Μέσα στη σκιά ενός πολέμου που σέρνεται για τέταρτο χρόνο και ενδέχεται να μετατραπεί σε πυρηνική αποκάλυψη, Ουκρανία και Ισραήλ υπογράφουν μια συμφωνία που μυρίζει θάνατο, αλλά και παραπέμπει σε μια νέα… διπλωματία της επιβίωσης.
Πίσω από τα εργαστήρια και τις υποσχέσεις θεραπείας, ορισμένοι λένε ότι παίρνουμε μια πρόγευση για τον κόσμο της επόμενης μέρας – εκεί που η καταστροφή θα ’χει ήδη προβλεφθεί, μετρηθεί και… αποθηκευτεί σε φιαλίδια.
Πιο συγκεκριμένα στο τέταρτο έτος του πολέμου με τη Ρωσία, η Ουκρανία κάνει βήματα για να προετοιμαστεί απέναντι σε ένα ενδεχόμενο πυρηνικό ατύχημα.
Με πολλαπλούς πυρηνικούς σταθμούς εντός της ζώνης πυρός και την κλιμακούμενη πυρηνική ρητορική από τις δύο δυνάμεις, το Κίεβο έχει αποκτήσει πρόσβαση σε ένα ισραηλινό φάρμακο που θα μπορούσε να σώσει χιλιάδες ζωές σε περίπτωση ατυχήματος με ακτινοβολία.
Το πρωτοποριακό φάρμακο από… πλακούντα που προστατεύει πληθυσμούς απέναντι από τη ραδιενέργεια
Η ισραηλινή βιοτεχνολογική εταιρεία Pluri, η οποία αναπτύσσει τεχνολογία βασισμένη σε κύτταρα από πλακούντα, υπέγραψε συμφωνία με την Ουκρανία για τη δημιουργία αποθεμάτων φαρμάκου κατά της θανατηφόρας δηλητηρίασης από ακτινοβολία, το οποίο αξιοποιεί κύτταρα που έχουν καλλιεργηθεί από δωρηθέντες πλακούντες.
Ο παρατεταμένος πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας έχει αυξήσει τις πιθανότητες πυρηνικής μόλυνσης, είτε λόγω βομβαρδισμού πυρηνικών εγκαταστάσεων, είτε -στο χειρότερο σενάριο- της χρήσης πυρηνικών όπλων ως έσχατου μέσου για τη λήξη της σύγκρουσης.
Για να προετοιμαστεί για ένα τέτοιο ενδεχόμενο, τον περασμένο μήνα η εταιρεία Pluri, με έδρα τη Haifa, υπέγραψε αποκλειστική συμφωνία συνεργασίας με την ουκρανική τράπεζα αίματος από ομφάλιο λώρο Hemafund για την αποθήκευση και διανομή της θεραπείας με κυτταρική τεχνολογία PLX-R18, ως πιθανό φάρμακο για απειλητική για τη ζωή δηλητηρίαση από ακτινοβολία, σύμφωνα με δημοσίευμα Times of Israel.
Η Pluri και η Hemafund ανακοίνωσαν τη συνεργασία τους για την προώθηση κλινικών δοκιμών, την καταχώρηση της θεραπείας ως μέσο αντιμετώπισης της ακτινοβολίας, και την απόκτηση των απαραίτητων ρυθμιστικών εγκρίσεων στην Ουκρανία.
Η συμφωνία εκτιμάται ότι μπορεί να αποφέρει κέρδη άνω των 100 εκατομμυρίων δολαρίων για τα δύο μέρη.
«Οι εγκαταστάσεις κρυοαποθήκευσης και το δίκτυο logistics μας, μάς τοποθετούν κατάλληλα για να στηρίξουμε την εισαγωγή του PLX-R18 ως δυνητικού εργαλείου για την ετοιμότητα της Ουκρανίας απέναντι σε πυρηνικές έκτακτες ανάγκες», δήλωσε ο ιδρυτής της Hemafund, Yaroslav Issakov.
«Αν και ελπίζουμε πως η χρήση της θεραπείας θα παραμείνει προληπτική, στόχος μας είναι να είμαστε έτοιμοι για την άμεση διάθεσή της σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης».
Βάσει της συμφωνίας, η Pluri θα παράγει και θα προμηθεύσει αρχικά 12.000 δόσεις του PLX-R18, αρκετές για να θεραπεύσουν 6.000 άτομα.
Η Hemafund θα αποθηκεύσει και θα διαχειριστεί τις δόσεις, διανέμοντάς τις σε ιατρικά ιδρύματα σε όλη την Ουκρανία ανάλογα με τις ανάγκες.
«Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει άλλη θεραπεία για δηλητηρίαση από ακτινοβολία που να χρησιμοποιεί βλαστοκύτταρα από πλακούντα, απ’ όσο γνωρίζουμε», δήλωσε ο εμπορικός διευθυντής της Pluri, Nimrod Bar Zvi.
«Η δυνατότητα να αντιμετωπίσουμε την οξεία έκθεση σε ακτινοβολία με κυτταρική θεραπεία και να την κλιμακώσουμε για μαζική παραγωγή είναι το στοιχείο που μας καθιστά μοναδικούς».
Πώς λειτουργεί το επαναστατικό φάρμακο του Ισραήλ
Κατά τη διάρκεια μιας πυρηνικής επίθεσης ή ατυχήματος, ένα άτομο εκτίθεται σε υψηλά επίπεδα ιονίζουσας ακτινοβολίας και αναπτύσσει το λεγόμενο «οξύ αιματοποιητικό σύνδρομο ακτινοβολίας (H-ARS)».
Αυτό καταστρέφει τον μυελό των οστών και τα αιμοσφαίρια, οδηγώντας σε σοβαρή αναιμία, λοιμώξεις και αιμορραγία.
Χωρίς θεραπεία, μπορεί να επιφέρει θάνατο εντός τεσσάρων έως οκτώ εβδομάδων.
Η Pluri επικεντρώνεται στην ανάπτυξη 3D τεχνολογίας που προσομοιώνει το πώς τα ζωντανά κύτταρα επικοινωνούν και αλληλεπιδρούν με το σώμα για να αναπτυχθούν και να πολλαπλασιαστούν.
Η εταιρεία αξιοποιεί βλαστοκύτταρα που εξάγονται από πλακούντες, οι οποίοι έχουν δωρηθεί από υγιείς γυναίκες που γέννησαν με καισαρική τομή σε νοσοκομεία.
Τα κύτταρα αυτά καλλιεργούνται σε ιδιόκτητο σύστημα 3D βιοαντιδραστήρων, που αναπαράγει τις φυσικές συνθήκες του ανθρώπινου σώματος.
«Τα κύτταρα είναι το δομικό υλικό της ζωής – τα πάντα ξεκινούν και τελειώνουν με κύτταρα», δήλωσε ο Bar Zvi στην Times of Israel.
«Αυτά τα μικροσκοπικά κύτταρα είναι απίθανα “πλάσματα” που υπάρχουν σε σχεδόν κάθε πτυχή της ζωής μας, είτε προέρχονται από ανθρώπους, ζώα ή φυτά».
Μέσα στους βιοαντιδραστήρες, τα βλαστοκύτταρα αρχίζουν να επικοινωνούν και να πολλαπλασιάζονται, όπως συμβαίνει και στο ανθρώπινο σώμα, εκκρίνοντας πρωτεΐνες καθώς οι συνθήκες προσομοιάζουν το φυσικό τους περιβάλλον.
Με αυτή την τεχνολογία, ένα μόνο κύτταρο από έναν πλακούντα μπορεί να πολλαπλασιαστεί σε δισεκατομμύρια ξεχωριστά κύτταρα.
Έτσι, ένας μόνο πλακούντας αρκεί για να θεραπεύσει πάνω από 20.000 ασθενείς.
«Στο τέλος αυτής της διαδικασίας, έχουμε ένα φιαλίδιο που περιέχει συγκεκριμένη ποσότητα των κυττάρων μας, ανάλογα με τη δοσολογία. Μόλις το φιαλίδιο εγχυθεί στον μυ, ενεργοποιεί την ικανότητα του ανθρώπινου σώματος να επανεκκινήσει και να αναγεννήσει τα αιμοσφαίρια, μετριάζει τις επιπτώσεις της ακτινοβολίας και παρατηρούμε την ανάρρωση», εξήγησε ο Bar Zvi.
Τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών
Η Pluri ισχυρίζεται πως το PLX-R18 έχει δοκιμαστεί με ασφάλεια τόσο σε ανθρώπους όσο και σε ζώα.
Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες, σε ζώα που εκτέθηκαν σε ακτινοβολία, παρατηρήθηκε αύξηση του ποσοστού επιβίωσης από 29% στην ομάδα λήψης (placebo) σε 97% στην ομάδα που έλαβε θεραπεία.
Αντίστοιχα, η χορήγηση του PLX-R18 ως προληπτικό μέτρο 24 ώρες πριν και 72 ώρες μετά την έκθεση, αύξησε τα ποσοστά επιβίωσης από 4% στο placebo σε 74% στην ομάδα θεραπείας, σύμφωνα με τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών της Pluri.
Αξιοσημείωτο είναι ότι τον Ιούλιο του 2023, η Pluri έλαβε τριετές συμβόλαιο ύψους 4,2 εκατομμυρίων δολαρίων από τα US National Institutes of Health (NIH) για να συνεχίσει την ανάπτυξη της θεραπείας και να συνεργαστεί με το Armed Forces Radiobiology Research Institute του US Department of Defense στο Maryland.
Η Pluri έχει λάβει τον χαρακτηρισμό “orphan drug” στις ΗΠΑ, γεγονός που σημαίνει ότι σε περίπτωση πυρηνικού ατυχήματος ή διαρροής ακτινοβολίας, η εταιρεία θα μπορεί να χρησιμοποιήσει το φάρμακο για την περίθαλψη όσων έχουν εκτεθεί.
Οι πολλαπλές «πυρηνικές» κόκκινες γραμμές στον πόλεμο της Ουκρανίας
Η συμφωνία μεταξύ Pluri και Hemafund υπογράφηκε δύο εβδομάδες μετά την έκρηξη ενός υποτιθέμενου ρωσικού drone, με εκρηκτική κεφαλή, στο προστατευτικό περίβλημα του Chernobyl.
Αν και οι ουκρανικές δυνάμεις κατάφεραν να σβήσουν τη φωτιά, το περιστατικό θα μπορούσε να έχει οδηγήσει σε πυρηνική καταστροφή.
Ωστόσο, δεν ήταν η μόνη στιγμή αυξημένου πυρηνικού κινδύνου στον πόλεμο.
Τον Νοέμβριο του 2022, βομβαρδισμοί προκάλεσαν ζημιές σε κτίρια και εξοπλισμό του πυρηνικού εργοστασιόυ της Zaporizhzhia Nuclear Power Plant (ZNPP), σύμφωνα με τον IAEA και ουκρανικές πηγές.
Το ZNPP, ο μεγαλύτερος πυρηνικός σταθμός στην Ευρώπη, βρίσκεται υπό ρωσικό έλεγχο από τον Μάρτιο του 2022.
Τον Απρίλιο του 2025, ο IAEA ανέφερε πρόσκρουση drone κοντά στο εκπαιδευτικό κέντρο του ZNPP, καταδεικνύοντας τους συνεχιζόμενους κινδύνους για την πυρηνική ασφάλεια των πληθυσμών.
Σε κάθε περίπτωση, γίνεται σαφές ότι τα κράτη θα πρέπει θα πρέπει να αρχίζουν πλέον να σκέφτονται πολύ σοβαρά ιατρικούς – και όχι μόνον – τρόπους προστασίας από την επερχόμενη πυρηνική απειλή…
www.bankingnews.gr
