Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Οι επόμενες εβδομάδες στην Τουρκία θα είναι πάρα πολύ έντονες και με σοβαρότατες επιπτώσεις για το εσωτερικό καθώς και για τις διεθνείς σχέσεις της χώρας.
Πρώτο. Οι επαναληπτικές εκλογές στον Μητροπολιτικό Δήμο της Κωνσταντινούπολης με την εκ νέου σκληρή αντιπαράθεση του υποψηφίου των κομμάτων ΑΚP-MHP δηλαδή των Ερντογάν-Μπαχτσελί και πρώην πρωθυπουργού Γιλντιρίμ,με τον υπολογίμο υποψήφιο της αντιπολίτευσης του Λαικού-Ρεπουμπλικανικού Κόμματος /Καλού Κόμματος Ιμάμογλου στις 23 Ιουνίου είναι ένα πολύ σοβαρό θέμα.. Η επαναληπτική εκλογή είναι ένα πολλή σημαντική για τον Ερνογάν ειδικά στην Κωνσταντινούπολη , με την οποία συνδέεται πολιτικά, αυτοδιοικητικά, στρατηγικά και επιχειρηματικά. Τον Ερντογάν δεν τον ενδιέφερε η Άγκυρα,όσο τον αφορά για άπειρους λόγους η Πόλη.Για αυτό επιστρατεύει από τα βάθη της Τουρκίας ψηφοφόρους που δεν πήγαν να ψηφίσουν την πρώτη φορά στις 31 Μαρτίου,ενώ έχει προχωρήσει σε κάποια “πονηρά” παιχνίδια με τους Κούρδους για να απέχουν ορισμένες ομάδες ψηφοφόρων από τις εκλογές ή και να καταψηφίσουν τον Ιμάμογλου. Οι εκλογές στην Κωνσταντινούπολη είναι οι τελευταίες πριν εκείνες του 2023, άρα επιδιώκει τη νίκη για να ασχοληθεί με άλλα πολύ οριακά ζητήματα ,μεταξύ των οποίων η οικονομία ως και η επόμενη φάση του Ερντογανικού αναθεωρητισμού-νέο-οθωμανισμού.Η συμπεριφορά του -παρά τον κυκλοθυμισμό του-θα την δούμε πριν και μετά τις εκλογές
Δεύτερο Η άφιξη του Ρωσικού αντιαεροπορικού-αντιπυραυλικού συστήματος S400 και η έναρξη ανάπτυξης και ενεργοποίησης των πυροβολαρχιών σε Τουρκικό έδαφος μέχρι τον προσεχή Νοέμβριο.Προφανώς η παρουσία ένος τέτοιου εξελιγμένου συστήματος προβληματίζει τους Αμερικανούς, τους Ισραηλινούς(κυρίως) αλλά και εμάς..Το συγκεκριμένο σύστημα εκτιμάται ότι θα προκαλέσει προβλήματα σε αεροσκάφη 5ης γενιάς των ΗΠΑ, ενώ είναι βέβαιο ότι και τα Ισραηλινά αεροσκάφη που ενεργούν ανενόχλητα κατά Συριακών-Ιρανικών βάσεων , ως και των δυνάμεων της Σιιτικής εξτρεμιστικής οργάνωσης Χεζμπολάχ σε Λίβανο και Συρία θα αντιμετωπίζουν κλιμακωτά προβλήματα(παρά τις τροποποίησεις που κάνουν οι Ισραηλινοί στα αεροσκάφη που ήδη έχουνε σε βάσεις τους).. Η κυοφορούμενη τοποθέτηση πυροβολαρχίας έναντι Κύπρου , για να καλύπτει το πυρηνικό εργοστάσιο του Ακούγιου ,καθώς και τις ενεργειακές βάσεις της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο περιπλέκει τους σχεδιασμούς διαφόρων κρατών της ευρύτερης περιοχής.Αίσθηση πάντως προκαλεί η εκ μέρους του ΝΑΤΟ ως και του Λονδίνου “χλιαρή” αντιμετώπιση ενός τέτοιου θέματος.Η Μόσχα εμμένει ότι οι πύραυλοι θα φθάσουν κανονικά μέσα στο δίμηνο(δηλώσεις των Πούτιν-Σοιγκού-Λαβρώφ-Γκεράσιμωφ),ενώ όλοι οι κορυφαίοι παράγοντες της Τουρκίας(Ερντογάν-Μπαχτσελί-Σοιλού-Τσαβούσογλου-Ακάρ-Γκιουρέλ -Τσελίκ κα) δηλώνουν σχεδόν καθημερινά ότι”το θέμα έχει κλείσει”. Με Τούρκους στρατιωτικούς-διπλωμάτες και αναλυτές που πάντοτε και επί χρόνια σε συμπόσια και διεθνίς διασκέψεις συζητώ,ειλικρινά δεν βρήκα κάποιο που να υποστηρίζει το αντίθετο.Μάλιστα όλοι κάνουν λόγο για απαρχή μίας”πιο διευρυμένης συνεργασίας και σε άλλα εξοπλιστικά προγράμματα με την Ρωσία”. Ως άλλες πιθανές βάσεις για τις άλλες πυροβολαρχίες έχουν ακουστεί οι περιοχές της Μούγκλας /έναντι Δωδεκανήσου,) τα Τουρκικά Στενά,,η Μητροπολιτική ζώνη της Άγκυρας,καθώς και η επαρχία Γκαζιαντέμπ/έναντι Συρίας.(άλλωστε Τουρκικός στρατός και στρατοχωροφυλακή βρίσκεται εδώ και δύο και πλέον χρόνια μέσα σε Συριακό έδαφος)
Τρίτο Προφανώς άμεσα συνδεδεμένο με το προηγούμενο θέμα είναι η περίπτωση των μαχητικών F35 και αν αυτά θα ενταχθούν στον Τουρκικό αεροπορικό στόλο..Το Αμερικανικό Κογκρέσο εμμένει στην θέση ,να μην παραχωρηθούν τα υπερσύγχρονα αεροσκάφη-τύπου stealth στην Άγκυρα γιατί τα ραντάρ των S400 θα εξοικειωθούν και θα έχουν πρόσβαση σε άκρως διαβαθμισμένα στοιχεία των αεροσκαφών.Η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει λάβει μία τελεσίδικη απόφαση..Ισως πολλά να κριθούν από την συνάντηση Τραμπ-Ερντογάν που θα γίνει λογικά το διήμερο 28-29 Ιουνίου στην Οσάκα της Ιαπωνίας στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του G20 εκεί (την τρέχουσα χρονιά η Ιαπωνία έχει την προεδρία).Αυτό το διάστημα επί Αμερικανικού έδάφους έχουν παραδοθεί στην Τουρκική Αεροπορία 4 τέτοια αεροσκάφη,ενώ συνεχίζεται κανονικά η εκπαίδευση των Τούρκων πιλότων στην βάση LUKE στην Αριζόνα, ενώ για το βοηθητικό/τεχνικό πρσωπικό στην βάση EGLIN στην Φλόριντα..Αξίζει να επισημανθεί ότι η Τουρκία από το1999 είναι συμπαραγωγός μαζί με άλλες 8 χώρες του αεροσκάφους, ενώ έχει κατασκευαστεί ειδική πολυεπίπεδη βάση για πολλά επιμέρους στοιχεία του αεροσκάφους(παραγωγής-επιδιορθώσεων-μέριμνας κα) στο ΕσκήΣεχίρ,ενώ στην Μαλάτεια(ΚΑ Τουρκία) θα είναι η κύρια βάση τους.Διάφορες πηγές υποστηρίζουν ότι αν οι Αμερικανοί προχωρήσουν στην επιβολή κυρώσεων , βάσει της CAATSA (απαγόρευση αγοράς όπλων από εχθρικές προς την Δύση χώρες),τότε θα εμφανιστούν επιπρόσθετες εμπλοκές.Οι ΗΠΑ αναζητούν εναλλακτική επιλογή για το εργοστάσιο του Εσκή Σεχίρ στη ΝΑ Ολλανδία, ενώ το έντονο ενδιαφέρον ορισμένων κρατών να αγοράσουν τέτοιου τύπου αεροσκάφος δείχνει κάποια “ευελιξία”,αφού ορισμένες χώρες-Βέλγιο-Ιαπωνία-Σιγκαπούρη-Νότιος Κορέα-Πολωνία- έχουν επιδείξει πρόσφατα πολύ εμδιαφέρον να το αγοράσουν και συνεπώς να καλυφθούν κάποια “κενά”που πιθανότατα ν αφήσει η μη-αγορά των 100 αεροσκαφών από την Άγκυρα.).Πάντως ο Τραμπ για την χαοτική κατάσταση στα εξοπλιστικά έχει επιρίψει την ευθύνη στην κυβέρνηση Ομπάμα που δεν κάλυψε την Άγκυρα στον τομέα της αεράμυνας την περίοδο 2012-2016..Πάντως είναι αρκετοί εκείνοι που “κάνουνε λόγο για περίεργη ηρεμία πριν την καταιγίδα”‘Κάποιοι άλλοι υποστηρίζουν ότι ‘πίσω από την σκληρή Αμερικανική θέση είναι η κυβέρνηση Νετανιέχου του Ισραήλ και το Εβραικό λόμπυ στις ΗΠΑ’.
Τέταρτο.Λογικά μέσα στο δίμηνο η Άγκυρα θα ξεκινήσει κάποιες πρακτικές ενέργειες σχετικά με την γεώτρηση του πλωτού γεωτρύπανου “Πορθητής’στην θέση “Φινίκη-1”, μέσα στην Κυπριακή ΑΟΖ/υφαλοκρηπίδα.Μέχρι στιγμής οι αντιδράσεις των Ευρωπαίων είναι υποτονικά λεκτικές , ευχολογικές και χωρίς πυγμή, ενώ το Λονδίνο με τον διαχρονικά γνώριμο τρόπο καλύπτει τις Τουρκικές προκλήσεις.Σε περίπτωση ανάληψης της πρωθυπουργίας στο Λονδίνο από τον Μπόρις Τζόνσον τα πράγματα θα χειροτερεύσουν , αφού ο συγκεκριμένος συντηρητικός πολιτικός έχει αρκετά στενές σχέσεις με ισχυρότατους πολιτικο-στρατιωτικούς κύκλους στην ‘Αγκυρα που είναι βέβαιο ότι θα ενδυναμωθούν και στην μέτα-BREXIT χρονική περίοδο.Συνεπώς θα πρέπει να αναμένονται εξελίξεις, ενώ η στάση της Λευκωσίας είναι σε γενικές γραμμές παθητική και των Ελληνικών πολιτικών κομμάτων “μία από τα ίδια …και χωρίς σφυγμό’. Η Κύπρος έχει τεράστια κενά στην άμυνα της, ανύπαρκτη αποτροπή , ενώ δεν μπορεί να αναμένει άλλες χώρες να την καλύψουν…στο νευραλγικό αμυντικό τομέα.Οι πρόσφατες ασκήσεις “Γαλάζια Πατρίδα” και “Θαλασσόλυκος 2019” , για όσους καταλαβαίνουν από τα επιμέρους σχέδια έδειξαν πάρα πολλά…ως και πόσο΄’εχει ουσιαστικοποίησει και προεκτείνει τις “ιδέες “των ναυάρχων Γκουρντενίζ και Γιατσί, ο αρχηγός του Τουρκικού Ναυτικού νάυαρχος Α. Οζμπάλ.
Σε πρόσφατη συνάντηση μου στο περιθώριο κορυφαίου κλειστού, υψηλόβαθμου διεθνούς συμποσίου σε χώρα της Κεντρικής Ευρώπης για “Εξελίξεις στην παγκόσμια ασφάλεια και στην διακλαδική- χερσαία-αροπορική ως και ναυτική στρατηγική’ όπου συνάντησα Τούρκους ναυάρχους και στρατηγικούς αναλυτές πήρα μία σημαντικότατη είκονα, για το τι ετοιμάζουν και πως σκέφτονται , κάτι για το οποίο θα γράψω μέσα στις επόμενες ημέρες…..
