Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, με τον υπουργό Εξωτερικών Μαικ Πομπέο (αριστερά) και τον πρώην σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας Τζον Μπόλτον. EPA, JASON SZENES
Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ
Δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία η απόλυση -κατ’ άλλους παραίτηση- του συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας του Λευκού Οίκου.
Ο Τζον Μπόλτον ήταν στα χρόνια της διπλωματικής του καριέρας το απόλυτο «γεράκι» της αμερικανικής εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής, σε σημείο που οι άνθρωποι που συνεργάζονταν μαζί του να νομίζουν πως είχαν να κάνουν με τον «Θεό του Πολέμου».
Ο λόγος για τον οποίο δεν ήταν έκπληξη η αποχώρησή του από την πολύ σημαντική θέση του συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας, διότι και οι πέτρες γνώριζαν στην αμερικανική πρωτεύουσα, ότι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και ο κ. Μπόλτον συμφωνούσαν σε λίγα θέματα, και μάλιστα διαφωνούσαν σε αυτά που θεωρούνται στην Ουάσιγκτον ως τα πιο σπουδαία για την αμερικανική υπερδύναμη.
Ο πρώην σύμβουλος του κ. Τραμπ θεωρείται ο μεγαλύτερος ίσως εχθρός του Βλαντιμίρ Πούτιν και του Ιράν. Την ίδια στιγμή ήταν και ο πιο μεγάλος φίλος του Ισραήλ και του Μπέντζαμιν Νετανιάχου. Είχε απέχθεια για τον Ταγίπ Ερντογάν και δεν την έκρυβε, ενώ γνώριζε ότι ο κ. Τραμπ για λόγους επιχειρηματικούς ίσως, τον κατατάσσει στους φίλους του. Διαφωνούσε με τη στάση του Αμερικανού προέδρου έναντι του δικτάτορα της Βορείου Κορέας, και εσχάτως βρέθηκε απέναντι σε ένα πρώην φίλο του, τον υπουργό Εξωτερικών Μάικ Πομπέο, ο οποίος στην πιο κρίσιμη στιγμή δεν τον στήριξε με αποτέλεσμα να οδηγηθεί στην έξοδο του Λευκού Οίκου.
Όλα τα παραπάνω αποτελούσαν «εκρηκτικό μείγμα» στη σχέση του κ. Μπόλτον με τον κ. Τραμπ και το αποτέλεσμα ήταν αυτό που είδαμε χθες. Ημέρες πριν από την κρίσιμη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, στη Νέα Υόρκη, ο πιο σημαντικός σύμβουλος του Λευκού Οίκου δεν θα βρίσκεται δίπλα στον Αμερικανό πρόεδρο, ο οποίος δεν γνωρίζει τα θέματα εξωτερικής πολιτικής και την ίδια στιγμή -όπως έχουμε δει πολλές φορές- …πείθεται από αυταρχικούς ηγέτες, οι οποίοι είναι ταυτόχρονα και εχθροί της Αμερικής
Μετά την χθεσινή αποχώρηση-απόλυση του κ. Μπόλτον, αρκετοί άνθρωποι εξέφρασαν φόβους για την πορεία της αμερικανικής υπερδύναμης. Νιώθουν, πολλές φορές, ότι η χώρα βρίσκεται στον αυτόματο πιλότο και ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ περνά τις ώρες του μπροστά στην τηλεόραση και στο Twitter, αντί να ηγείται της Αμερικής.
Χθες το βράδυ κυκλοφορούσαν πολλές φήμες για το τέλος της συνεργασίας του Τραμπ με τον Μπόλτον. Οι δημοσιογράφοι αναζητούσαν τον ξένο ηγέτη πίσω από την αποχώρηση-απόλυση του και θυμήθηκαν δύο σημαντικά πράγματα.
Ότι: Όταν επισκέφθηκε την Άγκυρα, στις 8 Ιανουαρίου 2019, ο Ερντογάν ακύρωσε την προγραμματισμένη συνάντησή τους επειδή όταν ήταν στο Ισραήλ έκανε δηλώσεις υπέρ του Ισραήλ και άσκησε κριτική στην Τουρκία. Είχε δηλώσει ότι η Άγκυρα πρέπει να συμφωνήσει να προστατευθούν οι Κούρδοι της Συρίας, σύμμαχοι των ΗΠΑ στον πόλεμο εναντίον των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους, πριν αποχωρήσουν οι Αμερικανοί στρατιώτες.
Ο πρόεδρος της Τουρκίας εξοργίστηκε και μίλησε με άσχημα λόγια για τον ανώτερο αξιωματούχο του Λευκού Οίκου, τον οποίο αρνήθηκε να συναντήσει… Επίσης, ο πρόεδρος της Τουρκίας μίλησε αρκετές φορές για το «βαθύ κράτος», που επηρεάζει δήθεν τον κ. Τραμπ εναντίον της Τουρκίας. Και όταν μιλούσε για το «βαθύ κράτος» εννοούσε πάντα τον Τζον Μπόλτον και κάποιους ανώτερους αξιωματούχους στο Πεντάγωνο και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Ο πρώην σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας πίστευε ότι ο πρόεδρος Τραμπ «υπέκυψε πολλές φορές στους δικτάτορες». Αν και δεν κατονομάστηκαν ακόμα αυτοί οι δικτάτορες, σίγουρα οι πρόεδροι της Ρωσίας και της Τουρκίας βρίσκονται στις πρώτες θέσεις αυτού του καταλόγου. Παρά το γεγονός ότι τα στόματα είναι κλειστά, θεωρείται βέβαιο ότι ο κ. Μπόλτον ζητούσε από τον κ. Τραμπ να σκληρύνει τη θέση του έναντι της Ρωσίας, της Τουρκίας, του Ιράν και της Βόρειας Κορέας.
Στα επίμαχα προβλήματα περιλαμβάνεται και η Βενεζουέλα, αλλά στο θέμα αυτό ο κ. Τραμπ είχε ανέβει πρώτος στο τρένο(!) και ο ίδιος ζήτησε την ανατροπή του Νικολά Μαδούρο. Λέγεται ότι ήταν και υπέρ των κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας λόγω της αγοράς του ρωσικού συστήματος S-400.
Ο κ. Τραμπ βρίσκεται πλέον σε καθεστώς πολιορκίας και σε μία κατάσταση χάους που προκάλεσε ο ίδιος. Οι πιστοί του σύμβουλοι τον έχουν εγκαταλείψει και με τα νέα δεδομένα μπορεί να έχει εμπιστοσύνη μόνο στα μέλη της οικογένειάς του, όπως και στον υπουργό Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, ο οποίος ακόμα τον στηρίζει.
Ανάλογα με τον διορισμό του νέου συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας, θα μπορούμε να γνωρίζουμε ποια πορεία θα ακολουθήσει. Διότι, οι περισσότεροι ξένοι συνομιλητές των υπουργών και των ανώτερων αξιωματούχων του, βρίσκονται συχνά στη δυσάρεστη θέση να εξηγούν τα ανεξήγητα.
Άλλα συμφωνούν οι αξιωματούχοι με τους ξένους ομολόγους τους, και άλλα πρεσβεύει ο κ. Τραμπ…
