούσε υπέρμετρα το πρώτο κόμμα, προκάλεσε πόλωση και ανάγκασε τα άλλα κόμματα να ενεργήσουν συμμαχικά. Ως προς τον αριθμό των υποψηφίων βουλευτών ο νόμος Παπάγου προέβλεπε και αναπληρωματικούς μέχρι το ένα τέταρτο του αριθμού των εδρών της κάθε περιφέρειας. Μετά το θάνατο του Παπάγου, για να διασκεδάσει τις φοβίες των αντιπάλων, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής άλλαξε το νόμο, δεν άλλαξε όμως την ουσία. Η συμμαχική αντιπολίτευση έλαβε περισσότερες ψήφους, αλλά το εκλογικό σύστημα έδωσε στην ΕΡΕ του Καραμανλή την πλειοψηφία των εδρών. Πάντως, ο αριθμός των υποψήφιων μειώθηκε στον αριθμό των εδρών χωρίς εξαίρεση.

Από το 1955 έως το 1981, για 25 έτη, οι υποψήφιοι βουλευτές έγιναν αυστηρά όσοι και οι έδρες χωρίς εξαίρεση. Αυτό άλλαξε Αύγουστο 1981 με κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας. Σε περιφέρειες που εξέλεγαν μέχρι 3 βουλευτές ορίστηκε ένας ακόμη υποψήφιος και δύο σε όλες της άλλες. Η ρύθμιση του ΠΑΣΟΚ το 1982 και ως το 1985 πήγε προς τα πίσω με έναν μόνο επιπλέον υποψήφιο σε περιφέρειες που εξέλεγαν μέχρι δύο βουλευτές. Ένα κλικ προς τα εμπρός, πάλι με ΠΑΣΟΚ, έγινε το 1989 όταν η προσαύξηση με έναν επιπλέον υποψήφιο επεκτάθηκε σε περιφέρειες που εξέλεγαν έως και 5 βουλευτές. Από το 1993, με Νέα Δημοκρατία, έως και σήμερα, εναλλάξ με Νέα Δημοκρατία ΠΑΣΟΚ, οι υποψήφιοι αυξήθηκαν μόνιμα σε όλες τις περιφέρειες. Έκτοτε, γίνονται αλλαγές, αποτέλεσμα επιτόπιων υπολογισμών. Ο δε Σύρριζα υπήρξε και εδώ άπειρος και ανύποπτος. Απορροφήθηκαν από τον «εκλογικό νόμο» και τους ξέφυγε το Προεδρικό Διάταγμα. Το παράρτημα στο τέλος έχει όλες τις ρυθμίσεις από το 1954 ως σήμερα και μπορεί να βοηθήσει άλλους να μελετήσουν το ζήτημα πιο πολύ.

Μάρτιο 2026 πείραξαν πάλι τους αριθμούς για τους οποίους μιλάμε. Περιφέρειες που εκλέγουν 12 βουλευτές, θα έχουν πια 4 επιπλέον υποψήφιους ενώ ως πριν είχαν 3. Η αλλαγή αφορά 2 εκλογικές περιφέρειες, την Β2 Δυτικού τομέα Αθήνας και την Α΄ Ανατολικής Αττικής. Τι συμβαίνει άραγε εκεί; Οι συνταγματολόγοι τί λένε: Ρύθμιση του 2026 θα ισχύσει στις επόμενες εκλογές εφόσον το ελληνικό Σύνταγμα το απαγορεύει; 

Είναι σοβαρό και αστείο μαζί, όχι κάποια νέα κατάρα: Κάθε φορά που έκαναν αλλαγές στους αριθμούς των υποψήφιων βουλευτών, πρόδιδαν το φόβο ότι δεν τους έβγαιναν οι αριθμοί! Τέτοιες αλλαγές προμηνύουν και συσχετίζονται με απώλεια εξουσίας.

Η καλύτερη ρύθμιση την οποία προτείνει το άρθρο ίσχυσε στο διάστημα 1982-1985. Ήταν σύμφωνη με τις ανάγκες των εκλογών. Δεν ήταν ούτε αυστηρή όσο των ετών 1955-1981 που όμως λειτούργησε ανέπαφη για 25 έτη, ούτε πληθωριστική, άδικη και τεράστια ζημιογόνα όσο η σημερινή που ισχύει με μικρές αλλαγές από το 1993.

[4] Κι άλλες συνέπειες κι άλλες σκέψεις

Ίσως είναι δύσκολο να το χωνέψει κάποιος αλλά οι περιττοί υποψήφιοι βουλευτές, κυρίως προς το εθνικό Κοινοβούλιο, έχουν για δεκαετίες υποσκάψει τη δημοκρατία και τη χώρα σε βαθμό διάλυσης. Πιο πριν δόθηκε κάποια εξήγηση του πώς και του γιατί. Η ιστορία λέει ότι μείωση των αριθμών στα ψηφοδέλτια δεν θα φέρει καινοτομία, αλλά αναγκαία και επιτακτική αποκατάσταση από καθεστωτική κλοπή σε βάρος της χώρας.

Το άρθρο που προβλέπει υποψήφιους διπλάσιους θα πρέπει να επιστρέψει εκεί που ήταν το 1981, ώστε οι υποψήφιοι να ταυτίζονται με τους 21 ευρωβουλευτές και μέχρι αυτόν. Ακόμη και λιγότεροι των 21 θα είναι αποδεκτό ψηφοδέλτιο. Γιατί ένα κόμμα που ξέρει ότι δεν θα εκλέξει ούτε ένα ευρωβουλευτή να ψάχνει 21 ονόματα; Ομοίως, στις εθνικές εκλογές οι υποψήφιοι θα πρέπει να περιοριστούν στον αριθμό εδρών της κάθε περιφέρειας με εξαίρεση εκείνες που εκλέγουν έως 2 βουλευτές. Στις μεγαλύτερες οι έδρες πηγαίνουν σε αρκετά κόμματα και τυχόν ανάγκες για αναπληρωματικούς τις καλύπτουν οι υποψήφιοι ίσοι με τις έδρες. Ποια αντικειμενική ανάγκη υπάρχει τα κόμματα που μοιράζονται τις 18 έδρες σε τομέα της Αθήνας να έχουν 22 υποψήφιους; 

Αν ίσχυε μέγιστος αριθμός 21 υποψηφίων, όσοι οι ευρωβουλευτές, αντί των 1.168 οι υποψήφιοι θα ήταν εσχάτως 651 (31Χ21=). Πάλι κάποια κόμματα θα είχαν λιγότερους των 21 υποψηφίους και άρα ο ντόρος θα ήταν τουλάχιστο 60% λιγότερος. Αν τα ψηφοδέλτια στις εθνικές εκλογές έχουν υποψήφιους μέχρι τον αριθμό των εδρών των περιφερειών, το πρόβλημα θα είναι κι εδώ αριθμητικά πολύ μικρότερο. Με τον ισχύοντα νόμο, το πρώτο και κάθε άλλο κόμμα θα έχει πανελλαδικά στις επόμενες εκλογές μέχρι 416 υποψήφιους έναντι 300 βουλευτών. Αν τα κόμματα είναι 20 θα έχουν συνολικά μέχρι 8.320 υποψηφίους. Αν είναι 25 θα έχουν 10.400. Με την προτεινόμενη μείωση, το κάθε κόμμα θα έχει στην χώρα 298 υποψήφιους (-28,3%) και 20 κόμματα 5.960. 

Η μείωση των υποψήφιων βουλευτών πάει αναλογικά. Τα θετικά αποτελέσματα της μείωσης θα είναι πολλαπλάσια, σχεδόν δικτυακά. Όλες οι αρνητικές συνέπειες θα περιοριστούν αισθητά μόνο δια της μείωσης των αριθμών και σταδιακά θα μαζευτεί πολύ το τωρινό χάλι. Η αλλαγή ποσότητας θα φέρει από μόνη της αλλαγή ποιότητας. Θα ενισχύσει την κομματική ισότητα και τη διαφάνεια, αναγκαία για τη δημοκρατία.

Σε επίπεδο χώρας πρώτο έρχεται το πολιτικό σύστημα διότι αυτό έχει την εξουσία και την τρέχει με τις πρωτοβουλίες, τις αποφάσεις, τις παραλείψεις, την προπαγάνδα, τη διαφήμιση. Το πολιτικό σύστημα είναι το πρώτο που πρέπει να διορθωθεί πρώτα από τους αριθμούς. Αν οι αριθμοί δεν μειωθούν μόνιμα, η Ελλάδα και οι πολλοί έλληνες δεν έχουν ρεαλιστική ελπίδα διότι οι αιτίες που έχουν προκαλέσει τις σοβαρές συνέπειες ως σήμερα θα συνεχίσουν να υπάρχουν και να ενεργούν. Η πρόβλεψη δεν είναι δύσκολη: αν οι δύο εκλογικές κλοπές, η τωρινή με τους περιττούς υποψήφιους βουλευτές για αθέμιτη αλίευση ψήφων και εκείνη που μετατρέπει δυσανάλογα τις ψήφους των κομμάτων σε βουλευτές, δεν καταργηθούν, η τωρινή κατάσταση θα διαιωνίζεται σε ευθεία γραμμή. Και που θα φτάσει πάλι; Πτώχευση Νο 7! Εδώ εμφανίζεται το απλό, υπερέχον ερώτημα: μέχρι πότε ένα κόμμα θα μπορεί να κλέβει στις εκλογές με νομοθετική και κάθε άλλη κατάχρηση της κλεπτικής πλειοψηφίας του; Η δεύτερη κλοπή που εκθέτει το άρθρο πρέπει το γρηγορότερο να καταργηθεί ώστε οι επόμενες εκλογές να γίνουν δικαιότερα. Τα δε κόμματα πρέπει να αντιδράσουν όπως το 1955, ώστε οι νόμοι να αλλάξουν εν τέλει με ευρεία συμφωνία. Κατάργηση των δύο κλοπών σημαίνει δημοκρατική αλήθεια.

Η ως σήμερα λειτουργία τέτοιου ξεχαρβαλωμένου συστήματος, δαπανηρού, διεφθαρμένου, ανεξέλεγκτου, εξυπηρετεί μόνο ατομικά συμφέροντα ελαχίστων. Χωρίς τα κόμματα να αυτοπεριοριστούν, οδεύουμε γραμμικά προς την επόμενη καταστροφή. Θα σπάσει και η δική τους τύχη. Τα χρέη δύο κομμάτων μόνο έχουν αφήσει πίσω τους το ένα δις εύρα και ανεβαίνουν. Για το ΠΑΣΟΚ τα €507 εκατομμύρια του 2025 έγιναν το 2026 περίπου €560 Χ 340,75= 190.820.000.000 δις δραχμές. Ο ισολογισμός 2025 της Νέας Δημοκρατίας (23 Ιουλίου 2026), δείχνει ότι χρωστά €602.139.154,80 Χ 340,75 = 205.178.916.998 δις δραχμές [https://www.youtube.com/watch?v=bLrlw0cKzZM], [βλ. λεπτό 63]. Πόσοι έχουν προσέξει ότι στη φορολογική δήλωση έχουν βάλει απαλλαγή υπέρ των κομμάτων;

Η ανοχή έχει τελειώσει. Ποιος πολίτης ποια επιχείρηση αντιμέτωποι με βάρη άδικα, ασήκωτα, παράλογα, μπορεί να βλέπει πολιτικούς να συναγωνίζονται μεταξύ τους ποιος θα αυξήσει περισσότερο τον αριθμό των ακινήτων του ενώ εκείνοι τα χάνουν; 

Πώς επιχειρήθηκε βίαιη μείωση των ελεύθερων επαγγελματιών με μοχλό εξωπραγματική, εξωσυνταγματική, αναίσχυντη φοροκλοπή και δεν μπορούν να μειωθούν όχι βίαια οι υποψήφιοι βουλευτές; Πώς μπορεί και γίνεται βίαιη μείωση των αγροτών, των κτηνοτρόφων και των αλιέων χειροτερεύοντας τη διατροφική ασφάλεια της χώρας, την ποιότητα κα τις τιμές των τροφίμων και δεν μπορεί να γίνει μη βίαιη μείωση των υποψήφιων βουλευτών πράγμα που θα έχει μόνο θετικά για τη χώρα; Γιατί οι εκλογές μιας ολόκληρης χώρας δεν μπορούν να γίνουν πιο δίκαιες; 

Αυτό το δίδυμο άρθρο γράφηκε μόνο διότι δεν το έγραψε άλλος και θα γραφόταν αλλιώς αν γνώριζα την ιστορία από την αρχή, όχι στο τέλος. Φέρνει στο φως μία αιτία-μήτρα, εκτός της γενικής προσοχής, γενεσιουργό σοβαρών κακών. Τέτοια αιτία είναι οι αριθμοί των υποψηφίων βουλευτών και η έλλειψη ίσων κανόνων για τη λειτουργία των κομμάτων. Αυτά κρατούν τη χώρα κολλημένη σε κινούμενη άμμο. 

Καθώς η χώρα κινείται προς τα κάτω, πολλά κινούνται μαζί της. Διαφήμιση, προπαγάνδα, παρακολούθηση αντιπάλων, εκδίκηση, δεν μπορούν αυτό να το αλλάξουν. Μπορούν να κάνουν την κίνηση χειρότερη και πιο απότομη. Αρκετοί που έχουν αντιληφθεί την καθοδική κίνηση κάνουν έως και μαξιμαλιστικές προτάσεις. Οι αριθμοί, όμως, στα ψηφοδέλτια είναι ζήτημα κόμβος και πρέπει να αντιμετωπιστεί πρώτο. Είναι συλλέκτης κακών και τροφοδότης χειρότερων. Μοιάζει με δύο μπουκάλια ενωμένα με τον ίδιο λαιμό. Αν το ένα το κάνουμε βαρέλι έχουμε σε μικρογραφία την πραγματικότητα των σημερινών ψηφοδελτίων πριν και μετά τις εκλογές.

Η προτεινόμενη αλλαγή είναι εύκολη αλλά το ελληνικό πολιτικό σύστημα των κυρίαρχων ατομικών συμφερόντων είναι υπερτροφικό και δεν γυρίζει προς τα πίσω, αν δεν υπάρξει εξαναγκασμός. Με ρεαλιστικούς όρους ο ελληνικός λαός, πρωτίστως οι αθηναίοι, θα πρέπει να επωμισθούν και την αλλαγή των αριθμών που επείγει [https://www.triklopodia.gr/αθανάσιος-πιτσιόρλας-εποχή-συντονισ/]. Κατά τα λοιπά παραπέμπω στο πρώτο άρθρο πολλές σκέψεις του οποίου ισχύουν και εδώ [https://www.triklopodia.gr/αθανάσιος-πιτσιόρλας-από-τη-σταθερό/]. 

***