«Σε αυτήν τη δύσκολη καμπή του τόπου, θέλω να ευχαριστήσω από καρδιάς τους Έλληνες εφοπλιστές για αυτήν την εθελοντική συνεισφορά τους στον προϋπολογισμό και στην εθνική προσπάθεια» δήλωνε στις 18 Ιουλίου 2013 ο Αντώνης Σαμαράς, χαρακτηρίζοντας «δύναμη πατριωτισμού» τους Έλληνες εφοπλιστές.
Όμως, ένα χρόνο μετά, έχει καταρρεύσει με κρότο η δημαγωγική καμπάνια που επιστρατεύτηκε, για να πειστεί ο αφαιμαγμένος οικονομικά ελληνικός λαός, ότι και οι «ιερές αγελάδες» του φορολογικού προστατευτισμού, προσφέρουν τον οβολό τους.
Όσα συνέβησαν μέσα σε αυτούς τους δώδεκα μήνες, είναι αποκαλυπτικά των προθέσεων της πλειοψηφίας των Ελλήνων εφοπλιστών, οι οποίοι προτιμούν να αποδίδουν ψίχουλα στο κράτος, τη στιγμή που καρπώνονται αμύθητα κέρδη.
Ενδείξεις του επαπειλούμενου φιάσκου είχαν φανεί από την αρχή. Πριν την «καταλυτική» παρέμβαση του πρωθυπουργού, ο υπουργός Ναυτιλίας Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης είχε αναγκαστεί να δώσει παράταση στην προθεσμία εγγραφής στη σχετική λίστα με τα ονόματα εφοπλιστών που θα συνεισέφεραν εθελοντικά, καθώς οι διαβουλεύσεις για το θέμα είχαν ξεκινήσει νωρίτερα. Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής των σχετικών δηλώσεων που ήταν στις 28 Ιουνίου 2013 πήρε παράταση μέχρι τις 12 Ιουλίου. Και πάλι, όμως, τα αποτελέσματα ήταν απογοητευτικά.
Στις αρχές Αυγούστου και αφού είχε υπογραφεί το Σύμφωνο, δημοσιεύματα στον Τύπο ήθελαν τρανταχτά ονόματα του ελληνικού εφοπλισμού να μην έχουν ανταποκριθεί.
Προφανώς, η κατάσταση δεν βελτιώθηκε τους επόμενους μήνες, καθώς τον Δεκέμβριο του 2013 η κυβέρνηση με νομοθετική ρύθμιση έδωσε υποχρεωτικό χαρακτήρα στην «οικειοθελή προσφορά» των εφοπλιστών. Και τότε ξεκίνησαν τα όργανα…
Οι αντιδράσεις, επίσημες και ανεπίσημες, ήταν σφοδρές. Τι μανιφέστα περί αντισυνταγματικότητας, τι απειλές για εγκατάλειψη της ελληνικής σημαίας και φυγή πλοίων και εταιρειών στο εξωτερικό, Έλληνες εφοπλιστές χρησιμοποίησαν κάθε μέσο για ασκήσουν πιέσεις στην κυβέρνηση και να πάρει πίσω το επίμαχο μέτρο.
Συσκέψεις επί συσκέψεων γίνονται στο υπουργείο Οικονομικών, ήδη από τον Ιανουάριο, για να «κατέβουν» από τα κάγκελα οι εφοπλιστές. Στη συνέχεια απευθύνονται στον Αντώνη Σαμαρά, ζητώντας του να αποκαταστήσει την «κατάφωρη συνταγματική παραβίαση» και κρατούν στάση αναμονής, -δηλαδή συνεχίζουν να μην καταβάλουν την εισφορά- μέχρι να ξεκαθαρίσει το θέμα. Στο μεταξύ έχει φτάσει Απρίλης, δεν έχει μπει ευρώ στα δημόσια ταμεία και οι Έλληνες εφοπλιστές συνεχίζουν να φωνάζουν «δεν πληρώνω».
Στα τέλη του ίδιου μήνα, έρχεται επίσημη απάντηση από το υπουργείο Οικονομικών σε ερώτημα που είχε θέσει η «Εφημερίδα των Συντακτών», ότι «οι σχετικές διατάξεις δεν έχουν ακόμη εφαρμοστεί στην ολότητά τους, επειδή προσέκρουσαν σε τεχνικές δυσκολίες, ιδίως σε θέματα ολοκλήρωσης των σχετικών ηλεκτρονικών εφαρμογών, οι οποίες αντιμετωπίζονται ταχύτατα». Η έννοια του «ταχύτατα» φαίνεται πως είναι σχετική, καθώς μετά από τόσους μήνες το δημόσιο ακόμα δεν είχε εισπράξει μισό «εθελοντικό» ευρώ, τη στιγμή που όταν πρόκειται για έκτακτες εισφορές μισθωτών και συνταξιούχων, οι διαδικασίες ολοκληρώνονται τάχιστα.
Τέλος στο σίριαλ των επιχειρημάτων «αντισυνταγματικότητας» που επικαλούνταν οι εφοπλιστές έβαλε τον Ιούνιο η ελληνική δικαιοσύνη, καθώς το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά απέρριψε προσφυγές ναυτιλιακών εταιρειών κατά της υποχρεωτικής εισφοράς, με το σκεπτικό ότι «η έκτακτη εφάπαξ εισφορά κοινωνικής ευθύνης», που επιβλήθηκε στα κέρδη ναυτιλιακών επιχειρήσεων, εντάσσεται στα πλαίσια μιας σειράς δημοσιονομικών μέτρων, μεταξύ των οποίων είναι οι «έκτακτες εισφορές» που έλαβε ο νομοθέτης με το νόμο 3845/10 αλλά και προγενέστερους, για την ικανοποίηση των κριτηρίων δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Το φιάσκο, όμως, ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί. Παρά την απόφαση της δικαιοσύνης, που άνοιγε το δρόμο για να εισπράξει το δημόσιο την εισφορά των εφοπλιστών, οι εφοπλιστές δεν είχαν πει την τελευταία τους λέξη, δια μέσου του υπουργού Ναυτιλίας, αυτή τη φορά. Στις 11 Ιουλίου, ο κ. Βαρβιτσιώτης σε δηλώσεις του προανήγγειλε στην ουσία την «ανατροπή» εντός του 2014 της περιβόητης «οικειοθελούς φορολόγησης» και άλλων φόρων, καθώς «καθιστούν το ελληνικό πλοίο ασύμφορο»!
«Το υπουργείο Οικονομικών έχει προχωρήσει σε μια φορολόγηση της ελληνικής ναυτιλίας (…) κάτι που είχαμε αποφασίσει με τη ναυτιλιακή κοινότητα μέσα από τη διαδικασία του συνυποσχετικού, δηλαδή τον τριπλασιασμό του φόρου τον οποίο πληρώνουν οι εφοπλιστές για την επόμενη τριετία. Πήγαμε σε έναν τριπλασιασμό και υπάρχουν και άλλες φορολογικές ρυθμίσεις, οι οποίες σήμερα καθιστούν το ελληνικό πλοίο ασύμφορο. Αυτή τη διάσταση θέλουμε ν’ ανατρέψουμε» δήλωνε μεταξύ άλλων.
Υπενθυμίζεται ότι το “ασύμφορο ελληνικό πλοίο” έφερε στην πρώτη θέση τους Έλληνες εφοπλιστές στην έκθεση του οίκου Clarkson, που δημοσιεύτηκε τον Μάιο…
Για την ιστορία –εκεί που θα καταλήξει όπως φαίνεται σε λίγο και η υπόθεση- το Συνυποσχετικό προέβλεπε να καταβάλουν οι Έλληνες εφοπλιστές ποσό περίπου 400 εκατ. ευρώ σε τρία χρόνια.
Το θέμα είναι ότι αποδεικνύεται για μία ακόμα φορά, ότι η κυβέρνηση αντιμετωπίζει με δύο μέτρα και σταθμά τους Έλληνες πολίτες. Όταν φωνάζουν «δεν πληρώνω» οι Έλληνες εφοπλιστές βρίσκονται ευήκοα ώτα, όταν όμως φωνάζουν αυτοί που πραγματικά έχουν πληγεί από τη συνεχιζόμενη λιτότητα, τότε επιστρατεύεται τα προαπαιτούμενα και οι μνημονιακές υποχρεώσεις…
