Ζούμε σε μια εποχή κατά την οποία οι αποκαλυπτικές αντιλήψεις για τον κόσμο γνωρίζουν ιδιαίτερη άνθηση στη Silicon Valley.
Το τελευταίο κύμα φόβου για τον αφανισμό της ανθρωπότητας εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης (AI) τροφοδοτείται από τον αποτελεσματικό αλτρουισμό (effective altruism — EA), μια φιλοσοφία που παρέμενε για χρόνια στο περιθώριο, αλλά πρόσφατα ήλθε στο προσκήνιο.
Ο λόγος είναι ότι οι οπαδοί της βρίσκονται πλέον σε καίριες θέσεις σε ολόκληρη τη βιομηχανία της τεχνητής νοημοσύνης, από την Anthropic έως τον οργανισμό METR, ο οποίος μόλις απέκτησε νέο επικεφαλής στον τομέα της εποπτείας της ασφάλειας της AI.
Ο αποτελεσματικός αλτρουισμός αποτελεί μια ωφελιμιστική προσέγγιση στη φιλανθρωπία, η οποία βασίζεται στην αρχή ότι πρέπει να επιδιώκουμε το μεγαλύτερο δυνατό καλό για όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους και σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα.
Οι υποστηρικτές του θεωρούν ότι η αποτροπή της συντέλειας του κόσμου που θα προκαλούσε η τεχνητή νοημοσύνη είναι καθοριστικής σημασίας, προκειμένου να σωθεί ο μεγαλύτερος δυνατός αριθμός ανθρώπινων ζωών.
Ωστόσο, ο αποτελεσματικός αλτρουισμός έχει έναν σημαντικό αντίπαλο, ο οποίος συμμερίζεται εξίσου αποκαλυπτικές αντιλήψεις για τον κόσμο, αλλά προέρχεται από έναν διαφορετικό ιδεολογικό χώρο:
τον κόσμο των τεχνολογικών μεγιστάνων.
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερο ρεύμα του χριστιανισμού, με χαρακτηριστικότερο εκπρόσωπο τον Peter Thiel, ο οποίος πιστεύει ότι ο αποτελεσματικός αλτρουισμός θα οδηγήσει στην εμφάνιση του Αντιχρίστου.
Ο δισεκατομμυριούχος της τεχνολογίας και του χρηματοπιστωτικού καπιταλισμού θεωρεί τον εαυτό του ειδήμονα σε αυτό το ζήτημα.
Και, με έναν τρόπο που δύσκολα θα μπορούσε κανείς να προβλέψει, ο Thiel έχει εξελιχθεί στον πιο προκλητικό και προβεβλημένο χριστιανό θεολόγο των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η σημερινή εμμονή του Thiel με το τέλος του κόσμου όπως τον γνωρίζουμε αποκαλείται, στη θεολογική ορολογία, εσχατολογία: η μελέτη των «εσχάτων», δηλαδή των τελευταίων γεγονότων της ανθρώπινης ιστορίας.
Ο βασικός του φόβος έχει συγκεκριμένο πρόσωπο: τον Αντίχριστο, τον κακό της αποκαλυπτικής αφήγησης για το τέλος του κόσμου.
Οι αναφορές του Thiel στον Αντίχριστο ξεκίνησαν πριν από λίγο περισσότερο από τρία χρόνια, αρχικά με μια ομιλία το 2023 στο Καθολικό Πανεπιστήμιο της Αμερικής.
Από το 2025, όμως, άρχισε να αναπτύσσει τις ιδέες του αποκλειστικά σε κλειστές, πολυμερείς διαλέξεις, στις οποίες η πρόσβαση επιτρέπεται μόνο κατόπιν πρόσκλησης και οι οποίες πραγματοποιούνται στο San Francisco.
Αυτή η μυστικότητα είναι ασφαλώς απογοητευτική για όσους ενδιαφερόμαστε να κατανοήσουμε πώς οι υπερπλούσιοι και πολιτικά ισχυροί μεγιστάνες της τεχνολογίας αντιλαμβάνονται το μέλλον του κόσμου μας.
Ταυτόχρονα, ωστόσο, αποτελεί μια αρκετά έξυπνη στρατηγική — κάτι που δεν προκαλεί έκπληξη από έναν άνθρωπο που συνέβαλε στη δημιουργία εξαιρετικά επιτυχημένων επιχειρηματικών εγχειρημάτων, όπως το PayPal και η Palantir.
«Είναι μια αρκετά καλή διαφημιστική τακτική, αν θέλεις να μάθουν όλοι για κάτι, χωρίς να επιτρέπεις σε κανέναν να μπει στην αίθουσα», φέρεται να είπε ο Thiel σε ένα από τα ακροατήριά του στο San Francisco το περασμένο φθινόπωρο.
Τον Μάρτιο, ταξίδεψε στη Ρώμη για να πραγματοποιήσει μια ακόμη ιδιωτική σειρά τεσσάρων διαλέξεων αφιερωμένων στον Αντίχριστο.
Η επιλογή να μεταφέρει αυτή την ιδιότυπη στρατηγική του στα πρόθυρα του Βατικανού ήταν βέβαιο ότι θα προκαλούσε δημοσιότητα — και πράγματι, αυτό ακριβώς συνέβη.
Πριν από λίγους μήνες, ηχογραφήσεις των διαλέξεων του Thiel διέρρευσαν στο The Verge.
Ακούσαμε και μελετήσαμε τις απομαγνητοφωνήσεις και των τεσσάρων διαλέξεων, οι οποίες προσφέρουν μια σπάνια ματιά στην ιλιγγιώδη θρησκευτική και κοινωνικοπολιτισμική φιλοσοφία του.
Ο Thiel δίνει την εντύπωση ενός διανοητικού συλλέκτη, ο οποίος αντλεί ιδέες από εντελώς διαφορετικές πηγές και τις συνδυάζει με απρόσμενους τρόπους, καταλήγοντας σε δυσοίωνες προειδοποιήσεις για την τεχνητή νοημοσύνη και για εκείνο που αποκαλεί γενικότερα «safetyism» — την υπερβολική προσήλωση στην ασφάλεια, στην αποφυγή κάθε κινδύνου και στην πρόληψη κάθε πιθανής απειλής. Κατά τον ίδιο, αυτές οι τάσεις προετοιμάζουν το έδαφος για την έλευση του Αντιχρίστου.
Η φράση «ειρήνη και ασφάλεια», την οποία ο Thiel θεωρεί σύνθημα του Αντιχρίστου, επανέρχεται στις διαλέξεις του και τον απασχολεί διαρκώς.
Στην πρώτη διάλεξη αναρωτιέται αν οδεύουμε προς έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο ή έναν Δεύτερο Ψυχρό Πόλεμο και αν, στη συνέχεια, θα μπορούσαμε να οδηγηθούμε σε μια άδικη ειρήνη, ως αντίστοιχο μιας άδικης πολεμικής σύγκρουσης.
Όπως εξηγεί ο ίδιος: «Είναι παράξενο, με έναν τρόπο, το πώς τελείωσε ο πρώτος Ψυχρός Πόλεμος, από το 1949 έως το 1989.
Ωστόσο, τελείωσε με αυτό που θα αποκαλούσα, σε γενικές γραμμές, μια δίκαιη ειρήνη.
Με κάποιον τρόπο, αποφύγαμε έναν πυρηνικό πόλεμο.
Και η δική μας πλευρά, την οποία θεωρώ σε μεγαλύτερο βαθμό τη σωστή πλευρά, κατάφερε ουσιαστικά να επικρατήσει.
Έτσι, δεν καταλήξαμε σε μια τέλεια ειρήνη, αλλά σε μια λίγο-πολύ δίκαιη ειρήνη.
»Επομένως, αν έχουμε έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο, θα πρόκειται για έναν άδικο πόλεμο. Αν έχουμε έναν Δεύτερο Ψυχρό Πόλεμο, ίσως αυτός να καταλήξει είτε σε μια δίκαιη είτε σε μια άδικη ειρήνη.
»Σκεπτόμενος αυτό το υλικό και προσπαθώντας να το επεξεργαστώ, αντιλαμβάνομαι ότι τίποτα δεν είναι προδιαγεγραμμένο και ότι υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους θα μπορούσαν να εξελιχθούν τα πράγματα.
Ωστόσο, αναρωτιέμαι διαρκώς: αν έπρεπε να αποδώσουμε πιθανότητες στα διάφορα ενδεχόμενα, δεν είναι άραγε πιθανότερο αυτή τη φορά να οδεύουμε προς το τέταρτο σενάριο;
»Η τέταρτη πιθανότητα είναι να τελειώσει ο Δεύτερος Ψυχρός Πόλεμος με μια άδικη ειρήνη. Και αυτό επειδή ο Αντίχριστος μιλά ασταμάτητα για τον Αρμαγεδδώνα. Όλοι φοβόμαστε θανάσιμα ότι βαδίζουμε, χωρίς να το αντιλαμβανόμαστε, προς τον Αρμαγεδδώνα. Και επειδή γνωρίζουμε ότι ένας Τρίτος Παγκόσμιος Πόλεμος θα ήταν ένας άδικος πόλεμος, αυτή η προοπτική μάς ωθεί με τεράστια δύναμη προς την ειρήνη με κάθε τίμημα.
»Αυτό που με ανησυχεί σε μια τέτοια κατάσταση είναι ότι μπορεί να μην εξετάσουμε αρκετά προσεκτικά τις λεπτομέρειες αυτής της ειρήνης, με αποτέλεσμα να αυξηθούν σημαντικά οι πιθανότητες να καταλήξουμε σε μια άδικη ειρήνη.
»Αυτό, παρεμπιπτόντως, είναι το σύνθημα του Αντιχρίστου, όπως αναφέρεται στην Α΄ προς Θεσσαλονικείς, 5:3: “ειρήνη και ασφάλεια”. Πρόκειται για την άδικη ειρήνη.
»Και έπειτα, στο Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο, 24:6, διαβάζουμε ολόκληρο το χωρίο: “Θα ακούσετε πολέμους και φήμες πολέμων• προσέξτε να μην ταραχθείτε”.
»Αν είμαστε υπερβολικά ταραγμένοι και φοβισμένοι, μήπως καταλήγουμε τελικά πάντα σε μια βαθιά άδικη ειρήνη; Ή μήπως συμβαίνει κάτι παρόμοιο;»
Η ανάλυση
Δημοσιεύουμε τώρα την ανάλυσή μας για αυτές τις διαλέξεις, καθώς τον Ιούλιο ο Peter Thiel δημοσίευσε μια εκδοχή των ίδιων ιδεών στο συντηρητικό θρησκευτικό περιοδικό First Things.
Μπορείτε να διαβάσετε το σχετικό κείμενο και να το παρακολουθήσετε παράλληλα με την ανάλυσή μας.
Με τίτλο «Ο Πάπας και ο Αντίχριστος», το δοκίμιο καλύπτει τα μεγάλα κενά στη σκέψη του Thiel και μας επιτρέπει να κατανοήσουμε καλύτερα τις ιδέες του — στον βαθμό που αυτές μπορούν πράγματι να συγκροτήσουν ένα συνεκτικό σύνολο.
Εν ολίγοις, αφού ξεδιαλύνει κανείς τις δυσερμήνευτες αναφορές και την εσωτεριστική ερμηνεία των κειμένων, διαπιστώνει ότι ο Thiel, ένας προτεστάντης που αρέσκεται να αυτοχαρακτηρίζεται «ετερόδοξος χριστιανός», εκφράζει μια μάλλον τυπική αμερικανική ευαγγελική κοσμοθεωρία, και μάλιστα με έντονα φονταμενταλιστικά χαρακτηριστικά.
Δεν είναι τόσο ένας συνεκτικός θρησκευτικός στοχαστής όσο ένας ανασυσκευαστής ήδη γνωστών ιδεών, τις οποίες περιβάλλει με τη ρητορική ενός τεχνολογικού σπασίκλα που έχει μετατρέψει τη θεολογία σε προσωπικό χόμπι, προκειμένου να προωθήσει τη δική του ιδεολογία.
Διαβάζει τα πάντα, από τη Βίβλο και τα προπαπικά κείμενα ενός μελλοντικού πάπα έως το μυθιστόρημα «Lord of the World» του Robert Hugh Benson, που εκδόθηκε το 1907, αλλά και σχετικά άγνωστα σκωτσέζικα ποιήματα, αναζητώντας παντού ενδείξεις που να στηρίζουν τη δική του, ενίοτε σοκαριστικά κυριολεκτική, ερμηνεία για την έλευση του Αντίχριστου.
Ιδανικά, ο Αντίχριστος θα πρέπει να προλάβει να αφήσει το στίγμα του πιο γρήγορα απ’ ό,τι ο Ιησούς, ο οποίος πέθανε σε ηλικία 33 ετών και μερικών μηνών — αν και στην τρίτη διάλεξή του ο Thiel παραδέχεται ότι, ίσως, «στη γεροντοκρατία μας, τα 66 είναι τα νέα 33».
Το συνονθύλευμα θρησκευτικών εννοιών και οι κατηγορηματικές διαβεβαιώσεις του για αμφιλεγόμενες ερμηνείες δίνουν την εντύπωση ενός προπτυχιακού φοιτητή που μόλις παρακολούθησε το πρώτο του μάθημα φιλοσοφίας και στη συνέχεια κάπνισε λίγο παραπάνω χασίς.
Ωστόσο, ο στόχος της εσχατολογίας του είναι ίδιος με εκείνον κάθε οραματιστή της Αποκάλυψης: να χωρίσει τον κόσμο σε σωσμένους και καταδικασμένους.
Και ο Thiel, όπως είναι σαφές, τοποθετεί τον εαυτό του στην πλευρά των δικαίων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Thiel προέρχεται από την καρδιά αυτού που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως η πιο πρόσφατη και πιο απροσδόκητη θρησκευτική αναζωπύρωση στις Ηνωμένες Πολιτείες — ενός κινήματος που εντοπίζεται κυρίως στις ελίτ της Silicon Valley.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το ACTS 17 Collective, η ονομασία του οποίου παραπέμπει στο κήρυγμα του Αγίου Παύλου προς τους Έλληνες ειδωλολάτρες, όπως αυτό καταγράφεται στις Πράξεις των Αποστόλων, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί ακρωνύμιο της φράσης «Acknowledging Christ in Technology and Society» («Αναγνωρίζοντας τον Χριστό στην Τεχνολογία και την Κοινωνία»).
Το συγκεκριμένο κίνημα, ωστόσο, προβάλλει ένα αισιόδοξο μήνυμα προσωπικής βελτίωσης μέσω του Ιησού — ένα μήνυμα που τείνει να υιοθετεί το καλοδιατηρημένο, γυμνασμένο και προσεγμένο κοινό της Bay Area. Η κοσμοθεωρία του Thiel διαφέρει αισθητά από τη συνήθη αντίληψη που επικρατεί στη Silicon Valley και είναι ίσως ακόμη πιο απροσδόκητη αν αναλογιστεί κανείς ότι πρόκειται για έναν ομοφυλόφιλο Γερμανό δισεκατομμυριούχο.
Παρ’ όλα αυτά, εντάσσεται απόλυτα στην αμερικανική παράδοση του αποκαλυπτισμού.
Το κλειδί για να κατανοήσουμε το θεολογικό όραμα του Thiel βρίσκεται ήδη στην εναρκτήρια παράγραφο του πιο πρόσφατου δοκιμίου του στο First Things: στην εμμονή του με τον Αντίχριστο και στον φόβο του απέναντί του. Παραδοσιακά, ο Αντίχριστος συνδέεται με αυτό που ο ίδιος ο Thiel περιέγραψε σε άλλο κείμενο ως «έναν κακό βασιλιά ή τύραννο ή έναν αντίπαλο Μεσσία που εμφανίζεται στους έσχατους καιρούς».
Η περιγραφή αυτή είναι σωστή, αν και ο Thiel δηλώνει ότι ο Αντίχριστος τον ενδιαφέρει «κυρίως επειδή κανείς άλλος δεν μιλά γι’ αυτόν». Ένας τέτοιος ισχυρισμός θα προκαλούσε έκπληξη σε οποιονδήποτε έχει έστω και στοιχειώδη εξοικείωση με τον αμερικανικό χριστιανισμό.
Στην πραγματικότητα, ο Αντίχριστος και η εσχατολογία αποτελούν, θα μπορούσε να υποστηρίξει κανείς, τον κεντρικό θρησκευτικό παλμό που διατρέχει τον αμερικανικό χριστιανισμό.
Αυτή ακριβώς η έμφαση διαφοροποιεί τις Ηνωμένες Πολιτείες από τις περισσότερες άλλες χριστιανικές εκκλησίες και θρησκευτικές κουλτούρες ανά τον κόσμο.
Στην Αμερική, η βιβλική διδασκαλία συχνά μοιάζει να μεταπηδά από τις Δέκα Εντολές, στην αρχή της Παλαιάς Διαθήκης, κατευθείαν στο Βιβλίο της Αποκάλυψης, στο τέλος της Καινής Διαθήκης. Τα Ευαγγέλια, οι Μακαρισμοί και όλα εκείνα που συνιστούν τον πυρήνα της διδασκαλίας του Ιησού Χριστού υποβιβάζονται σε υποσημείωση.
Ο ενθουσιασμός για το τέλος του κόσμου τροφοδοτήθηκε σε μεγάλο βαθμό από μια σειρά εκτεταμένων θρησκευτικών αναζωπυρώσεων, γνωστών ως «Μεγάλες Αφυπνίσεις» (Great Awakenings), οι οποίες σημάδεψαν τη θρησκευτική ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών από την αποικιακή περίοδο έως και τον 19ο αιώνα — και, σύμφωνα με ορισμένους, συνεχίστηκαν και κατά τον 20ό αιώνα.
Οι αναζωπυρώσεις αυτές επικεντρώνονταν όχι μόνο στην προσωπική μεταστροφή στην πίστη, αλλά και στις δυσοίωνες προειδοποιήσεις για τους «έσχατους καιρούς», όπως αυτοί περιγράφονται στην Καινή Διαθήκη.
Σύμφωνα με αυτές τις προφητείες, ο Χριστός θα επέστρεφε για να οδηγήσει τους πιστούς στον Ουρανό, ενώ όσοι θα έμεναν πίσω θα αναγκάζονταν να αντιμετωπίσουν μόνοι τους μια σειρά από μεγάλες δοκιμασίες.
Ειδικά για τους Αμερικανούς χριστιανούς, η προσπάθεια να σωθούν οι ψυχές από την αιώνια καταδίκη καθοδηγούνταν όλο και περισσότερο από τον φόβο ότι η Δευτέρα Παρουσία ήταν επικείμενη.
Το μήνυμα ήταν σαφές: μετανοήστε τώρα, γιατί μπορεί να μην υπάρχει αύριο.
Νέα αποκαλυπτικά κινήματα, θρησκευτικές αιρέσεις και λατρευτικές ομάδες συνέχισαν να αναπτύσσονται, από τις πρώτες υπαίθριες θρησκευτικές συγκεντρώσεις σε μεγάλες σκηνές έως τους τηλεευαγγελιστές με την πιο προσεκτικά σχεδιασμένη δημόσια εικόνα και, αργότερα, τη σειρά μυθιστορημάτων «Left Behind», η οποία γνώρισε τεράστια επιτυχία τη δεκαετία του 1990.
Οι διάφοροι προφήτες και ερμηνευτές των Γραφών συνέθεταν αποσπάσματα από το Βιβλίο του Δανιήλ και άλλα προφητικά βιβλία της Εβραϊκής Βίβλου με το συχνά αλλόκοτο και εφιαλτικό σύνολο οραμάτων που περιλαμβάνει το Βιβλίο της Αποκάλυψης.
Σταδιακά, αυτό που αρχικά έμοιαζε με ένα συγκεχυμένο συνονθύλευμα σεναρίων για το τέλος του κόσμου αποκρυσταλλώθηκε σε ένα ευρέως αποδεκτό χρονοδιάγραμμα: πρώτα, η κλιμάκωση των φυσικών καταστροφών και των συμφορών που προκαλεί ο ίδιος ο άνθρωπος· έπειτα, η Δευτέρα Παρουσία του Ιησού, η οποία συνδέεται με την Αρπαγή (Rapture) των αληθινών πιστών και την ανάληψή τους στον Ουρανό· στη συνέχεια, η άνοδος του Αντίχριστου και επτά χρόνια Μεγάλης Θλίψης πάνω στη Γη· και, τέλος, η τελική μάχη ανάμεσα στο καλό και το κακό, που θα οδηγήσει σε μια χιλιετία ειρήνης.
Peter Thiel για…
Bill Gates
«Ένας φίλος μου μού έλεγε ότι δεν θα έπρεπε να χάσω την ευκαιρία να πω σε εκείνους τους ανθρώπους στο San Francisco ότι ο Bill Gates είναι ο Αντίχριστος.
Θα παραδεχτώ ότι σίγουρα πρόκειται για μια προσωπικότητα τύπου Dr. Jekyll και Mr. Hyde.
Από τη μία, ο δημόσιος Bill Gates, ο συμπαθής άνθρωπος της διπλανής πόρτας•
από την άλλη, όμως, είδα την εκδοχή του Mr. Hyde πριν από περίπου έναν χρόνο: ασταμάτητες εκρήξεις, φωνές και βρισιές, σε τέτοιο βαθμό που ήταν σχεδόν αδύνατο να καταλάβει κανείς τι συνέβαινε.
Βεβαίως, υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που φιλοδοξούν να γίνουν Αντίχριστοι. Κατά κάποιον τρόπο, επιδιώκουν να προσφέρουν “ειρήνη και ασφάλεια”. Ο [Bill Gates] θέλει οπωσδήποτε να κερδίσει το Νόμπελ Ειρήνης.
Θα πουλούσε και την ψυχή του γι’ αυτό, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία».
Eliezer Yudkowsky
«Υπάρχει ένα ακόμη βιβλίο — δεν έχω καταφέρει να αποκτήσω αντίτυπο, καθώς κυκλοφορεί αύριο, αλλά κάπως καταφέραμε να το κατεβάσουμε — το οποίο ταιριάζει ακόμη καλύτερα σε αυτή τη θεωρία.
Το έχει γράψει ο Eliezer Yudkowsky, ένας ορθολογιστής από το East Bay.
Νιώθω αμηχανία όταν σκέφτομαι όλους τους τρόπους με τους οποίους είχα συνδεθεί κάποτε με αυτούς τους ανθρώπους και το πόσο παρανοϊκοί και αλλόκοτοι έχουν γίνει όλοι τους.
Όλα ξεκίνησαν με αυτές τις φιλοδοξίες για την τεχνολογία που θα μεταμόρφωνε τον κόσμο: “Θα την κατασκευάσουμε και θα αλλάξει τον κόσμο”.
Και, με κάποιον τρόπο, όλο αυτό κατέληξε σε μια μαύρη, πεσιμιστική αντίληψη, η οποία είναι πιθανότατα πιο καταθλιπτική και πιο λουδίτικη ακόμη και από εκείνη της Greta».
Greta Thunberg
«Νομίζω ότι ένας από τους τρόπους με τους οποίους παρουσιάζονται συχνά αυτά τα ζητήματα είναι ο εξής: ότι καταγγέλλω την Greta ως Αντίχριστο.
Θέλω, λοιπόν, να είμαι απολύτως σαφής: η Greta δεν είναι — αν και, ίσως, θα μπορούσε να θεωρηθεί ένας τύπος ή μια αμυδρή αντανάκλαση ενός Αντιχρίστου, από εκείνους που θα μπορούσαν να αποδειχθούν δελεαστικοί.
Ωστόσο, δεν θέλω να της αποδώσω και υπερβολικά μεγάλη σημασία».
Marc Andreessen
«Παρεμπιπτόντως, δεν εννοώ τον Andreessen.
Δεν πιστεύω ότι ο Andreessen είναι ο Αντίχριστος.
Διότι, ξέρετε, ο Αντίχριστος είναι δημοφιλής».
Ανακουφιστήκαμε. Και τώρα, ας περάσουμε στον Peter Thiel.
Ο Thiel αποτελεί, ουσιαστικά, τον πιο πρόσφατο εκπρόσωπο μιας μακράς παράδοσης ανθρώπων που προφητεύουν την επικείμενη Αποκάλυψη.
Η δική του, ωστόσο, εκδοχή έχει μια ιδιαιτερότητα: υποστηρίζει ότι οι ανησυχίες για τις νέες και παράξενες τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη (AI), θα οδηγήσουν σε απαιτήσεις για αυστηρότερη ρύθμιση και ότι κάτι τέτοιο θα αποτελούσε ένα ολέθριο, σχεδόν αποκαλυπτικό, λάθος.
Δεδομένων των πρόσφατων προειδοποιήσεων ακόμη και από τους ίδιους τους ηγέτες του κλάδου της τεχνητής νοημοσύνης, σύμφωνα με τις οποίες η νέα τεχνολογία ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο την ανθρώπινη ύπαρξη μέσα στην επόμενη δεκαετία, οι ανησυχίες του Thiel κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση από εκείνη που θα περίμενε κανείς από έναν αποκαλυπτιστή.
Η θεολογική βάση της κριτικής του προς αυτή την τάση, την οποία χλευάζει αποκαλώντας την «safetyism», δηλαδή την υπερβολική προσήλωση στην ασφάλεια, βρίσκεται σε ένα εδάφιο από την Πρώτη Επιστολή του Αγίου Παύλου προς τους Θεσσαλονικείς.
Εκεί, ο Απόστολος προειδοποιεί ότι πολλοί θα διακηρύσσουν «ειρήνη και ασφάλεια», αποκοιμίζοντας τους ανθρώπους σε μια ψευδή αίσθηση προστασίας. Και τότε, ξαφνικά, ο Ιησούς θα επιστρέψει, ο Αντίχριστος θα εμφανιστεί και οι άπιστοι θα καταδικαστούν.
Ο Thiel ταυτίζει όσους προωθούν αυτού του είδους την «ειρήνη και ασφάλεια» με μια δύναμη που λειτουργεί ως «ανασχετικός παράγοντας»: μια δύναμη της οποίας η παρουσία αποτελεί σημάδι της έλευσης του Αντιχρίστου και η οποία, τελικά, θα ανοίξει τον δρόμο για την εμφάνισή του.
Ως παράδειγμα ενός τέτοιου «ανασχετικού παράγοντα» έχει υποδείξει τον Anthony Fauci.
Τώρα, στο στόχαστρό του βρίσκονται και οι υπέρμαχοι του αποτελεσματικού αλτρουισμού (effective altruism), με την έμφαση που δίνουν στην προστασία όσο το δυνατόν περισσότερων ανθρώπων.
Ο Thiel χρησιμοποιεί τον αρχαιοελληνικό όρο katechon για να αναφερθεί σε αυτή την «ανασχετική δύναμη», όπως θα περίμενε, άλλωστε, κανείς από εκείνον.
Η χρήση δυσνόητων και αρχαϊκών όρων αποτελεί μέρος του μυστηρίου που προσδίδει στην αποκαλυπτική σκέψη τη γοητεία της και στους προφήτες τη δύναμή τους.
Ποιος είναι, λοιπόν, στην πραγματικότητα ο Αντίχριστος;
Κάποια στιγμή, ο Thiel απέρριψε τέτοιου είδους εικασίες ως συμπεριφορά «χαμηλού επιπέδου». Ωστόσο, ούτε ο ίδιος μπορεί να αντισταθεί στον πειρασμό να εκφράσει τη δική του άποψη.
Η θεώρηση του Ρωμαίου Ποντίφικα ως Αντιχρίστου ή ως συνεργού του αποτελεί ένα συνηθισμένο μοτίβο της θεολογίας περί των έσχατων καιρών. Στο δοκίμιό του για το περιοδικό First Things, ο Thiel ακολουθεί αυτή την παράδοση, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ο εκλιπών Πάπας Francis θα μπορούσε να ήταν ο Αντίχριστος.
Σε αποσπάσματα από ομιλίες του που είχαν διαρρεύσει στο παρελθόν, ο Thiel έχει κατηγορήσει τον σημερινό Αμερικανό Πάπα, Leo XIV, ότι είναι «πράκτορας των Κινέζων κομμουνιστών» ή, πιο πρόσφατα, «χρήσιμος ηλίθιος» του Beijing, επειδή επιθυμεί να θέσει την τεχνητή νοημοσύνη υπό ρυθμιστικό έλεγχο. Όλα αυτά, ασφαλώς, θεωρούνται συμπεριφορές που κινούνται πολύ κοντά στην εικόνα του Αντιχρίστου.
Η σχέση του Thiel με την Καθολική Εκκλησία είναι κάπως ασυνήθιστη. Πιστός σε πιο αντιπαπικές τάσεις της δικής του θρησκευτικής παράδοσης, ανησυχεί ότι ο Πάπας Leo XIV είναι ένας «woke Αμερικανός Πάπας», ο οποίος θα συμμαχήσει με τους Αμερικανούς φιλελεύθερους για να δημιουργήσει μια τυραννική «καισαροπαπική συγχώνευση» (Caesaro-Papist fusion), δηλαδή μια σύμπραξη κοσμικής και εκκλησιαστικής εξουσίας.
Την ίδια στιγμή, όμως, ο Thiel, ο οποίος γεννήθηκε στη Γερμανία, προσέφερε πρωτοφανή οικονομική υποστήριξη στον JD Vance, έναν σχετικά πρόσφατο προσήλυτο στον Καθολικισμό, συμβάλλοντας στην εκλογή του στη Γερουσία των ΗΠΑ και, πλέον, στην ανάδειξή του σε πρόσωπο που βρίσκεται μόλις ένα βήμα — ή, ακριβέστερα, έναν καρδιακό παλμό — μακριά από την προεδρία.
Ο Thiel έχει επίσης αναδείξει έναν ελάχιστα γνωστό Γάλλο Καθολικό θεωρητικό της λογοτεχνίας, τον René Girard, σε πνευματικό καθοδηγητή της αμερικανικής πολιτικής Δεξιάς. Το έχει πετύχει, ωστόσο, αντιστρέφοντας πλήρως τη γνωστή θεωρία του Girard για τον μηχανισμό του αποδιοπομπαίου τράγου: τη διαδικασία μέσω της οποίας μια κοινωνία αμβλύνει τις εσωτερικές της διαιρέσεις, επιρρίπτοντας την ευθύνη για τα προβλήματά της σε ένα συγκεκριμένο άτομο ή σε μια επιμέρους κοινωνική ομάδα.
Το πιο πρόσφατο δοκίμιο του Thiel είναι επίσης ασυνήθιστο — ή, αν προτιμά κανείς, ευρηματικό.
Αντί να καταγγείλει τον παπισμό ως την «Πόρνη της Βαβυλώνας», σύμφωνα με ένα παραδοσιακό μοτίβο του προτεσταντικού φονταμενταλισμού, που αντλείται από τη ζοφερή εικόνα της Αποκάλυψης, κεφάλαιο 17, επιχειρεί να εντάξει έναν Πάπα, τον εκλιπόντα Βενέδικτο XVI, στη δική του, βαθιά αμερικανική και προτεσταντική κοσμοθεωρία, στρέφοντάς τον ουσιαστικά εναντίον του ίδιου του παπισμού και της Καθολικής Εκκλησίας.
«Δεν ήρθα στη Ρώμη για να προσπαθήσω να γίνω πιο Καθολικός από τον Πάπα. Ήλπιζα, όμως, ακόμη κι ως Προτεστάντης, να είμαι πιο Καθολικός από τον μέσο Καθολικό», δηλώνει ο Thiel.
Στόχος του είναι να παρουσιάσει τον Βενέδικτο — ο οποίος παραιτήθηκε από το αξίωμα του Πάπα το 2013 και πέθανε απομονωμένος στο Βατικανό το 2022 — ως τον μοναδικό Καθολικό ηγέτη που είχε αντιληφθεί την επικείμενη απειλή του Αντιχρίστου και των έσχατων καιρών. Ως τον έναν Καθολικό που, κατά την άποψή του, είχε καταλάβει τι πραγματικά συνέβαινε και είχε δει την αλήθεια.
Αποφασιστικά Αυγουστίνειος
Είναι αλήθεια ότι ο Βενέδικτος είναι ο μόνος πάπας που προσφέρει στον Thiel ένα μικρό, έστω και ελάχιστο, περιθώριο για να αναπτύξει τη θεωρία του.
Ο Βενέδικτος ήταν, όπως είχε γράψει όταν ακόμη έφερε τον τίτλο του καρδιναλίου Joseph Ratzinger, «αποφασιστικά Αυγουστίνειος» και συμμεριζόταν την μάλλον απαισιόδοξη αντίληψη του Αγίου Αυγουστίνου για την ανθρώπινη φύση.
Ο Thiel αφιερώνει αρκετό χρόνο στη διατριβή του νεαρού Ratzinger σχετικά με τη θεολογία της ιστορίας του Αγίου Bonaventure — ένα δυσνόητο θέμα, στο πλαίσιο του οποίου ο Ιταλός Φραγκισκανός του 13ου αιώνα αντέκρουσε τα παράδοξα αποκαλυπτικά κείμενα του Joachim of Fiore, ενός Ιταλού ηγουμένου που έζησε έναν αιώνα πριν από τον Άγιο Bonaventure.
Με κάποιον τρόπο, ο Thiel ερμηνεύει την προτίμηση του Ratzinger στον Bonaventure έναντι του Joachim of Fiore ως ένδειξη ότι ο Ratzinger διέβλεπε την επερχόμενη Αποκάλυψη, ενώ στην πραγματικότητα τα γραπτά του Ratzinger έλεγαν και υποδήλωναν κάτι διαφορετικό.
Στην τρίτη διάλεξή του, ο Thiel προχωρά σε αυθαίρετες και υπερβολικές προεκτάσεις πάνω σε αυτό το θέμα, βασιζόμενος σε ένα απόσπασμα μιας υποσημείωσης. Όπως λέει:
«Με λίγα λόγια: Πιστεύω ότι ο Βενέδικτος θεωρούσε κυριολεκτικά πως η ιστορική απομάκρυνση των ανθρώπων Βενέδικτος την Εκκλησία κατά τη διάρκεια της παποσύνης του αποτελούσε σημάδι των έσχατων καιρών.
Υπάρχουν στοιχεία που να το αποδεικνύουν;
Υπάρχουν κάθε λογής διακριτικές ενδείξεις. Στη διατριβή του για τον Bonaventure, την οποία έγραψε το 1959 προκειμένου να αποκτήσει θέση καθηγητή, χρησιμοποιεί όλη αυτή τη ζωηρή, φορτισμένη γλώσσα περί του Αντιχρίστου και της Πόρνης της Βαβυλώνας. Τι πρέπει να συμπεράνει κανείς από αυτό;
Σε μια υποσημείωση, με τον πιο κρυπτικό και εσωτερικό τρόπο, ο Ratzinger δεν γράφει με δικά του λόγια, αλλά παραθέτει έναν άλλον καθηγητή — προφανώς πριν γίνει πάπας: “Στην περίπτωση του Bonaventure, βλέπουμε πόσο δύσκολο είναι να τεθούν τα κατάλληλα όρια στις αποκαλυπτικές εικόνες.
Οι αποκαλυπτικές εικόνες μοιάζουν με έναν χείμαρρο που υπερχειλίζει τις όχθες του, και είναι δύσκολο να συγκρατηθεί μέσα στα όριά του. Παρά τις προσπάθειες να μετριαστεί αυτή η εικονοποιία, ο αποκαλυπτικός τόνος εξακολουθεί να κυριαρχεί. Ακόμη κι ένας Mozart δεν μπορεί να κάνει μια τρομπέτα να πάψει να ακούγεται σαν τρομπέτα”.
Είναι, κατά κάποιον τρόπο, σαν να λες ότι, αν αρχίσεις να σκέφτεσαι αυτά τα ζητήματα, δεν μπορείς ποτέ, μα ποτέ, να μιλήσεις γι’ αυτά. Αν αρθρώσεις έστω και την παραμικρή κουβέντα, θα κυριαρχήσουν τα πάντα και δεν θα μπορείς να πεις τίποτε άλλο».
Η απόδειξη, λοιπόν, ότι ο μελλοντικός πάπας Βενέδικτος ήταν τόσο προσηλωμένος στην κυριολεκτική έλευση των έσχατων καιρών όσο ισχυρίζεται ο Thiel; Μα φυσικά, το γεγονός ότι δεν θα μιλούσε ποτέ γι’ αυτό.
Στην πραγματικότητα, αυτό που επιδίωκε ο Ratzinger ήταν να αποτρέψει την ιδέα ότι η ανθρωπότητα θα μπορούσε, με τις δικές της προσπάθειες, να φέρει την ειρήνη και τη δικαιοσύνη σε αυτόν τον κόσμο. Εδώ διακρίνεται ήδη ο προάγγελος της πολυετούς εκστρατείας του εναντίον της θεολογίας της απελευθέρωσης, την οποία θεωρούσε επηρεασμένη από τον μαρξισμό — όχι κάποιας εκστρατείας υπέρ του Αντιχρίστου.
Ωστόσο, ο Thiel εξακολουθεί να απομονώνει διάφορες αναφορές στην εσχατολογία —«ψίχουλα», όπως τις αποκαλεί— από τις διαλέξεις και τα γραπτά του Ratzinger, καθώς περνούν οι δεκαετίες και το θεολογικό όραμα του τελευταίου γίνεται, αναμφίβολα, πιο σκοτεινό και συντηρητικό.
Ερμηνεύει ακόμη και την παραίτηση του Βενέδικτου από τον παπικό θρόνο — ένα πρωτοφανές γεγονός στη σύγχρονη εποχή — ως ένα από τα «κλεισίματα του ματιού και τις υπαινικτικές νύξεις» του Benedict ότι ο Αντίχριστος πλησιάζει.
Αυτή η πρακτική, κατά την οποία ο Thiel βάζει ουσιαστικά τον Ratzinger να λέει όσα ο ίδιος θέλει να ακούσει, είναι τόσο αλλόκοτη όσο και νοσηρή.
Ο Thiel, ωστόσο, είναι πεπεισμένος ότι, όταν πρόκειται για τον Αντίχριστο, «αυτές οι αποκαλυπτικές εξάρσεις κάνουν τον Benedict να ακούγεται σαν έναν φανατικό Νότιο Βαπτιστή ιεροκήρυκα, που κηρύττει τη φωτιά και το θειάφι».
Το σχόλιο αυτό αποκαλύπτει το βασικό πρόβλημα του Thiel: θέλει να προσεγγίσει τον Ρωμαιοκαθολικισμό μέσα από ένα ευαγγελικό προτεσταντικό πρίσμα, το οποίο αντιλαμβάνεται τους έσχατους καιρούς ως μια παγκόσμια Αποκάλυψη, κατά την οποία οι «σωσμένοι» θα διασωθούν και θα δικαιωθούν οριστικά ως προς την ηθική τους υπεροχή.
Ο Ratzinger, τόσο πριν όσο και αργότερα, ως πάπας Βενέδικτος, υπήρξε ένας βαθιά αφοσιωμένος εκπρόσωπος της Καθολικής Εκκλησίας.
Περισσότερο από το τέλος του κόσμου, τον απασχολούσε «το τέλος μιας ιστορικής εποχής για την Καθολική Εκκλησία», όπως το έθεσε ο Ιταλός θεολόγος Marcello Neri.
Ο Ratzinger θεωρούσε ότι η απειλή της Αποκάλυψης προερχόταν από τους φιλελεύθερους καθολικούς, οι οποίοι, κατά την άποψή του, θα αποδυνάμωναν το εκκλησιαστικό δόγμα και τη δογματική παράδοση.
Η απειλή αυτή αφορούσε την ίδια την Καθολική Εκκλησία, όχι ολόκληρο τον πλανήτη.
Ο Ratzinger πίστευε ότι η ιστορία θα συνεχιζόταν. Εκείνο που ήταν λιγότερο βέβαιο ήταν η μοίρα της Εκκλησίας, εξαιτίας της διείσδυσης των νεωτερικών ρευμάτων στους κόλπους της.
Ο Thiel διαπράττει, επομένως, ένα θεμελιώδες σφάλμα κατηγοριοποίησης, το οποίο υπονομεύει ολόκληρο το επιχείρημά του.
Πρόκειται για μια χαρακτηριστική περίπτωση του τρόπου με τον οποίο σκέφτεται ο Thiel.
Στο τέλος της ημέρας — και του ίδιου του δοκιμίου του — αποδεικνύεται ότι η μεγαλόστομη ρητορική και το φιλόδοξο εγχείρημα του Thiel δεν είναι παρά μια μάλλον συνηθισμένη ιδεολογική τοποθέτηση.
«Ο Thiel είναι, πάνω απ’ όλα, ένας πολιτικός θεολόγος που δρα στην καρδιά του οικοσυστήματος της Silicon Valley», έγραψε ο Ιταλός Φραγκισκανός Paolo Benanti, σε μια αιχμηρή απάντηση στις ομιλίες του Thiel στη Ρώμη.
Όπως εξηγεί ο Benanti, αυτή η ιδεολογία περιλαμβάνει τη «νοσηρή ριζοσπαστικοποίηση» μιας χούφτας δυτικών αξιών — «του ανταγωνισμού, της τεχνολογίας και του ατόμου» — η οποία οδηγεί σε αποτελέσματα «ριζικά αποκλίνοντα από το κοινό δημοκρατικό εγχείρημα». Η Naomi Klein και η Astra Taylor αναπτύσσουν περαιτέρω αυτό το θέμα στο νέο τους βιβλίο, End Times Fascism: And the Fight for the Living World.
Αν οι φιλελεύθεροι θέλουν, όπως έλεγε κάποτε ο William F. Buckley, να «ενδοκοσμικεύσουν τα έσχατα» (immanentize the eschaton), εστιάζοντας στο να πράττουν το καλό σε αυτή τη ζωή αντί να αγωνιούν για τον κόσμο που θα έρθει, οι συντηρητικοί τείνουν να δίνουν προτεραιότητα στην προσωπική σωτηρία ενόψει της Αποκάλυψης.
Αυτή η θεολογία των έσχατων καιρών τούς ταιριάζει απόλυτα, καθώς ευνοεί ένα ελευθεριακό ήθος, όπως εκείνο του Thiel: ο Ιησούς πρόκειται να επιστρέψει σύντομα, οπότε ας μην αναλωνόμαστε σε υπερβολικές ρυθμίσεις ή σε ατέρμονες αναλύσεις.
«Ηθικολογούμε υπερβολικά», δήλωσε ο Thiel τον περασμένο μήνα, σε ένα podcast με τον Mathias Döpfner, διευθύνοντα σύμβουλο της Axel Springer.
«Αν είσαι κακός, τουλάχιστον είσαι ικανός.
Κι αν είσαι κακός, δεν είσαι άχρηστος• επομένως, μπορεί να είσαι, κατά κάποιον τρόπο, και καλός, αφού τουλάχιστον καταφέρνεις κάτι».
Αντί γι’ αυτό, υπονοεί ο Thiel, ας εκμεταλλευτούμε την ευκαιρία όσο διαρκεί — με άλλα λόγια, ας συσσωρεύσουμε όσο το δυνατόν περισσότερα χρήματα όσο ο ήλιος εξακολουθεί να λάμπει. Άγχος για την κλιματική αλλαγή;
Οι ανησυχίες σου για το μέλλον, θα έλεγε, φανερώνουν έλλειψη πίστης!
Δεν είναι, λοιπόν, τυχαίο ότι, πέρα από τον προηγούμενο πάπα και το κίνημα του αποτελεσματικού αλτρουισμού, έχει αναφερθεί πως ο Thiel υπέδειξε επίσης την ακτιβίστρια για το κλίμα Greta Thunberg ως πιθανό Αντίχριστο.
Ή μήπως, όπως υποστηρίζει σε μία από τις διαλέξεις του, ο πραγματικός Αντίχριστος δεν είναι πρόσωπο, αλλά το ίδιο το σύστημα — και συγκεκριμένα το σύστημα χρηματοπιστωτικής ρύθμισης;
Το Βιβλίο της Αποκάλυψης υποδηλώνει, έστω και με κάπως ασαφή τρόπο, ότι ο Αντίχριστος θα καταργήσει την οικονομική ελευθερία.
Στην Αποκάλυψη 13:16–17 διαβάζουμε:
«Και έκανε όλους, τους μικρούς και τους μεγάλους, τους πλούσιους και τους φτωχούς, τους ελεύθερους και τους δούλους, να λάβουν ένα χάραγμα στο δεξί τους χέρι ή στο μέτωπό τους, ώστε να μην μπορεί κανείς να αγοράσει ή να πουλήσει, παρά μόνο όποιος έχει το χάραγμα, το όνομα του θηρίου ή τον αριθμό του ονόματός του».
Ο Thiel περιγράφει ένα ολόκληρο σύμπλεγμα εξελίξεων που, κατά την άποψή του, συνδέονται μεταξύ τους:
«Τα τελευταία 25 χρόνια —σε αυτόν τον 21ο αιώνα, από το 2000 και μετά, που μοιάζει με μια αδιάκοπη επανάληψη της ίδιας ημέρας, σαν την ταινία Groundhog Day— και υπό την κάλυψη μιας σχετικής ειρήνης και ασφάλειας, έχει οικοδομηθεί ένας απίστευτος μηχανισμός φορολογικών συμφωνιών, χρηματοπιστωτικής επιτήρησης και κυρώσεων.
Όλες αυτές οι τεχνολογικές περιουσίες εξαρτώνται, σε τελική ανάλυση, από αυτό το τεράστιο σύστημα.
Έχεις την ψευδαίσθηση της δύναμης και της αυτονομίας, αλλά ταυτόχρονα αισθάνεσαι ότι όλα αυτά μπορούν να σου αφαιρεθούν ανά πάσα στιγμή.
Έχει γίνει εξαιρετικά δύσκολο να κρύψει κανείς τα χρήματά του».
Ο ίδιος παραδέχεται ότι «αυτό το σύστημα που θυμίζει τον Αντίχριστο, αυτός ο μηχανισμός», κινείται με διαφορετικό ρυθμό από έναν ανθρώπινο Αντίχριστο — ο οποίος, παρεμπιπτόντως, θα έπρεπε πιθανότατα να είναι 33,5 ετών ή νεότερος. Επιμένει, ωστόσο, ότι το σύστημα αυτό δημιουργήθηκε «όχι μέσα σε μία νύχτα, αλλά σχετικά γρήγορα», και ότι υπάρχει η αίσθηση πως θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί με το πάτημα ενός διακόπτη.
Αν όλα αυτά μοιάζουν με έναν ορισμό του Αντιχρίστου που θα μπορούσε να αγαπήσει μόνο ένας δισεκατομμυριούχος, ο Thiel διαβεβαιώνει το ακροατήριό του ότι το ζήτημα δεν περιορίζεται σε αυτό.
Και βέβαια, συνεχίζει, δεν πρόκειται μόνο για ένα χρηματοπιστωτικό σύστημα. Πρόκειται επίσης, κατά κάποιον τρόπο, για ένα ιδεολογικό σύστημα.
Ο Αντίχριστος δεν θα σταματήσει στα χρήματα.
Τα χρήματα δεν αρκούν για να τον ανακόψουν• άρα, θέλει από εσένα κάτι περισσότερο.
Σύμφωνα με τον Thiel, στον ίδιο κατάλογο εντάσσονται και το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, καθώς και ο φόβος που έχει προκαλέσει στον Vladimir Putin, στον Benjamin Netanyahu και σε πρώην στελέχη της κυβέρνησης του George W. Bush.
Στην ίδια κατηγορία εντάσσει τους αυστηρούς γερμανικούς νόμους σχετικά με τα ναζιστικά σύμβολα και τη δυσφήμηση στο διαδίκτυο, αλλά και τους αυστραλιανούς νόμους για την επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών.
Όλα αυτά συνθέτουν, στο μυαλό του, ένα όραμα για το τέλος των ημερών, το οποίο τον έχει καθηλώσει. Μπορεί να μην πρόκειται ακριβώς για φωτιά και θειάφι, αλλά, για τον Thiel, το αποτέλεσμα είναι εξίσου αποκαλυπτικό.
Παρά τη φήμη και την ευφυΐα του Peter Thiel —ο Vance τον έχει αποκαλέσει «τον εξυπνότερο άνθρωπο που έχω γνωρίσει ποτέ»— οι πνευματικές και θρησκευτικές του εμμονές δεν είναι, τελικά, καθόλου περιθωριακές.
Πρόσφατα, ο Vance αφιέρωσε μέρος ενός εκτενούς podcast με έναν δημοφιλή ευαγγελικό παράγοντα επιρροής στη συζήτηση για τους έσχατους καιρούς και τον Αντίχριστο.
Η συζήτηση αυτή άφησε άναυδους πολλούς καθολικούς.
Ωστόσο, όπως παρατήρησε ο φίλος του Vance και συντηρητικός χριστιανός σχολιαστής Rod Dreher, πρόκειται για «μια εξαιρετικά, εξαιρετικά συνηθισμένη πεποίθηση».
Οι αντιλήψεις αυτές αντιπροσωπεύουν επίσης μια ολοένα και πιο διαδεδομένη τάση στην αμερικανική θρησκευτική κουλτούρα: μια κουλτούρα που διαμορφώνεται κατά το δοκούν από τα ίδια τα άτομα, αποκομμένη από τις παραδοσιακές θρησκευτικές πρακτικές και τις ζωντανές κοινότητες των πιστών.
Στον τομέα της θρησκείας, φαίνεται πως πλέον ο καθένας κάνει τη δική του έρευνα και δημιουργεί τη δική του θρησκευτική παρουσία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η διαφορά είναι ότι ο Thiel αποτελεί έναν παράγοντα επιρροής με αμύθητο πλούτο και σημαντική πολιτική ισχύ.
Η θεολογική αυτή συρραφή, μέσω της οποίας έχει κατασκευάσει το δικό του αποκαλυπτικό όραμα, θα μπορούσε, σε ένα διαφορετικό πλαίσιο, να θεωρηθεί εκκεντρική αλλά αθώα.
Το πρόβλημα είναι ότι χρησιμοποιεί αυτό το όραμα για να αναγορεύσει τον εαυτό του σε μια σχεδόν θεϊκή μορφή, που κρίνει ποιοι θα σωθούν και ποιοι θα καταδικαστούν — θα μπορούσε, σχεδόν, να πει κανείς, σε ένα είδος Αντιχρίστου.
Αυτός ήταν ανέκαθεν ένας από τους κινδύνους που ενυπάρχουν στην εσχατολογία. Ελάχιστοι, ωστόσο, αποκαλυπτικοί κήρυκες διέθεταν ποτέ την εξουσία που διαθέτει ο Peter Thiel.
Και ο ίδιος δεν φαίνεται να θεωρεί ότι πολλοί από εμάς, όσοι βρισκόμαστε έξω από τον στενό του κύκλο, είμαστε άξιοι της σωτηρίας.
www.bankingnews.gr
